Ιράκ: Αίτημα για αύξηση ποσόστωσης στον ΟΠΕΚ

Η Βαγδάτη επιδιώκει να ενισχύσει τη θέση της στον παγκόσμιο ενεργειακό χάρτη, με τον πρωθυπουργό του Ιράκ να ανακοινώνει την αποστολή αντιπροσωπείας στη Σαουδική Αραβία. Σκοπός της επίσκεψης είναι η διαπραγμάτευση για την αναθεώρηση της ποσόστωσης παραγωγής πετρελαίου που έχει καθοριστεί από τον ΟΠΕΚ, στο πλαίσιο ενός φιλόδοξου σχεδίου για σημαντική αύξηση της εγχώριας παραγωγής.

Ο πρωθυπουργός Αλί αλ-Ζαΐντι, μιλώντας στο συνέδριο πολιτικής Baghdad Dialog, αποκάλυψε ότι η αντιπροσωπεία, η οποία αναχώρησε την Παρασκευή, περιλαμβάνει τους υπουργούς Πετρελαίου και Οικονομικών. Το βασικό αντικείμενο των συνομιλιών με τις σαουδαραβικές αρχές είναι η διεκδίκηση μιας πιο γενναιόδωρης ποσόστωσης, που θα επιτρέψει στο Ιράκ να αξιοποιήσει πλήρως τις παραγωγικές του δυνατότητες.

Το στρατηγικό όραμα της ιρακινής κυβέρνησης προβλέπει την αύξηση της ημερήσιας παραγωγής σε 8 έως 10 εκατομμύρια βαρέλια εντός της επόμενης εξαετίας. Ένα τέτοιο εγχείρημα, ωστόσο, προσκρούει σε σημαντικές προκλήσεις, καθώς η χώρα εξακολουθεί να βρίσκεται σε διαδικασία ανάκαμψης από δεκαετίες συγκρούσεων. Σύμφωνα με στοιχεία του Reuters, η παραγωγή του Ιράκ ανερχόταν σε περίπου 4 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως πριν από τον πόλεμο με το Ιράν, γεγονός που καταδεικνύει το μέγεθος της φιλοδοξίας για διπλασιασμό της παραγωγικής ικανότητας.

Η ανάγκη για αύξηση της παραγωγής καθίσταται επιτακτική, καθώς το Ιράκ συγκαταλέγεται μεταξύ των χωρών που επλήγησαν περισσότερο από το ουσιαστικό κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ. Η διακοπή της ναυσιπλοΐας στην κρίσιμη αυτή θαλάσσια οδό, που προκλήθηκε από τις αμερικανικές και ισραηλινές επιθέσεις εναντίον του Ιράν στις 28 Φεβρουαρίου, οδήγησε σε μια ευρύτερη περιφερειακή αποσταθεροποίηση, με πολλαπλές επιπτώσεις στην ενεργειακή ασφάλεια της περιοχής.

Σε μια προσπάθεια να επιλυθούν οι διαφορές και να τεθούν νέες βάσεις συνεργασίας, ο ΟΠΕΚ+ ανέθεσε στην αμερικανική εταιρεία συμβούλων DeGolyer and MacNaughton τη διενέργεια ανεξάρτητης αξιολόγησης των μέγιστων βιώσιμων παραγωγικών δυνατοτήτων των μελών του, συμπεριλαμβανομένου του Ιράκ. Τα πορίσματα της έκθεσης αναμένεται να υποβληθούν στη Γραμματεία του ΟΠΕΚ στα τέλη Σεπτεμβρίου, ανοίγοντας τον δρόμο για διαπραγματεύσεις σχετικά με τις νέες γραμμές βάσης παραγωγής που θα ισχύσουν από το 2027.

Οι συζητήσεις για τις γραμμές βάσης αποτελούν παραδοσιακά πεδίο έντονων αντιπαραθέσεων εντός του καρτέλ. Οι υψηλότερες γραμμές βάσης συνεπάγονται μεγαλύτερα επιτρεπόμενα επίπεδα παραγωγής, παρέχοντας ισχυρό κίνητρο στις χώρες-μέλη να διεκδικούν αυξημένα μερίδια. Η διαπραγματευτική θέση του Ιράκ ενισχύεται από τα σχέδια διαφοροποίησης των εξαγωγικών οδών, με στόχο τη μείωση της εξάρτησης από τα Στενά του Ορμούζ.

Ο αλ-Ζαΐντι ανέφερε ότι το Ιράκ εργάζεται εντατικά για την επέκταση των εξαγωγών μέσω του τουρκικού λιμανιού Τσεϊχάν, ενώ παράλληλα προωθεί την έναρξη εξαγωγών μέσω του συριακού λιμανιού της Μπανίγιας και του ιορδανικού λιμανιού της Άκαμπα. Η κατασκευή ενός νέου αγωγού προς τη Μπανίγιας, ο οποίος θα αποτελούσε εναλλακτική οδό μεταφοράς αργού πετρελαίου, εκτιμάται ότι θα απαιτήσει τέσσερα χρόνια και επένδυση τουλάχιστον 15 δισεκατομμυρίων δολαρίων, σύμφωνα με πηγές που επικαλείται το Reuters.

Ο υφιστάμενος αγωγός Ιράκ-Τουρκίας προς το Τσεϊχάν, ο μοναδικός λειτουργικός αγωγός εξαγωγής πετρελαίου της χώρας, μεταφέρει επί του παρόντος περίπου 170.000 βαρέλια ημερησίως. Η χωρητικότητά του θεωρείται περιορισμένη σε σχέση με τις φιλοδοξίες της Βαγδάτης, γεγονός που καθιστά ακόμη πιο επιτακτική την ανάγκη ανάπτυξης νέων υποδομών μεταφοράς.

Η στρατηγική σημασία των Στενών του Ορμούζ παραμένει κομβική για την παγκόσμια ενεργειακή αγορά, καθώς πριν από την κρίση διακινούσαν περίπου το ένα πέμπτο των παγκόσμιων προμηθειών πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου. Παρά τις δύο συμφωνίες κατάπαυσης του πυρός μεταξύ Ουάσινγκτον και Τεχεράνης, που υπογράφηκαν τον Απρίλιο και τον Ιούνιο, η κυκλοφορία στην περιοχή παραμένει σημαντικά μειωμένη σε σύγκριση με τα προπολεμικά επίπεδα, ενώ τα πλοία εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν επιθέσεις, διατηρώντας το επίπεδο αβεβαιότητας και κινδύνου υψηλό.