Ελληνοϊαπωνική συνεργασία: Οι ευκαιρίες στην αγορά της Ιαπωνίας

Με ιδιαίτερη επιτυχία ολοκληρώθηκε η ενημερωτική εκδήλωση με τίτλο "Discover Japan", η οποία πραγματοποιήθηκε την Κυριακή 6 Σεπτεμβρίου στο Περίπτερο 13 (Stand 9) της 90ής Διεθνούς Έκθεσης Θεσσαλονίκης. Η διοργάνωση εντάχθηκε στο πλαίσιο της συμμετοχής της Ιαπωνίας ως Τιμώμενης Χώρας στη φετινή έκθεση και είχε ως βασικό στόχο να αναδείξει τις δυνατότητες πρόσβασης των ελληνικών επιχειρήσεων στην ιαπωνική αγορά, καθώς και τις προοπτικές διεύρυνσης των διμερών εμπορικών και επενδυτικών σχέσεων. Παράλληλα, δόθηκε έμφαση στην αξία της ανταλλαγής πρακτικής εμπειρίας από εταιρείες που ήδη δραστηριοποιούνται επιτυχώς στην Ιαπωνία.

Τη διοργάνωση ανέλαβαν από κοινού η Ελληνική Εταιρεία Επενδύσεων και Εξωτερικού Εμπορίου (Enterprise Greece), ο ΣΕΒ σύνδεσμος επιχειρήσεων και βιομηχανιών, το Εμπορικό και Βιομηχανικό Επιμελητήριο Αθηνών (ΕΒΕΑ) και ο Σύνδεσμος Εξαγωγέων (ΣΕΒΕ), με την υποστήριξη του Enterprise Europe Network HELLAS και της Eurobank. Η εκδήλωση αποτέλεσε μια ουσιαστική ευκαιρία για την παροχή εξειδικευμένης και πρακτικής πληροφόρησης προς τις ελληνικές επιχειρήσεις σχετικά με το επιχειρηματικό περιβάλλον στην Ιαπωνία, τις δυνατότητες εμπορικής και επενδυτικής συνεργασίας, αλλά και τις προϋποθέσεις που απαιτούνται για μια επιτυχημένη πορεία στην ιαπωνική αγορά.

Θεσμικοί παράγοντες και διπλωματικές επαφές

Την εκδήλωση άνοιξαν με χαιρετισμούς ο Γενικός Γραμματέας Διεθνών Οικονομικών Σχέσεων και Εξωστρέφειας του Υπουργείου Εξωτερικών και Πρόεδρος της Enterprise Greece, κ. Δημήτρης Σκάλκος, ο Πρόεδρος του ΣΕΒΕ, κ. Θέμης Σαρασίδης, η Διευθύντρια Διεθνών Σχέσεων του ΣΕΒ, κα Βίκυ Μακρυγιάννη, και η Διευθύντρια Διεθνών Εμπορικών Σχέσεων του ΕΒΕΑ, κα Ελένη Φώτη. Τον συντονισμό της συζήτησης ανέλαβε η Senior Advisor του Τομέα Διεθνών Σχέσεων του ΣΕΒ, κα Ντίνα Αθανασίου.

Ο κ. Σκάλκος υπογράμμισε πως η διαρκώς ενισχυόμενη εξωστρέφεια της ελληνικής οικονομίας, σε συνδυασμό με τις άριστες πολιτικές σχέσεις με την Ιαπωνία, δημιουργούν σημαντικές δυνατότητες για περαιτέρω εμβάθυνση της οικονομικής και εμπορικής συνεργασίας. Οι τομείς της ψηφιακής τεχνολογίας, της πράσινης ενέργειας, της αγροδιατροφής και των θαλάσσιων υποδομών αναφέρθηκαν ως πεδία όπου ήδη καταγράφονται απτά αποτελέσματα, αποτυπώνοντας την κατεύθυνση της οικονομικής διπλωματίας της χώρας.

Εντυπωσιακή αύξηση των εξαγωγών

Ο Πρόεδρος του ΣΕΒΕ, κ. Θέμης Σαρασίδης, παρουσίασε εντυπωσιακά στοιχεία για την πορεία του διμερούς εμπορίου. Συγκεκριμένα, το 2025 οι ελληνικές εξαγωγές προς την Ιαπωνία αυξήθηκαν κατά 41,8%, φτάνοντας τα 318,2 εκατ. ευρώ, ενώ ο συνολικός όγκος εμπορίου των δύο χωρών προσέγγισε τα 600 εκατ. ευρώ. Ο κ. Σαρασίδης επεσήμανε ότι πίσω από τους αριθμούς αυτούς κρύβονται ακόμη μεγαλύτερες δυνατότητες, με τη ναυτιλία να αποτελεί διαχρονικά έναν ισχυρό δεσμό μεταξύ των δύο χωρών. Παράλληλα, νέες ευκαιρίες διαμορφώνονται σε τομείς όπως η ενέργεια, οι πράσινες τεχνολογίες, η καινοτομία, ο τουρισμός και ο αγροδιατροφικός τομέας.

Ιδιαίτερη μνεία έγινε και στο επενδυτικό πεδίο, καθώς το απόθεμα των ιαπωνικών άμεσων επενδύσεων στην Ελλάδα διαμορφώθηκε σε 67 εκατ. ευρώ το 2024. Το μέγεθος αυτό, σύμφωνα με τον κ. Σαρασίδη, καταδεικνύει τα σημαντικά περιθώρια ανάπτυξης που υπάρχουν, ειδικά αν ληφθεί υπόψη το μέγεθος και η διεθνής παρουσία της ιαπωνικής οικονομίας. Η ιαπωνική αγορά, όπως τόνισε, είναι μεγάλη και απαιτητική, αναγνωρίζοντας την ποιότητα, την αξιοπιστία και τη συνέπεια, χαρακτηριστικά στα οποία μπορούν να επενδύσουν ακόμη περισσότερο οι ελληνικές επιχειρήσεις.

Η προοπτική της ιαπωνικής αγοράς

Η κα Βίκυ Μακρυγιάννη από τον ΣΕΒ ανέφερε ότι η Ιαπωνία αποτελεί μια ιδιαίτερα σημαντική και απαιτητική αγορά, γεγονός που την καθιστά ιδιαίτερα ελκυστική. Η επιτυχία στην ιαπωνική αγορά αποτελεί από μόνη της ισχυρή επιβεβαίωση ποιότητας, αξιοπιστίας και ανταγωνιστικότητας για κάθε επιχείρηση. Παρά τη γεωγραφική απόσταση, οι διασυνδέσεις στη σύγχρονη οικονομία μετρούν περισσότερο, και η παρουσία της Ιαπωνίας ως Τιμώμενης Χώρας στη φετινή ΔΕΘ προσφέρει μια εξαιρετική ευκαιρία για να περάσει η συνεργασία από τον διάλογο στην πράξη.

Η κα Ελένη Φώτη από το ΕΒΕΑ σημείωσε ότι οι δύο χώρες διαθέτουν σημαντικά περιθώρια συνεργασίας στους τομείς του εμπορίου, των επενδύσεων, της τεχνολογίας και της καινοτομίας. Η εκδήλωση "Discover Japan" έδωσε στις ελληνικές επιχειρήσεις τη δυνατότητα να γνωρίσουν καλύτερα την ιαπωνική αγορά, τις ιδιαιτερότητές της και τους τρόπους πρόσβασης σε αυτήν, ενώ το ΕΒΕΑ παραμένει σταθερά στην πρώτη γραμμή της επιχειρηματικής εξωστρέφειας, δημιουργώντας γέφυρες με διεθνείς αγορές.

Η διπλωματική διάσταση των σχέσεων

Στη συνέχεια, ο Πρέσβης της Ιαπωνίας στην Ελλάδα, Α.Ε. κ. Ito Koichi, και η Πρέσβης της Ελλάδας στην Ιαπωνία, Α.Ε. κα Όλγα Κλιαμάκη, η οποία συμμετείχε μέσω τηλεδιάσκεψης, αναφέρθηκαν στην πορεία και τις προοπτικές των διμερών σχέσεων. Ο κ. Koichi υπογράμμισε τη σημασία της Στρατηγικής Εταιρικής Σχέσης που συμφωνήθηκε πριν από τρία χρόνια, ενώ επισήμανε τον ρόλο της Συμφωνίας Οικονομικής Εταιρικής Σχέσης Ιαπωνίας-ΕΕ και της διμερούς Σύμβασης Αποφυγής Διπλής Φορολογίας, οι οποίες έχουν δημιουργήσει ένα εξαιρετικό πλαίσιο για επιχειρηματική δραστηριότητα, καταργώντας τους τελωνειακούς δασμούς στα περισσότερα εμπορεύματα.

Η κα Κλιαμάκη χαρακτήρισε τη συμμετοχή της Ιαπωνίας ως Τιμώμενης Χώρας στην 90ή ΔΕΘ ως ορόσημο για την εμβάθυνση των διμερών οικονομικών και επιχειρηματικών σχέσεων. Πέραν της μακροχρόνιας συνεργασίας στη ναυτιλία, η αναβάθμιση της σχέσης σε Στρατηγική Εταιρική Σχέση το 2023 άνοιξε νέους ορίζοντες συνεργασίας. Η Πρέσβης αναφέρθηκε στις επενδυτικές ευκαιρίες της ελληνικής οικονομίας και στον κομβικό ρόλο της Πρεσβείας στην υποστήριξη των ελληνικών επιχειρήσεων στην Ιαπωνία, απευθύνοντας κάλεσμα στον επιχειρηματικό κόσμο να αξιοποιήσει τη θετική ορμή.

Πρακτικές εμπειρίες και επιχειρηματικά παραδείγματα

Στη θεματική ενότητα "Bilateral Trade and Investment Opportunities in Japan", η Γενική Διευθύντρια του JETRO Milan, κα Kaoru Kurita, παρουσίασε το επιχειρηματικό και επενδυτικό περιβάλλον της Ιαπωνίας. Παράλληλα, η Senior Officer της Eurobank, κα Ελένη Αλμπαντή, ανέδειξε την οικονομική και εμπορική διάσταση των σχέσεων Ελλάδας-Ιαπωνίας, εστιάζοντας στις ευκαιρίες που δημιουργούνται για τις ελληνικές επιχειρήσεις.

Στην ενότητα "Doing Business in Japan", με συντονιστή τον Εκτελεστικό Αντιπρόεδρο του ΣΕΒΕ, κ. Παναγιώτη Χασάπη, εκπρόσωποι ελληνικών επιχειρήσεων μοιράστηκαν τις πρακτικές τους εμπειρίες. Η Export & Marketing Manager της Trikalinos S.A., κα Λίλα Κούρτη, ο Exports Manager της Eurimac, κ. Sven van Asperen, και ο Γενικός Διευθυντής Εταιρικών Υποθέσεων της Παπαστράτος, κ. Γιάννης Μαστροκώστας, ανέδειξαν τις απαιτήσεις και τις ιδιαιτερότητες που αντιμετωπίζουν οι εξαγωγικές επιχειρήσεις στην πράξη. Η εκδήλωση ολοκληρώθηκε με συνεδρία ερωτήσεων και απαντήσεων, επιτρέποντας την άμεση ανταλλαγή απόψεων με τους συμμετέχοντες.

Οι ελληνο-ιαπωνικές οικονομικές σχέσεις σε αριθμούς

Σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα διαθέσιμα στοιχεία, το 2025 οι ελληνικές εξαγωγές προς την Ιαπωνία κατέγραψαν άνοδο 41,8% και ανήλθαν σε 89,8 δισ. γεν, ποσό που αντιστοιχεί σε περίπου 544,2 εκατ. ευρώ. Το διμερές εμπορικό ισοζύγιο διαμορφώνεται πλέον πλεονασματικό για την Ελλάδα, μια πρωτόγνωρη εξέλιξη σε σχέση με τα δεδομένα προηγούμενων δεκαετιών. Ιαπωνικοί επιχειρηματικοί όμιλοι ενισχύουν σταδιακά το επενδυτικό τους αποτύπωμα στην Ελλάδα, με ενδιαφέρον που εστιάζει κυρίως σε ενέργεια, πράσινες υποδομές, ψηφιακή τεχνολογία και logistics.

Σύμφωνα με στοιχεία της Πρεσβείας της Ελλάδος στο Τόκυο, περίπου 45 ιαπωνικές επιχειρήσεις δραστηριοποιούνται σήμερα στην Ελλάδα, κυρίως σε ναυτιλία, καπνά, αυτοκίνητα, ηλεκτρονικά, φάρμακα και μηχανήματα. Η Συμφωνία Οικονομικής Εταιρικής Σχέσης ΕΕ-Ιαπωνίας διευκολύνει την πρόσβαση των ευρωπαϊκών προϊόντων στην ιαπωνική αγορά, ανοίγοντας νέες προοπτικές για τις ελληνικές εξαγωγές, ιδίως σε τρόφιμα όπως ελαιόλαδο, προϊόντα ζαχαροπλαστικής, κονσερβοποιημένα φρούτα και βιολογικές υπερτροφές, καθώς και σε οίνο, για τον οποίο καταργήθηκαν πλήρως οι δασμοί.

Η εκδήλωση ανέδειξε το σημαντικό περιθώριο περαιτέρω ανάπτυξης των οικονομικών σχέσεων Ελλάδας-Ιαπωνίας, τόσο στο πεδίο των εξαγωγών όσο και των επενδύσεων. Η ενισχυόμενη παρουσία ελληνικών προϊόντων στην ιαπωνική αγορά, η συμμετοχή της Ιαπωνίας ως Τιμώμενης Χώρας στην 90ή ΔΕΘ και η συστηματική ενίσχυση των επαφών μεταξύ θεσμικών και επιχειρηματικών φορέων δημιουργούν πρόσφορο έδαφος για νέες συνεργασίες και για μεγαλύτερη αξιοποίηση των ευκαιριών που προσφέρουν οι δύο αγορές.