Δημοσκοπήσεις: Η ΝΔ προηγείται, αλλά η κοινωνία της δείχνει την έξοδο

Πυκνό πολιτικό σκηνικό διαμορφώνεται τα τελευταία 24ωρα, με τα κόμματα να κινούνται σε προεκλογικούς ρυθμούς, παρά το γεγονός ότι η χώρα πλησιάζει στην καρδιά του καλοκαιριού. Οι μηχανισμοί δουλεύουν στο φουλ, οι δημόσιες παρεμβάσεις πυκνώνουν και οι τελευταίες δημοσκοπήσεις πριν από την καλοκαιρινή παύση αφήνουν ανοιχτά κρίσιμα πολιτικά συμπεράσματα.

Ο κύκλος των μετρήσεων που κλείνει έως το τέλος Αυγούστου δείχνει καθαρό προβάδισμα της Νέας Δημοκρατίας, χωρίς όμως να της επιτρέπει εφησυχασμό. Την ίδια ώρα, η Ελληνική Αριστερή Συμπαράταξη του Αλέξη Τσίπρα φαίνεται να έχει παγιωθεί στη δεύτερη θέση, δημιουργώντας νέα δεδομένα στον χώρο της αντιπολίτευσης.

Από το πολιτικό παζλ λείπει ακόμη το κόμμα που αναμένεται, κατά πάσα πιθανότητα, να ανακοινώσει ο πρώην πρωθυπουργός Αντώνης Σαμαράς. Παράλληλα, οι εξελίξεις στην Αριστερά επιταχύνονται μετά την παραίτηση του Σωκράτη Φάμελλου από την προεδρία του ΣΥΡΙΖΑ, γεγονός που επιβεβαιώνει ότι οι ανακατατάξεις στο αντιπολιτευτικό πεδίο δεν έχουν ολοκληρωθεί.

Μέσα σε αυτό το περιβάλλον επανήλθε το σενάριο για εκλογές τον πρώτο μήνα του φθινοπώρου. Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης το διέψευσε ξανά, δηλώνοντας στο συνέδριο του Economist ότι οι εκλογές θα γίνουν την άνοιξη του 2027, στο τέλος της κυβερνητικής θητείας. Ωστόσο, έμπειρα πολιτικά στελέχη υπενθυμίζουν ότι ο εκάστοτε πρωθυπουργός διατηρεί πάντοτε το προνόμιο του αιφνιδιασμού.

Η στρατηγική της ΝΔ και το βάρος της καθημερινότητας

Η Νέα Δημοκρατία δείχνει να αντιλαμβάνεται ότι η πολιτική της κυριαρχία δεν θα κριθεί μόνο από τη σύγκριση με την αντιπολίτευση. Θα κριθεί κυρίως από την ικανότητά της να απαντήσει στα προβλήματα της καθημερινότητας, εκεί όπου η κοινωνική δυσαρέσκεια συσσωρεύεται.

Το επόμενο διάστημα το κυβερνών κόμμα αναμένεται να ρίξει βάρος στην οικονομία, με πρωτοβουλίες για ενίσχυση εισοδημάτων, μείωση φορολογικών βαρών όπου υπάρχει δημοσιονομικός χώρος και παρεμβάσεις για την ακρίβεια. Παράλληλα, θα επιχειρήσει να αναδείξει την πορεία της ελληνικής οικονομίας, τις επενδύσεις και τη δημοσιονομική σταθερότητα ως βασικούς άξονες του κυβερνητικού αφηγήματος.

Η δυσκολία για το Μαξίμου είναι προφανής. Οι αριθμοί της οικονομίας δεν αρκούν όταν τα νοικοκυριά πιέζονται από τιμές, ενοίκια, καύσιμα, υγεία και καθημερινές δαπάνες. Η κυβέρνηση θα χρειαστεί να πείσει ότι οι μακροοικονομικοί δείκτες μεταφράζονται σε πραγματική βελτίωση της ζωής των πολιτών και όχι απλώς σε μια αφήγηση επιτυχίας που δεν φτάνει στην τσέπη.

Έμφαση θα δοθεί και σε ζητήματα ασφάλειας, λειτουργίας του Εθνικού Συστήματος Υγείας, μεταφορών και αποτελεσματικότητας του κράτους. Στόχος της ΝΔ θα είναι να δείξει ότι δεν περιορίζεται σε γενικές αναφορές περί σταθερότητας, αλλά παρεμβαίνει σε πεδία όπου καταγράφεται έντονη κοινωνική πίεση.

Σε πολιτικό επίπεδο, η Νέα Δημοκρατία θα επιδιώξει να διατηρήσει την εικόνα της δύναμης σταθερότητας, αποφεύγοντας, όσο μπορεί, την ακραία πόλωση. Ταυτόχρονα, θα συνεχίσει να προβάλλει το επιχείρημα ότι ο κατακερματισμός της αντιπολίτευσης δεν προσφέρει αξιόπιστη εναλλακτική διακυβέρνησης.

Η παρουσία υπουργών και κορυφαίων στελεχών στην περιφέρεια θα ενταθεί, με περισσότερες περιοδείες και επαφές με κοινωνικές και επαγγελματικές ομάδες. Η στρατηγική αυτή στοχεύει αφενός στην καταγραφή προβλημάτων και αφετέρου στην ανάκτηση πολιτικής δυναμικής σε περιοχές όπου η ΝΔ εμφανίζει απώλειες.

Το Μέγαρο Μαξίμου αναμένεται επίσης να επιχειρήσει μια πιο εμφανή δόση αυτοκριτικής, συνοδευόμενη από διορθωτικές παρεμβάσεις σε τομείς όπου η κοινωνική δυσαρέσκεια είναι ισχυρή. Η συνολική στρατηγική του κυβερνώντος κόμματος θα κινηθεί σε τρεις κατευθύνσεις: παραγωγή μετρήσιμου έργου, στοχευμένες παροχές και μεταρρυθμίσεις με κοινωνικό πρόσημο, καθώς και διατήρηση του αφηγήματος της πολιτικής και οικονομικής σταθερότητας.

Τι δείχνουν Pulse και MRB

Οι δύο τελευταίες μετρήσεις της Pulse και των εξαμηνιαίων τάσεων της MRB δίνουν ενδιαφέροντα πολιτικά ευρήματα. Στα ποιοτικά στοιχεία της Pulse, το 46% των ερωτηθέντων δηλώνει ότι επιθυμεί τη διεξαγωγή εθνικών εκλογών εντός του 2026, στοιχείο που δείχνει ότι ένα σημαντικό τμήμα της κοινωνίας δεν συμμερίζεται πλήρως το κυβερνητικό αφήγημα εξάντλησης της τετραετίας.

Στη δημοσκόπηση της Pulse για τον ΣΚΑΪ, η Νέα Δημοκρατία προηγείται με διαφορά 13 μονάδων από την Ελληνική Αριστερή Συμπαράταξη. Η ΕΛ.Α.Σ. του Αλέξη Τσίπρα μειώνει κατά μία ποσοστιαία μονάδα τη διαφορά σε σχέση με την προηγούμενη μέτρηση της ίδιας εταιρείας, ενώ το ΠΑΣΟΚ καταγράφεται περίπου στο 11%.

Μετά τη ΝΔ, την ΕΛ.Α.Σ. και το ΠΑΣΟΚ ακολουθούν η Ελπίδα για Δημοκρατία της Μαρίας Καρυστιανού, η Ελληνική Λύση, το ΚΚΕ και η Πλεύση Ελευθερίας. Η Φωνή Λογικής και το ΜέΡΑ25 εμφανίζονται κοντά στο όριο εισόδου στη Βουλή, διαμορφώνοντας ένα πολυκομματικό σκηνικό που δυσκολεύει την αυτοδυναμία και ανοίγει συζήτηση για συνεργασίες.

Η Pulse καταγράφει και τις προτιμήσεις των ψηφοφόρων για πιθανές μετεκλογικές συνεργασίες, εφόσον δεν υπάρξει αυτοδυναμία. Ένας στους δύο ψηφοφόρους της Νέας Δημοκρατίας προτιμά το ΠΑΣΟΚ ως εταίρο σε κυβέρνηση συνεργασίας. Στους ψηφοφόρους του ΠΑΣΟΚ, το 32% δηλώνει ότι δεν επιθυμεί συνεργασία με κανέναν, το 20% προτιμά συνεργασία με τη ΝΔ και το 18% με την ΕΛ.Α.Σ.

Αντίστοιχα, στους ψηφοφόρους της ΕΛ.Α.Σ., το 45% προτιμά συνεργασία με το ΠΑΣΟΚ. Το εύρημα αυτό δείχνει ότι η Χαριλάου Τρικούπη παραμένει κεντρικός παίκτης στα σενάρια κυβερνητικών ισορροπιών, ακόμη και αν δημοσκοπικά δεν εμφανίζει τη δυναμική που θα ήθελε.

Στο συνολικό εκλογικό σώμα, το 45% δηλώνει ότι προτιμά αυτοδύναμη κυβέρνηση, ενώ το 38% τάσσεται υπέρ κυβέρνησης συνεργασίας. Η κοινωνία εμφανίζεται μοιρασμένη ανάμεσα στην ανάγκη σταθερότητας και στην επιθυμία περιορισμού της μονοκομματικής εξουσίας.

Η MRB καταγράφει ακόμη πιο ηχηρό μήνυμα για την κυβέρνηση. Στο ερώτημα αν η Νέα Δημοκρατία και ο Κυριάκος Μητσοτάκης αξίζουν τρίτη κυβερνητική θητεία ή αν πρέπει να υπάρξει κυβερνητική αλλαγή, μόλις το 25,8% απαντά ότι η σημερινή κυβέρνηση αξίζει τρίτη θητεία. Αντίθετα, το 69,5% δηλώνει ότι πρέπει να υπάρξει κυβερνητική αλλαγή.

Το στοιχείο αυτό είναι πολιτικά βαρύ. Η Νέα Δημοκρατία μπορεί να προηγείται καθαρά, όμως η κοινωνική κόπωση απέναντι στην προοπτική τρίτης θητείας είναι εμφανής. Το κυβερνών κόμμα διατηρεί το προβάδισμα, αλλά δεν έχει εξασφαλίσει την πολιτική συναίνεση που απαιτείται για να μετατρέψει την υπεροχή του σε άνετη επανεκλογή.

Το επόμενο διάστημα θα είναι καθοριστικό. Η ΝΔ θα επιχειρήσει να θωρακίσει το αφήγημα της σταθερότητας, η ΕΛ.Α.Σ. να παγιώσει τη θέση της ως βασικός αντίπαλος, το ΠΑΣΟΚ να αποφύγει τον εγκλωβισμό ανάμεσα σε ΝΔ και Τσίπρα, ενώ οι νέες κινήσεις Σαμαρά και Καρυστιανού μπορούν να αλλάξουν τους συσχετισμούς. Το πολιτικό σκηνικό δεν έχει παγώσει για το καλοκαίρι. Αντιθέτως, μοιάζει να μπαίνει σε φάση προετοιμασίας για έναν πολύ βαρύ φθινόπωρο.