Επτά ριζικές μεταρρυθμίσεις θα προκαλέσουν σοκ στον τομέα των ακινήτων – Ενιαίο μητρώο θα καταγράφει 7 εκατομμύρια περιουσίες!
Η κυβέρνηση προχωρά σε μια σειρά από σημαντικές ανατροπές στον τομέα των ακινήτων, με επίκεντρο την ανάπτυξη μιας νέας, ολοκληρωμένης βάσης δεδομένων για ιδιοκτήτες και ενοικιαστές. Στόχος αυτής της πρωτοβουλίας είναι να βάλει τέλος στις παράνομες πρακτικές, όπως τα «μαύρα ενοίκια» και οι ανακριβείς δηλώσεις, όπως τα αδήλωτα τετραγωνικά μέτρα, ενώ παράλληλα θα δρομολογηθεί η εκσυγχρονισμένη διαχείριση της ακίνητης περιουσίας στη χώρα.
Ένα σημαντικό βήμα προς αυτήν την κατεύθυνση είναι η διασύνδεση του νέου Μητρώου με το Εθνικό Κτηματολόγιο, η οποία θα επιτρέψει τη διεξαγωγή εξονυχιστικών ελέγχων και διασταυρώσεων στα στοιχεία που δηλώνουν περίπου 7 εκατομμύρια φορολογούμενοι μέσω της δήλωσης Ε9. Αυτή η διαδικασία θα περιορίσει τις παρανομίες και θα ενισχύσει τη διαφάνεια στον τομέα των ακινήτων.
Στο επίκεντρο του σχεδίου βρίσκεται ο ψηφιακός φάκελος ακινήτου, ο οποίος θα συγκεντρώνει όλες τις απαραίτητες πληροφορίες για κάθε ακίνητο. Ανάμεσα σε αυτές θα περιλαμβάνονται η πολεοδομική άδεια, η επιφάνεια, η θέση και ο όροφος, καθώς και πληροφορίες σχετικά με την ηλεκτροδότηση, την ολοκλήρωση του ακινήτου, την κατάσταση του (π.χ. εάν είναι κενό ή ημιτελές), καθώς και τα ασφαλιστήρια συμβόλαια ή τυχόν εκκρεμείς νομικές υποθέσεις.
Από τον Φεβρουάριο, θα ενεργοποιηθεί νέα πλατφόρμα για την ηλεκτρονική καταγραφή των μεταβολών στα τετραγωνικά μέτρα των γεωτεμαχίων, ενώ από τον Μάρτιο θα ξεκινήσει η αυτόματη προσημείωση ακινήτων μέσω του μητρώου δικηγόρων και δικαστών του υπουργείου Δικαιοσύνης. Παράλληλα, εξετάζεται η δυνατότητα προσθήκης ειδικού κωδικού στο έντυπο Ε2, προκειμένου να επαληθεύεται εάν ένα ακίνητο ήταν κενό ή είχε μισθωθεί σε βραχυχρόνια βάση, δίνοντας έτσι τη δυνατότητα τριετούς φοροαπαλλαγής στους συνεπείς ιδιοκτήτες.
Άλλες σημαντικές πρωτοβουλίες περιλαμβάνουν την ενεργοποίηση μιας ηλεκτρονικής εφαρμογής για τη διακοπή των δημοτικών τελών σε μη ηλεκτροδοτούμενα ακίνητα, καθώς και την ολοκλήρωση της κτηματογράφησης της χώρας μέχρι το τέλος του 2025. Επιπλέον, εισάγεται η δυνατότητα δήλωσης ακινήτων «αγνώστου ταυτότητας» μέσω της διαδικασίας πρόδηλου σφάλματος, προκειμένου να καλυφθούν τα κενά στη συνολική εικόνα της ακίνητης περιουσίας.
Οι νέες παρεμβάσεις στον τομέα της φορολογίας, των μισθώσεων, του Κτηματολογίου και των μεταβιβάσεων ακινήτων παρουσιάστηκαν από τους υπουργούς Κωστή Χατζηδάκη, Σοφία Ζαχαράκη, Κωνσταντίνο Κυρανάκη, Βασίλη Σπανάκη και Γιώργο Πιτσιλή, κατά τη διάρκεια του 42ου Πανελληνίου Συνεδρίου Ιδιοκτητών Ακινήτων της ΠΟΜΙΔΑ.
Ειδικότερα:
Ψηφιακός φάκελος για κάθε ιδιοκτησία: Από τον Φεβρουάριο, τίθεται σε εφαρμογή το «Μητρώο Ιδιοκτησίας και Διαχείρισης Ακινήτων», που θα συγκεντρώνει σε μια ενιαία βάση δεδομένων όλες τις απαραίτητες πληροφορίες για τα ακίνητα των φορολογούμενων. Ο φάκελος θα περιλαμβάνει στοιχεία όπως είδος ακινήτου, επιφάνεια, θέση, όροφος, ημιτελή ή κενά χαρακτηριστικά, μισθώσεις και δωρεάν παραχωρήσεις, τον Αριθμό Ταυτότητας Ακινήτου (ΑΤΑΚ), τον Κωδικό Αριθμό Εθνικού Κτηματολογίου (ΚΑΕΚ), και δεδομένα από τη ΔΕΗ, ασφαλιστήρια συμβόλαια ή ακόμα και εκκρεμείς αγωγές. Στην πρώτη φάση, οι φορολογούμενοι θα κληθούν να δηλώσουν τη χρήση του ακινήτου, π.χ. αν είναι ιδιοκατοικημένο, κενό ή μισθωμένο, με στόχο τη σύνδεση του Περιουσιολογίου με το Κτηματολόγιο για ακριβείς και διασταυρωμένες καταγραφές.
Νέα πλατφόρμα για τα αγροτεμάχια: Μέχρι το τέλος Φεβρουαρίου, θα ενεργοποιηθεί νέα πλατφόρμα για την καταγραφή των μεταβολών στα τετραγωνικά μέτρα των γεωτεμαχίων, με στόχο την καλύτερη παρακολούθηση και ορθότερη φορολογική καταγραφή τους.
Κτηματολόγιο: Η ολοκλήρωση της κτηματογράφησης της χώρας αναμένεται μέχρι το τέλος του 2025. Σήμερα, το ποσοστό κτηματογράφησης έχει φτάσει το 60% από 39%, με την πλήρη καταγραφή να καθιστά το Κτηματολόγιο υπεύθυνο για όλες τις συναλλαγές ακινήτων στη χώρα. Επιπλέον, το 2025 θα είναι διαθέσιμες 600 εκατομμύρια ψηφιοποιημένες σελίδες για έρευνες τίτλων από δικηγόρους, ενώ θα ενεργοποιηθεί και η αυτόματη προσημείωση ακινήτων και η διαδικασία εξάλειψης βαρών.
Ακίνητα αγνώστου ιδιοκτήτη: Μέχρι το τέλος του 2026, θα υπάρξει διαδικασία δήλωσης ακινήτων αγνώστου ιδιοκτήτη, με τη δυνατότητα καταχώρησης τίτλων, χρησικτησίας ή αποδοχής κληρονομιάς μέσω της διαδικασίας του πρόδηλου σφάλματος.
Ηλεκτρονικός κόμβος για δημοτικά τέλη: Θα δημιουργηθεί νέος ηλεκτρονικός κόμβος που θα επιτρέπει την αυτόματη διακοπή των δημοτικών τελών σε κενά και μη ηλεκτροδοτούμενα ακίνητα. Οι ιδιοκτήτες θα απαλλάσσονται από τα τέλη μόλις διακόπτεται η ηλεκτροδότηση του ακινήτου, χωρίς να απαιτείται η υποβολή επιπλέον δήλωσης στους Δήμους.
Airbnb και βραχυχρόνιες μισθώσεις: Το 2024, καταγράφηκαν περισσότερες από 2,2 εκατομμύρια δηλώσεις για βραχυχρόνιες μισθώσεις, με τα έσοδα να φτάνουν τα 870 εκατομμύρια ευρώ. Ιδιοκτήτες που επιθυμούν να μετατρέψουν τα ακίνητά τους από βραχυχρόνια σε μακροχρόνια μίσθωση ή να ενοικιάσουν κλειστές κατοικίες έως το τέλος του 2025, θα απαλλαγούν από τη φορολόγηση των ενοικίων για 36 μήνες. Ειδικός κωδικός στο έντυπο Ε2 θα επιτρέπει την επαλήθευση της προηγούμενης κατάστασης του ακινήτου (κενό ή σε βραχυχρόνια μίσθωση).
Νέα προγράμματα για ανακαίνιση ακινήτων: Από τα μέσα Φεβρουαρίου, θα ανοίξει εκ νέου το πρόγραμμα «Ανακαινίζω – Νοικιάζω», που θα προσφέρει αυξημένες επιδοτήσεις για την ανακαίνιση κενών κατοικιών με στόχο την ενίσχυση της διαθέσιμης στέγης. Επίσης, νέα προγράμματα για τη λειτουργική ανακαίνιση κατοικιών θα προκηρυχθούν το Σεπτέμβριο, ενώ μέχρι το τέλος του 2025 θα παρουσιαστεί ολοκληρωμένη στρατηγική για την αντιμετώπιση των προκλήσεων στην αγορά στέγασης.
Σύμφωνα με έρευνα της Kapa Research για την ΠΟΜΙΔΑ, η φορολογία των ακινήτων αναδεικνύεται ως η κύρια αιτία της κρίσης στέγης. Σχεδόν το 50% των ιδιοκτητών ζητούν μείωση της φορολογίας των ενοικίων, θεωρώντας τη ως το πιο αποτελεσματικό μέτρο για την ενίσχυση της προσφοράς κατοικιών. Αξιοσημείωτο είναι ότι το 75% των ιδιοκτητών αναμένει αύξηση των τιμών των ακινήτων, ενώ το 36% έχει προχωρήσει σε αυξήσεις μισθωμάτων, κυρίως για τα διαμερίσματα.
