Δελλής: Τι ισχύει για την κάθοδο Κασιδιάρη στις εκλογές

Η προοπτική επανόδου του Ηλία Κασιδιάρη στην ενεργό πολιτική δράση, ένα ενδεχόμενο που έχει τεθεί στο δημόσιο διάλογο μετά την αποφυλάκισή του, αποτέλεσε το αντικείμενο εκτενούς νομικής ανάλυσης από τον Καθηγητή Δημοσίου Δικαίου του Πανεπιστημίου Αθηνών, Γιώργο Δελλή. Μιλώντας στην εκπομπή «Πρωινές Διαδρομές» με τους Βασίλη Αδαμόπουλο και Μαρία Γεωργίου, ο κ. Δελλής ανέλυσε διεξοδικά το ισχύον νομικό πλαίσιο, τις προϋποθέσεις και τα εμπόδια που θέτει η ελληνική νομοθεσία σε μια τέτοια εξέλιξη, αναδεικνύοντας την πολυπλοκότητα του ζητήματος.

Το σενάριο της ανεξάρτητης υποψηφιότητας

Ο καθηγητής διευκρίνισε αρχικά ότι ο κ. Κασιδιάρης, αυτή τη στιγμή, δεν έχει στερηθεί τα πολιτικά του δικαιώματα, γεγονός που του επιτρέπει, καταρχήν, να κατέλθει αυτοπροσώπως ως ανεξάρτητος υποψήφιος. Ωστόσο, όπως επισήμανε, ο εκλογικός νόμος θέτει ένα σαφές και απαράβατο όριο: το 3% της εκλογικής δύναμης για την είσοδο στη Βουλή. Το κριτήριο αυτό, όπως τόνισε, ισχύει αδιακρίτως και για τους μεμονωμένους υποψηφίους, καθιστώντας την προσπάθεια εξαιρετικά δύσκολη. Παράλληλα, ανέφερε την ύπαρξη ενός «ενδιάμεσου σεναρίου», σύμφωνα με το οποίο ο κ. Κασιδιάρης θα μπορούσε να εμφανιστεί ως συνεργαζόμενος ανεξάρτητος υποψήφιος με κάποιο από τα κόμματα που εκπροσωπούνται σήμερα στη Βουλή.

Σε αυτό το πλαίσιο, ο κ. Δελλής επικαλέστηκε μια «όψιμη διάταξη» της εκλογικής νομοθεσίας, η οποία ορίζει ότι μία από τις προϋποθέσεις για τη συμμετοχή ενός κόμματος στις εκλογές είναι να εξυπηρετεί την ελεύθερη λειτουργία του δημοκρατικού πολιτεύματος. Όπως εξήγησε, πρόκειται για μια αόριστη νομική έννοια, η οποία επιδέχεται ερμηνείας και εκτίμησης. Το κριτήριο αυτό, σύμφωνα με τον καθηγητή, «μπορεί να κλονιστεί αν το κόμμα κατεβάσει υποψήφιο κάποιον ο οποίος έχει καταδικαστεί για εγκληματική οργάνωση». Στην περίπτωση αυτή, διευκρίνισε, ο νόμος δεν είναι απολύτως σαφής ως προς τον αποκλεισμό του κόμματος στο σύνολό του, αλλά παρέχεται η δυνατότητα στον Άρειο Πάγο να κρίνει ότι το εν λόγω κόμμα παύει να εξυπηρετεί τη δημοκρατική λειτουργία του πολιτεύματος. Μια τέτοια εξέλιξη, ωστόσο, θα δημιουργούσε σοβαρό πρόβλημα στο κόμμα, καθώς θα εισερχόταν σε μια δικαστική κρίση και συζήτηση περί της δημοκρατικής του νομιμοφροσύνης.

Το αδιαπέραστο «τείχος» της ηγεσίας

Παράλληλα, ο κ. Δελλής έθεσε επί τάπητος και το ζήτημα της ανάληψης της ηγεσίας ενός κόμματος από τον κ. Κασιδιάρη, ξεκαθαρίζοντας ότι αυτό αποκλείεται κατηγορηματικά. Όπως εξήγησε, υπάρχει σαφής διάταξη της νομοθεσίας που απαγορεύει σε ένα κόμμα να κατέλθει στις εκλογές με ένα πρόσωπο που ασκεί ουσιαστικά την πραγματική του ηγεσία, είτε εμφανώς είτε αφανώς, και το οποίο έχει καταδικαστεί για τα αδικήματα για τα οποία καταδικάστηκε ο κ. Κασιδιάρης. Ο αποκλεισμός αυτός, σύμφωνα με τον καθηγητή, στηρίζεται σε δύο θεμελιώδεις λόγους: Πρώτον, ο νόμος είναι σαφής και θέτει μάλιστα και χρονικό περιορισμό, ορίζοντας ότι η απαγόρευση ισχύει από τη στιγμή που εκδόθηκε η οριστική καταδίκη. Επομένως, με βάση το γράμμα του νόμου, μια τέτοια υποψηφιότητα δεν είναι νομικά εφικτή, χωρίς να αφήνεται περιθώριο εκτίμησης στα δικαστήρια. Δεύτερον, και εξίσου σημαντικό, ο κ. Δελλής υπενθύμισε ότι η συγκεκριμένη διάταξη έχει ήδη κριθεί συνταγματική από τα αρμόδια όργανα, κατά την προηγούμενη απόπειρα του 2023. Ως εκ τούτου, κατέληξε, αν ο κ. Κασιδιάρης επιχειρούσε σήμερα να διεκδικήσει την ηγεσία ενός κόμματος, «οι πιθανότητες είναι συντριπτικά σε βάρος του».