Η κατάσταση κλιμακώνεται με την Τουρκία να απαιτεί επί της ουσίας να παραιτηθούμε κυριαρχικών δικαιωμάτων μας στο Αιγαίο. Αυτό δείχνουν οι ανακοινώσεις και τα δημοσιεύματα που ακολούθησαν την επίσημη ανακοίνωση της εξαγγελίας των δύο θαλασσίων πάρκων (ένα στο Αιγαίο και ένα στο Ιόνιο) έγινε με την έναρξη του συνεδρίου «Οι Ωκεανοί μας».
Το δράμα είναι ότι η Αθήνα δεν αντιδρά. Μας κατηγορεί η Τουρκία ότι παραβιάζουμε την Διακήρυξη των Αθηνών, και για την ελληνική Κυβέρνηση δεν συντρέχει λόγος αντίδρασης. Συνεχίζεται κανονικά το πρόγραμμα «προσεγγίσεως» με την ανακοίνωση μάλιστα ότι στις 13 Μαΐου θα πραγματοποιηθεί η επίσημη επίσκεψη του Κυριάκου Μητσοτάκη στην Άγκυρα.
Και όμως. Η Τουρκία είναι που παραβιάζει την Διακήρυξη των Αθηνών, δια της αμφισβητήσεως της ελληνικής κυριαρχίας στο Αιγαίο. Και είναι η δεύτερη φορά μάλιστα που την παραβιάζει στο μικρό χρονικό διάστημα που έχει διαρρεύσει από την ημέρα της υπογραφής της. Είχαν προηγηθεί οι εξόχως προκλητικές δηλώσεις του Ταγίπ Ερντογάν, ο οποίος απαιτούσε ολόκληρη την Κύπρο υποστηρίζοντας ότι το 1974, ο τουρκικός στρατός θα έπρεπε να φθάσει μέχρι τις νότιες ακτές της Μεγαλονήσου.
Μετά από αυτήν την συμπεριφορά, τι άραγε περιμένει η Αθήνα και δεν σπεύδει να καταγγείλει την Διακήρυξη των Αθηνών;
Για ποιον λόγο συνεχίζει μια προσέγγιση που έχει αποδειχθεί ατελέσφορη;
Για ποιον λόγο ο Πρωθυπουργός συνεχίζει να ομιλεί για «αδιαμφισβήτητη βελτίωση των ελληνοτουρκικών σχέσεων»; Πόθεν τεκμαίρεται η βελτίωση αυτή;
Το μόνο που βλέπουμε είναι ότι έχει αποκομίσει οφέλη η Άγκυρα χωρίς να έχει κάνει ούτε καν ένα βήμα προσεγγίσεως. Και κατόπιν τούτου ερωτούμε και πάλι: Για ποιον λόγο η ελληνική Κυβέρνηση δεν σπεύδει να καταγγείλει την Διακήρυξη των Αθηνών;
Την ίδια στιγμή η γείτων κλιμακώνει την πολεμική της εξαπολύοντας μπαράζ ανυποστάτων κατηγοριών εις βάρος της Ελλάδος την οποία φθάνει εμμέσως να κατηγορεί για αθέτηση των συμφωνηθέντων. Για ποιον λόγο λοιπόν επιμένει η Κυβέρνησις στην πραγματοποίηση της επίσημης επίσκεψης του Κυριάκου Μητσοτάκη στην Άγκυρα. Η οποία μάλιστα και χθες επιβεβαιώθηκε εκ νέου, με ημερομηνία την 13η Μαΐου και όχι την 14η όπως αρχικώς είχε ανακοινωθεί. Κατά τούτο δικαιώνεται η «Εστία» η οποία είχε επισημάνει ότι θα ήταν ατυχές να ευρίσκεται ο Έλληνας Πρωθυπουργός στην Τουρκία την ημέρα (14/5) κατά την οποία η ακριτική Αλεξανδρούπολη εορτάζει την επέτειο της απελευθερώσεώς της.
Η συμπεριφορά της Αγκύρας δεικνύει ότι ουδόλως έχει αποστεί των διεκδικήσεών της εις βάρος της ελληνικής κυριαρχίας. Μάλιστα σε κάθε κλιμάκωση των απαιτήσεών τους, οι Τούρκοι προσθέτουν και μιαν ακόμη διεκδίκηση. Εν προκειμένω πέρα από τους ισχυρισμούς τους για δήθεν δικαιώματα στις θαλάσσιες ζώνες των Κυκλάδων «ανακάλυψαν» και το σύμπλεγμα της νησίδας Σύρνα, στο βόρειο Καρπάθιο πέλαγος, κοντά στην Αστυπάλαια, για το οποίον υποστηρίζουν ότι αποτελεί «γκρίζα ζώνη» απροσδιορίστου κυριαρχίας. Το σύμπλεγμα πάντως έχει περιληφθεί στο πρόγραμμα Natura 2000 ως ζώνη ειδικής προστασίας, κάτι που πάντως ουδόλως λαμβάνει υπ’ όψιν της η Άγκυρα.
Παρά ταύτο, ο Κυριάκος Μητσοτάκης επιμένει να «βλέπει» «αδιαμφισβήτητη βελτίωση των ελληνοτουρκικών σχέσεων» και δηλώνει:
«Η Ελλάδα ασκεί κυριαρχία και τα κυριαρχικά της δικαιώματα με βάση το διεθνές δίκαιο και το δίκαιο της θάλασσας και μου προκαλεί εντύπωση η παντελώς αδικαιολόγητη αντίδραση της Τουρκίας για μια κίνηση με περιβαλλοντικό περιεχόμενο. Θα προχωρήσουμε στην δημιουργία των πάρκων όπως δεσμευτήκαμε στο πρόσφατο συνέδριο στην Αθήνα. Δεν θεωρώ ότι η βελτίωση των Ελληνοτουρκικών σχέσεων η οποία είναι αδιαμφισβήτητη και μετρήσιμη οδηγεί στην υπόθεση εργασίας ότι οι θέσεις της Τουρκίας για την ΑΟΖ έχουν αλλάξει και παραμένουν βαθιά προβληματικές για την πατρίδα μας αλλά αυτό δεν μας εμποδίζει από το να χτίσουμε μια θετική ατζέντα. Αύριο για παράδειγμα θα βρεθώ στη Μυτιλήνη και στα νησιά του ανατολικού Αιγαίου Τούρκοι υπάρχει ικανοποίηση καθώς Τούρκοι μπορούν να ταξιδεύουν στα νησιά αυτά χωρίς βίζα».
Η Άγκυρα όμως δεν φαίνεται να συμφωνεί με τον Έλληνα Πρωθυπουργό ως προς το επίπεδο των σχέσεων των δύο χωρών, καθώς η σκυτάλη των προκλήσεων πέρασε στο υπουργείο Άμυνας το οποίο εξέδωσε ανακοίνωση δια της οποίας υποστηρίζει ότι θα αποτρέψει τις προσπάθειες της Ελλάδος να καθιερώσει μονομερές καθεστώς. Αναφέρει η ανακοίνωση:
«Από το ελληνικό υπουργείο Εξωτερικών στις 8 Απριλίου ανακοινώθηκε ότι θα κηρυχθούν δύο μεγάλα θαλάσσια πάρκα στο Αιγαίο και στο Ιόνιο Πέλαγος. Το υπουργείο Εξωτερικών μας έχει προβεί στις απαραίτητες διπλωματικές ενέργειες σχετικά με τα πάρκα που σχεδιάζονται να κηρυχθούν και έχει δηλώσει ότι μονομερείς de facto καταστάσεις στα νησιά και νησίδες του Αιγαίου που δεν έχει καθοριστεί η κυριαρχία τους δεν θα γίνουν αποδεκτές και δεν θα επιφέρουν νομικές συνέπειες. Ως υπουργείο παραμένουμε σε επαγρύπνηση προκειμένου να προστατεύσουμε τα δικαιώματα και τα συμφέροντά μας στο Αιγαίο, για να αποτρέψουμε τις προσπάθειες της Ελλάδας να καθιερώσει μονομερές καθεστώς».
Πώς συμβιβάζεται η ρητορική αυτή με την «αδιαμφισβήτητη βελτίωση των ελληνοτουρκικών σχέσεων», για εμάς τουλάχιστον είναι μυστήριο.
Και ο τουρκικός τύπος πάντως επιτίθεται ομαδικώς κατά της Ελλάδος. Η φιλοκυβερνητική Hürriyet αναφέρει: «Παρά τις προειδοποιήσεις, η Αθήνα ανήγγειλε θαλάσσιο πάρκο στο Αιγαίο», ενώ υποστηρίζει ότι: «Σύμφωνα με τους χάρτες που δημοσιεύονται στα ελληνικά μέσα ενημέρωσης, το θαλάσσιο πάρκο που πρόκειται να δημιουργηθεί στο Αιγαίο καλύπτει μια περιοχή που περιλαμβάνει περίπου 45 νησίδες και βραχονησίδες, ξεκινώντας από το νησί των Σπετσών κοντά στην Αθήνα μέχρι τις ακτές του νησιού της Νισύρου στην περιοχή των Δωδεκάνησων».
Επίσης οι περισσότερες εφημερίδες κυκλοφόρησαν χθες με τίτλους κοινός παρονομαστής των οποίων ήταν η φράσις «Δεν θα το επιτρέψουμε»: Συγκεκριμένα αναφέρουν:
Η εθνικιστική Türkiye Gazetesi: «Προειδοποίηση για το Αιγαίο προς την Ελλάδα: Δεν θα το επιτρέψουμε».
Η Milliyet: «Αντίδραση στην Αθήνα για το θαλάσσιο πάρκο: Δεν θα το επιτρέψουμε»
Η ισλαμιστική Yeni Akit: «Δεν θα επιτρέψουμε να γίνει το ελληνικό θαλάσσιο πάρκο»
Η YeniBirlik: «Προειδοποίηση στην Ελλάδα. Η Αθήνα αποκαλύπτει το σχέδιο στο Αιγαίο στο οποίο αντέδρασε η Τουρκία – Η Τουρκία δεν θα το επιτρέψει».
Όλα δείχνουν ενορχηστρωμένη δράση της Τουρκίας έναντι της οποία η Ελλάς παραμένει ακόμη διστακτική.
Αρνητικές συνέπειες για τα ελληνοτουρκικά προαναγγέλλει ο Γεραπετρίτης
Τον άφθαστο ηθοποιό Πέτρο Κυριακό στη ταινία “Ο μπαμπάς εκπαιδεύεται” του 1953, θυμίζει ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης, ο οποίος… μετεκπαιδεύεται: Ανακάλυψε το διεθνές διαιτητικό δικαστήριο του Αμβούργου για την εφαρμογή του δικαίου της θαλάσσης και εγκατέλειψε το προσφιλές της Χάγης του κ. Ροζάκη για τον καθορισμό της υφαλοκρηπίδας Ελλάδος-Τουρκίας. Την ίδια στιγμή, ο ίδιος παραδέχτηκε πως η “δύσκολη συζήτηση για τις θαλάσσιες ζώνες πιθανώς να έχει και αρνητικές συνέπειες” (και για τον ίδιο) την στιγμή που πάντα τον στοιχειώνει η δήλωση του για τα έξι μίλια σχετικά με τα ελληνικά χωρικά ύδατα…
Είναι κι αυτό μία μικρή πρόοδος, αν κρίνουμε απ’ όσα υποστήριξε ο κ. Γεραπετρίτης σε πρόσφατο συνέδριο στους Δελφούς. «Νιώθεται» που θα έλεγε ο Αλεξανδρινός ποιητής για τους κατευναστές της Τουρκίας. Αλλά το Άρθρο 12 της Συνθήκης της Λωζάνης που υπέγραψε η Τουρκία ως νικήτρια του ελληνοτουρκικού πολέμου το 1923, ορίζει ότι: «Αι νήσοι κείμεναι, εις μικροτέραν απόστασιν των τριών μιλίων της ασιατικής ακτής παραμένουσιν υπό την τουρκικήν κυριαρχίαν».
Συνεπώς, η υπόλοιπη θάλασσα είναι προς ρύθμιση κατά το διεθνές δίκαιο, που δίνει χωρικά ύδατα 12 μιλίων στα νησιά και ιδίαν ΑΟΖ. Πλην της Ίμβρου και της Τενέδου, που παραχωρήθηκαν στη Τουρκία μετά από απαίτηση της – αν και το 1922 με ακραιφνή Ελληνικό πληθυσμό – τ’ άλλα νησιά του Αιγαίου από Κρήτης, Ικαρίας μέχρις Σαμοθράκης, αλλά και οι Οινούσες, συμπεριλήφθηκαν στην ανταλλαγή χριστιανών και μουσουλμάνων και είναι ελληνικά.
Η αυτονομία όμως της Ίμβρου και Τενέδου καταργήθηκε από την Τουρκία και σήμερα ελάχιστοι Έλληνες έχουν παραμείνει, αφού δεν τηρήθηκε το άρθρο 14 της Συνθήκης της Λωζάνης. Για τα έξι μίλια που ο κ. Γεραπετρίτης έχει δείξει προθυμία να παραχωρηθούν στην Τουρκία, χρειάζεται τροποποίηση της Συνθήκη της Λωζάνης –λίγο δύσκολο για διεθνή σύμβαση– για να χαριστούν άλλα τρία μίλια θαλάσσιας έκτασης στην Τουρκία.
Με ποιο αντάλλαγμα; Πρόκειται ποτέ η Τουρκία να σεβαστεί συμφωνία με την Ελλάδα; Λησμονήθηκε το τι υπέστη ο Ελληνισμός της Κωνσταντινουπόλεως, αν και προστατευόμενος από την Συνθήκη της Λωζάνης; Θα παύσει η Τουρκία να εγείρει αξιώσεις για “γκρίζες” νησίδες και βράχους μέσα στα ελληνικά χωρικά ύδατα; Πάντα ταύτα πρέπει να απαντηθούν προτού ο κ. Γεραπετρίτης τυχόν παραιτηθεί των δικαιωμάτων της Ελλάδος να κηρύξει τα 12 μίλια στο Αιγαίον, ενώ στην ηπειρωτική ακτή της τα είχε αποδεχθεί η Τουρκία επί Σημίτη. Διαφορετικά θα είναι υπόλογος απέναντι στον ελληνικό λαό.
Και πέραν αυτού, η τουρκική αεροπορία δεν επιτρέπεται να υπερίπταται των ελληνικών νήσων κι αντιστοίχως η ελληνική, του εδάφους της Ανατολίας (αρθρ.12). Ποιος όμως παραβιάζει τον εναέριο χώρο των δύο χωρών; Η Ελλάδα ή η Τουρκία; Άνευ κατηγορηματικής απαντήσεως, δεν δικαιούται κανείς να αερολογεί. Αν ο κ. Γεραπετρίτης αγνοεί την απαγόρευση, οφείλει το Αμερικανικό Κογκρέσο να τη λάβει υπόψιν του για την παράδοση των 110 F-16 στον Ερντογάν, που μεταβαίνει στην αμερικανική πρωτεύουσα για πρώτη φορά από τετραετίας.
Οι 20 δεσμεύσεις της Ελλάδος για την προστασία του Αιγαίου δε θα φέρουν αποτελέσματα εάν δεν τις σεβαστεί η Τουρκία, ιδίως αν αυτή συνεχίσει να ρυπαίνει με μικροπλαστικά τα νερά της. Η υποτίμηση της διάσκεψης για το Περιβάλλον και την Αλιεία των Ωκεανών (που συνέρχεται στην Αθήνα μεταξύ 16-19 Απριλίου) από την Τουρκία, φανερώνει τις προθέσεις της έναντι της διεθνούς κοινότητος, αφού αμφισβητεί το ενδιαφέρον 130 χωρών για την Μεσόγειο θάλασσα. Πώς να την εμπιστευτεί κάποιος για το Αιγαίον;
Έχει κι η Τουρκία συμφέροντα στο Αιγαίον; Οπωσδήποτε, αλλά αν κρίνουμε από την επιθετικότητα στις κατεχόμενες υπό του τουρκικού στρατού “Κλείδες” της Κύπρου, βορείως της Καρπασίας (*), απαξιεί για την προστασία του Πολυνήσου της. Δεν είναι αξιόπιστος συνομιλητής. Ούτε εταίρος…
