Κατώτατος μισθός και τριετίες: Ποιοι μπορούν να φτάσουν πάνω από 1.000 ευρώ

Το 2027 αναμένεται να αποτελέσει το πρώτο έτος κατά το οποίο το «ξεπάγωμα» των τριετιών θα αρχίσει να αποτυπώνεται ουσιαστικά στις αποδοχές εργαζομένων που, μετά την επανενεργοποίηση του μέτρου, ξεκίνησαν να συγκεντρώνουν προϋπηρεσία από μηδενική βάση.

Η νέα περίοδος άρχισε την 1η Ιανουαρίου 2024, όταν ενεργοποιήθηκε ξανά ο μηχανισμός των μισθολογικών ωριμάνσεων, ο οποίος είχε παραμείνει παγωμένος για σχεδόν 12 χρόνια.

Αυτό σημαίνει ότι εργαζόμενοι χωρίς αναγνωρισμένη προϋπηρεσία πριν από την αναστολή του μέτρου θα αρχίσουν μέσα στο 2027 να συμπληρώνουν την πρώτη τριετία τους και, εφόσον αμείβονται με τον κατώτατο μισθό, να αποκτούν δικαίωμα σε προσαύξηση 10%.

Για τη συγκεκριμένη κατηγορία εργαζομένων, το 2027 μπορεί να φέρει δύο διαφορετικές αυξήσεις στις αποδοχές: μία από την αναπροσαρμογή του κατώτατου μισθού που προγραμματίζεται για την 1η Απριλίου και μία δεύτερη από τη συμπλήρωση της απαιτούμενης προϋπηρεσίας.

Πόσο αυξάνεται ο μισθός με μία τριετία

Για τους υπαλλήλους, κάθε συμπληρωμένη τριετία αντιστοιχεί σε προσαύξηση 10% επί του κατώτατου μισθού. Μπορούν να αναγνωριστούν έως τρεις τριετίες, γεγονός που ανεβάζει τη συνολική προσαύξηση λόγω προϋπηρεσίας έως και το 30%.

Έτσι, εργαζόμενος που ξεκίνησε να μετρά προϋπηρεσία από την 1η Ιανουαρίου 2024 θα μπορεί, μόλις συμπληρώσει τρία χρόνια, να περάσει στην πρώτη μισθολογική ωρίμανση.

Με βάση τον σημερινό κατώτατο μισθό των 920 ευρώ, η πρώτη τριετία αντιστοιχεί σε επιπλέον 92 ευρώ μεικτά, ανεβάζοντας τις συνολικές μηνιαίες αποδοχές στα 1.012 ευρώ.

Το συγκεκριμένο ποσό αποτελεί, ωστόσο, μόνο ένα ενδεικτικό παράδειγμα με βάση τα σημερινά δεδομένα, καθώς μέχρι το 2027 ο κατώτατος μισθός αναμένεται να έχει αναπροσαρμοστεί.

Το πραγματικό όφελος από τις τριετίες θα εξαρτηθεί επομένως σε μεγάλο βαθμό από το επίπεδο στο οποίο θα διαμορφωθεί ο κατώτατος μισθός τον Απρίλιο του 2027.

Ο κυβερνητικός σχεδιασμός προβλέπει αύξηση από τα σημερινά 920 ευρώ στα 950 ευρώ. Η τελική απόφαση, πάντως, θα εξαρτηθεί από τα οικονομικά δεδομένα της περιόδου, όπως η πορεία της ανάπτυξης και του πληθωρισμού, αλλά και από την ευρύτερη πολιτική συγκυρία.

Εφόσον ο κατώτατος μισθός φτάσει τα 950 ευρώ, εργαζόμενος με μία συμπληρωμένη τριετία θα λαμβάνει 1.045 ευρώ μεικτά.

Αν η αύξηση είναι μεγαλύτερη και ο νέος κατώτατος μισθός διαμορφωθεί, για παράδειγμα, στα 960 ευρώ, τότε με την προσαύξηση 10% της πρώτης τριετίας οι μεικτές αποδοχές θα ανεβαίνουν στα 1.056 ευρώ.

Για ένα μέρος των εργαζομένων, επομένως, το 2027 μπορεί να αποτελέσει χρονιά διπλής μισθολογικής ενίσχυσης: από τη μία η γενική αύξηση του κατώτατου μισθού και από την άλλη η προσαύξηση λόγω προϋπηρεσίας.

Διαφορετικό καθεστώς ισχύει για όσους είχαν ήδη συγκεντρώσει αναγνωριζόμενη προϋπηρεσία πριν από τις 14 Φεβρουαρίου 2012, ημερομηνία κατά την οποία οι μισθολογικές ωριμάνσεις πάγωσαν.

Για αυτούς ο χρόνος που είχε ήδη συμπληρωθεί διατηρήθηκε. Από την 1η Ιανουαρίου 2024 η καταμέτρηση άρχισε ξανά από το σημείο όπου είχε σταματήσει, ώστε να συμπληρωθεί ο απαιτούμενος χρόνος για την επόμενη τριετία.

Το ανώτατο όριο για τους υπαλλήλους παραμένει στις τρεις τριετίες, με συνολική προσαύξηση που μπορεί να φτάσει έως και το 30% επί του κατώτατου μισθού.

Νέος μηχανισμός για τον κατώτατο μισθό από το 2028

Το 2027 έχει ιδιαίτερη σημασία και για έναν ακόμη λόγο. Η αύξηση του κατώτατου μισθού που θα εφαρμοστεί τον Απρίλιο αναμένεται να είναι η τελευταία που θα καθοριστεί με το σημερινό σύστημα.

Από το 2028 προβλέπεται να τεθεί σε εφαρμογή ένας περισσότερο αυτοματοποιημένος μηχανισμός, ο οποίος θα περιορίζει την κυβερνητική διακριτική ευχέρεια και θα συνδέει την ετήσια αναπροσαρμογή του κατώτατου μισθού και ημερομισθίου με συγκεκριμένους οικονομικούς δείκτες.

Ο νέος συντελεστής μεταβολής θα προκύπτει από δύο βασικές παραμέτρους: τον ετήσιο πληθωρισμό που αφορά το 20% των νοικοκυριών με τα χαμηλότερα εισοδήματα και το μισό της ετήσιας μεταβολής της αγοραστικής δύναμης των εργαζομένων.

Για τον πληθωρισμό θα εξετάζεται η μεταβολή από την 1η Ιουλίου του προηγούμενου έτους έως τις 30 Ιουνίου του τρέχοντος. Για την αγοραστική δύναμη θα χρησιμοποιείται ο γενικός δείκτης μισθών της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής.

Ωστόσο, στο συγκεκριμένο σκέλος εξακολουθεί να υπάρχει μια σημαντική εκκρεμότητα, καθώς ο συγκεκριμένος δείκτης μισθών αναμένεται εδώ και χρόνια και είχε συνδεθεί στο παρελθόν και με τον τρόπο υπολογισμού των αυξήσεων στις ασφαλιστικές εισφορές των ελεύθερων επαγγελματιών.

Ειδικοί εκτιμούν ότι η εφαρμογή του συγκεκριμένου δείκτη μπορεί να οδηγεί σε υψηλότερες ετήσιες αναπροσαρμογές σε σχέση με ένα σύστημα που στηρίζεται αποκλειστικά στην πορεία του πληθωρισμού.

Το 2027, επομένως, αναμένεται να αποτελέσει κομβικό έτος για τους χαμηλόμισθους: οι πρώτες νέες τριετίες αρχίζουν να αποδίδουν πραγματική αύξηση, ο κατώτατος μισθός προγραμματίζεται να κινηθεί υψηλότερα και παράλληλα ολοκληρώνεται το σημερινό μοντέλο καθορισμού του. Από το 2028, η μισθολογική πολιτική περνά σε νέο, περισσότερο αυτοματοποιημένο πλαίσιο.