ΕΔΔΑ: Άκυρη η καταδίκη Καβαλά, άμεση απελευθέρωση

Το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου εξέδωσε νέα απόφαση-σταθμό στην πολύκροτη υπόθεση του Οσμάν Καβαλά, διατάσσοντας την Τουρκία να προχωρήσει στην άμεση απελευθέρωσή του. Οι δικαστές του Στρασβούργου έκριναν με πλειοψηφία 15 ψήφων έναντι 2 ότι η καταδίκη του σε ισόβια κάθειρξη ήταν άκυρη και μη γενόμενη, ενώ παράλληλα επιδίκασαν στον φιλάνθρωπο και εκδότη αποζημίωση που υπερβαίνει τις 110.000 ευρώ.

Ο Οσμάν Καβαλάς, ο οποίος έχει αναχθεί σε σύμβολο της καταστολής της κοινωνίας των πολιτών στην Τουρκία, τελεί υπό κράτηση από τον Οκτώβριο του 2017. Αρχικά, οι τουρκικές αρχές τον κατηγόρησαν για την υποστήριξή του στις διαδηλώσεις του 2013 κατά της κυβέρνησης του τότε πρωθυπουργού Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν. Έκτοτε, οι κατηγορίες εναντίον του διαρκώς συσσωρεύονταν, με τον ίδιο να αρνείται σταθερά όλες τις εις βάρος του αιτιάσεις.

Η υπόθεση έλαβε νέα τροπή όταν, μετά από μια πρώτη απόφαση του ΕΔΔΑ που ζητούσε την αποφυλάκισή του, ο Καβαλάς απαλλάχθηκε των κατηγοριών το 2020. Ωστόσο, αμέσως μετά την αθώωσή του, συνελήφθη εκ νέου με νέες κατηγορίες, οδηγώντας το 2022 στην καταδίκη του σε ισόβια κάθειρξη με το αιτιολογικό της απόπειρας ανατροπής της κυβέρνησης. Η κράτησή του πραγματοποιείται στη φυλακή υψίστης ασφαλείας του Σιλίβρι, στην Κωνσταντινούπολη.

Στην αιτιολογία της απόφασής τους, οι δικαστές του Στρασβούργου υπογράμμισαν ότι η δίωξη, η κράτηση και η καταδίκη του Καβαλά δεν εξυπηρετούσαν παρά έναν ανομολόγητο στόχο. Συγκεκριμένα, ανέφεραν ότι σκοπός ήταν η τιμωρία του για τον ρόλο του στις διαδηλώσεις του Πάρκου Γκεζί και για τις θέσεις του ως υπερασπιστή των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, καθώς και η φίμωσή του. Το Δικαστήριο διαπίστωσε παραβιάσεις της ελευθερίας έκφρασης, του συνέρχεσθαι, του δικαιώματος στην ελευθερία και σε δίκαιη δίκη, ενώ έκανε λόγο και για απάνθρωπη και εξευτελιστική μεταχείριση.

Βαριές αιτιάσεις κατά της Άγκυρας

Ιδιαίτερα σκληρή είναι η κριτική του Δικαστηρίου προς την τουρκική δικαιοσύνη, καθώς επισημαίνονται σοβαρές παραβάσεις στη διαδικασία. Η άρνηση της Άγκυρας να συμμορφωθεί με τις προηγούμενες αποφάσεις του ΕΔΔΑ και να απελευθερώσει τον Καβαλά, σύμφωνα με το δικαστήριο, δεν υπονομεύει απλώς την εμπιστοσύνη των πολιτών στο κράτος δικαίου, αλλά προσβάλλει ευθέως τη συνταγματική τάξη. Η απόφαση τονίζει ότι τα ελαττώματα της διαδικασίας οδήγησαν σε βαθιά μεταβολή του δικαιικού πλαισίου, πλήττοντας θεμελιωδώς την ουσία του δικαιώματος σε δίκαιη δίκη.