Διάστημα και γεωπολιτική στο επίκεντρο: Η ατζέντα της συνόδου με παρουσία Μητσοτάκη

Στο Παρίσι μεταβαίνει σήμερα, Τετάρτη 9 Σεπτεμβρίου, ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, προκειμένου να λάβει μέρος στη διήμερη διεθνή σύνοδο κορυφής για το Διάστημα, η οποία πραγματοποιείται με πρωτοβουλία του Γάλλου προέδρου Εμανουέλ Μακρόν και υπό τη γαλλογερμανική προεδρία.

Η συνάντηση πραγματοποιείται σε μια περίοδο κατά την οποία το Διάστημα αποκτά ολοένα μεγαλύτερη γεωπολιτική και στρατηγική σημασία. Η επιστημονική έρευνα και η τεχνολογική πρόοδος εξακολουθούν να αποτελούν βασικά πεδία ενδιαφέροντος, όμως πλέον στο προσκήνιο βρίσκονται επίσης η άμυνα, οι τηλεπικοινωνίες, η πρόσβαση σε κρίσιμα δεδομένα και ο ανταγωνισμός για τεχνολογική κυριαρχία.

Οι εργασίες της συνόδου θα φιλοξενηθούν στο Grand Palais, με τη γαλλική πλευρά να αναμένει περίπου 2.000 συμμετέχοντες από 120 χώρες. Στο Παρίσι θα βρεθούν εκπρόσωποι κυβερνήσεων, επιχειρήσεων, της επιστημονικής κοινότητας και του τεχνολογικού τομέα.

Διακυβέρνηση, οικονομία και ασφάλεια στο επίκεντρο

Βασικό αντικείμενο της συνάντησης θα αποτελέσει η μελλοντική διακυβέρνηση του Διαστήματος, καθώς οι διεθνείς ανταγωνισμοί των τελευταίων ετών έχουν εντείνει τη μάχη για παρουσία, πρόσβαση και αξιοποίηση του διαστημικού χώρου.

Γαλλικές διπλωματικές πηγές επισημαίνουν ότι η συζήτηση έχει πλέον ξεπεράσει τα παραδοσιακά ζητήματα των δορυφορικών συστημάτων, των εκτοξεύσεων και της επιστημονικής εξερεύνησης. Το Διάστημα αντιμετωπίζεται ως πεδίο άμεσα συνδεδεμένο με την άμυνα, τις τηλεπικοινωνίες, τη συλλογή και διαχείριση δεδομένων, την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής και την τεχνολογική αυτονομία.

Οι εργασίες στο Grand Palais θα οργανωθούν γύρω από τρεις βασικούς θεματικούς άξονες, οι οποίοι θα αναπτυχθούν μέσα από παρουσιάσεις και συζητήσεις στρογγυλής τραπέζης.

Ο πρώτος αφορά την αντιμετώπιση των προκλήσεων της παγκόσμιας διαστημικής οικονομίας μέσω της διεθνούς συνεργασίας. Ο δεύτερος επικεντρώνεται στη διαστημική επιστήμη, στην τεχνολογία και στην εξερεύνηση, με στόχο την αξιοποίησή τους προς όφελος της ανθρωπότητας. Ο τρίτος αφορά τη διαστημική ασφάλεια, μέσω του διαλόγου, της άμυνας και της ενίσχυσης των διεθνών συνεργασιών.

Στόχος των διοργανωτών είναι να διαμορφωθεί ένα πλαίσιο συζήτησης που θα συνδέει τις εθνικές στρατηγικές, τις ηπειρωτικές προτεραιότητες και τις ανάγκες επιμέρους τομέων της διαστημικής δραστηριότητας.

Ιδιαίτερη βαρύτητα έχει το πρόγραμμα της Πέμπτης 10 Σεπτεμβρίου. Το πρωί έχει προγραμματιστεί επίσημη συνεδρίαση, κατά την οποία θα τοποθετηθούν οι αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων που συμμετέχουν στη σύνοδο.

Η Ευρώπη επιχειρεί να ενισχύσει τον διαστημικό της ρόλο

Η ευρωπαϊκή διάσταση της συνόδου είναι ιδιαίτερα ισχυρή, με τη Γαλλία να επιδιώκει την ανάδειξη της Ευρώπης σε ισχυρότερο και περισσότερο αυτόνομο παίκτη στον παγκόσμιο διαστημικό ανταγωνισμό.

Η γαλλική διπλωματία έχει επισημάνει ότι η σύνοδος αποτελεί ευκαιρία για να αναδειχθεί η Ευρώπη ως διαστημική δύναμη, με έμφαση στην αξιοποίηση του Διαστήματος προς όφελος των κοινωνιών και στην ανάπτυξη διεθνούς συνεργασίας που θα βασίζεται σε κοινά αποδεκτούς κανόνες.

Παράλληλα με τις κύριες εργασίες, στις Invalides θα πραγματοποιηθεί ξεχωριστή συνεδρίαση με επίκεντρο την άμυνα. Σε αυτήν αναμένεται να συμμετάσχουν κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης, καθώς και το Ηνωμένο Βασίλειο, η Ελβετία, η Νορβηγία και η Ουκρανία.

Στο πρόγραμμα του Εμανουέλ Μακρόν περιλαμβάνεται επίσης δείπνο στο προεδρικό Μέγαρο το βράδυ της Πέμπτης, στο οποίο έχουν προσκληθεί οι αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων που βρίσκονται στο Παρίσι για τη διεθνή συνάντηση.

Από τη σύνοδο θα απουσιάσουν πάντως ορισμένες χώρες και πρόσωπα με ιδιαίτερο βάρος στις διεθνείς εξελίξεις. Ρωσία, Ιράν και Βόρεια Κορέα δεν έχουν προσκληθεί, ενώ δημοσιογραφικές πληροφορίες αναφέρουν ότι η αμερικανική παρουσία αναμένεται περιορισμένη.

Κατά τις ίδιες πληροφορίες, επιχειρηματίες όπως ο Έλον Μασκ και ο Τζεφ Μπέζος ακύρωσαν τη συμμετοχή τους έπειτα από παρέμβαση του Αμερικανού προέδρου.

Απών θα είναι επίσης ο Γερμανός καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς. Η γερμανική καγκελαρία είχε ανακοινώσει ότι δεν θα μεταβεί στο Παρίσι, επικαλούμενη ανειλημμένες υποχρεώσεις του στο γερμανικό κοινοβούλιο.

Η παρουσία του Κυριάκου Μητσοτάκη στη σύνοδο εντάσσει την Ελλάδα στη συζήτηση για το νέο διεθνές περιβάλλον που διαμορφώνεται γύρω από το Διάστημα, σε μια συγκυρία κατά την οποία η διαστημική πολιτική συνδέεται πλέον άμεσα με την οικονομία, την ασφάλεια, την άμυνα και τη στρατηγική αυτονομία της Ευρώπης.