Doomsday Clock: Ο κίνδυνος πυρηνικής κλιμάκωσης και οι τάσεις καταστροφής

Η εκτίμηση του Doomsday Clock συνεχίζει να αποκαλύπτει μια ανησυχητική εικόνα, με τις τάσεις που παραμένουν δυσοίωνες και καθοδηγούν τον κόσμο προς μια πιθανή παγκόσμια καταστροφή. Παρόλο που μπορεί να φαίνεται υπερβολικό για τον μέσο άνθρωπο, η προειδοποίηση των ειδικών του Bulletin of the Atomic Scientists για τον πυρηνικό κίνδυνο είναι σοβαρή και επικίνδυνη.

Η πιθανότητα πυρηνικής κλιμάκωσης στην Ουκρανία είναι πλέον μια από τις πιο ανησυχητικές απειλές. Σύμφωνα με το Bulletin of the Atomic Scientists, οι παγκόσμιοι ηγέτες ανησυχούν σοβαρά για την κατάσταση, μερικοί μάλιστα βλέπουν την εκλογή του Donald Trump ως έναν κρίσιμο παράγοντα που θα μπορούσε να φέρει ανατροπές. Ο πόλεμος μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας, με τις συνεχείς συγκρούσεις, αυξάνει τις πιθανότητες λάθους υπολογισμού, που θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε πυρηνικό πόλεμο.

Αυτό που φοβούνται οι αναλυτές είναι το χειρότερο σενάριο: Η Ρωσία να πυροδοτήσει ένα πυρηνικό όπλο ως μέσο εκφοβισμού ή για στρατηγικούς σκοπούς, κλιμακώνοντας τον πόλεμο σε ένα πυρηνικό επίπεδο.

Το σενάριο της χρήσης τακτικού πυρηνικού όπλου

Ένα από τα σενάρια που έχει εξετάσει το Bulletin είναι η χρήση τακτικών πυρηνικών όπλων από τη Ρωσία, για να αναγκάσει την Ουκρανία να συμφωνήσει σε εδαφικές παραχωρήσεις. Η χρήση ενός τέτοιου όπλου, ωστόσο, δεν θα έδινε σημαντικό στρατηγικό πλεονέκτημα στη Ρωσία και θα μπορούσε να έχει αρνητικές συνέπειες. Εκτός από το ότι θα διακινδύνευε τη ζωή Ρώσων στρατιωτών και αμάχων λόγω της ραδιενέργειας, θα προκαλούσε και τη ριζοσπαστικοποίηση της Ουκρανίας.

Η χρήση πυρηνικού όπλου θα έσπαγε επίσης το πυρηνικό ταμπού, κάτι που θα είχε σοβαρές συνέπειες για τη Ρωσία, καθώς οι βασικοί της εταίροι, όπως η Κίνα και η Ινδία, έχουν αντιταχθεί στη χρήση πυρηνικών όπλων σε οποιαδήποτε περίπτωση. Ωστόσο, σε περίπτωση που οι στρατιωτικές ή πολιτικές συνθήκες αλλάξουν, όπως αν η Ρωσία δεχτεί μια συντριπτική ήττα στο πεδίο της μάχης, η Ρωσία μπορεί να εξετάσει αυτήν την επιλογή.

Κίνδυνοι λανθασμένων υπολογισμών

Αν και το σενάριο της κλιμάκωσης μέσω λανθασμένων υπολογισμών είναι θεωρητικά εφικτό, ο κίνδυνος είναι πιο περιορισμένος, καθώς η Ρωσία δεν βρίσκεται σε πόλεμο με άλλη πυρηνική δύναμη. Παρόλα αυτά, σε ακραίες συνθήκες, η Ρωσία θα μπορούσε να προχωρήσει σε μια στρατηγική πυρηνικού εκφοβισμού ή επίδειξης αποφασιστικότητας, κάτι που θα μπορούσε να οδηγήσει σε σοβαρά λάθη.

Οι “κόκκινες γραμμές” της Ρωσίας

Η Ρωσία έχει ήδη μειώσει το όριο για την χρήση πυρηνικών όπλων, με νέες τροποποιήσεις στο πυρηνικό δόγμα της χώρας. Οι συνθήκες για την εφαρμογή αυτής της στρατηγικής περιλαμβάνουν την απειλή κατά της κυριαρχίας ή του εδάφους της Ρωσίας. Ειδικά μετά την απόφαση των ΗΠΑ να ενισχύσουν τις στρατιωτικές δυνατότητες της Ουκρανίας, η Μόσχα έχει αυξήσει τις απειλές, χρησιμοποιώντας τα πυρηνικά όπλα ως εργαλείο πίεσης.

Ο κίνδυνος μιας πυρηνικής κλιμάκωσης

Η πυρηνική κλιμάκωση μέσω πολιτικών ή τεχνικών λαθών παραμένει μια ανησυχητική πιθανότητα, αλλά οι πιθανότητες παραμένουν αβέβαιες. Οι στρατηγικές και οι κινήσεις της Ρωσίας, σε συνδυασμό με την τεχνολογική πρόοδο των πυρηνικών δυνάμεων, καθιστούν δύσκολη την εκτίμηση του πόσο κοντά βρισκόμαστε σε μια τέτοια κλιμάκωση.

Η ιστορία μας δείχνει ότι οι ηγέτες, όταν βρίσκονται σε αδιέξοδο ή απελπισία, μπορεί να κάνουν λάθη. Όπως προειδοποιούν οι ειδικοί, το πλαίσιο και οι ενδείξεις του κάθε ηγέτη είναι κρίσιμα για την αξιολόγηση του κινδύνου.

Το μέλλον του κόσμου ίσως κρέμεται από μια λεπτή κλωστή, και η προσοχή στις πυρηνικές απειλές θα πρέπει να είναι αδιάλειπτη, καθώς οι συγκρούσεις συνεχίζουν να κλιμακώνονται.