Σύνοψη Άρθρου
Ουάσινγκτον και Τεχεράνη φέρονται να βρίσκονται κοντά σε προσχέδιο συμφωνίας για τον τερματισμό του πολέμου.
Το πυρηνικό ζήτημα παραπέμπεται σε επόμενο στάδιο, καθώς προτεραιότητα δίνεται στην παύση των εχθροπραξιών.
Κρίσιμο σημείο των διαπραγματεύσεων παραμένει το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ και η σταθεροποίηση της αγοράς ενέργειας.
Κρίσιμες θεωρούνται οι επόμενες ώρες για την έκβαση του πολέμου στη Μέση Ανατολή, καθώς διεθνή μέσα ενημέρωσης μεταδίδουν ότι Ηνωμένες Πολιτείες και Ιράν βρίσκονται πλέον πολύ κοντά στην ανακοίνωση προσχεδίου ειρηνευτικής συμφωνίας. Μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε να ανοίξει τον δρόμο για τον τερματισμό των εχθροπραξιών, έπειτα από εβδομάδες πολεμικής έντασης, παρασκηνιακών διαπραγματεύσεων και έντονης διπλωματικής κινητικότητας.
Σύμφωνα με πληροφορίες που επικαλούνται οι Washington Times, το προσχέδιο της συμφωνίας φέρεται να οριστικοποιήθηκε νωρίς το Σάββατο και να έχει εγκριθεί από κορυφαίους διαπραγματευτές των δύο πλευρών. Μεταξύ των προσώπων που φέρονται να συμμετείχαν στην τελική επεξεργασία του κειμένου αναφέρονται ο πρόεδρος του ιρανικού Κοινοβουλίου Μοχάμαντ Μπαγκέρ Γκαλιμπάφ, ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ Τζέι Ντι Βανς, ο ειδικός απεσταλμένος Στιβ Γουίτκοφ και ο Τζάρετ Κούσνερ.
Το κείμενο φέρεται να έχει ήδη αποσταλεί στις ηγεσίες των δύο χωρών, με την τελική πολιτική έγκριση να εκκρεμεί. Οι επίσημες ανακοινώσεις αναμένονται έως το απόγευμα της Κυριακής, εφόσον ολοκληρωθεί χωρίς εμπλοκές ο τελευταίος γύρος συνεννοήσεων.
Προσχέδιο για παύση του πολέμου
Πακιστανική πηγή που συμμετέχει στις συνομιλίες περιέγραψε την προσωρινή συμφωνία ως «αρκετά συνολική», σημειώνοντας ότι βασικός της στόχος είναι ο τερματισμός του πολέμου. Η διαμεσολάβηση του Πακιστάν θεωρείται ιδιαίτερα σημαντική, καθώς τις τελευταίες εβδομάδες η χώρα έχει λειτουργήσει ως ένας από τους βασικούς διαύλους επικοινωνίας ανάμεσα στην Ουάσινγκτον και την Τεχεράνη.
Ο εκπρόσωπος του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών, Εσμαΐλ Μπαγκαΐ, διευκρίνισε ότι οι λεπτομέρειες του πυρηνικού ζητήματος δεν θα τεθούν σε αυτή τη φάση των συνομιλιών. Όπως ανέφερε, η ιρανική πλευρά έχει επιλέξει να επικεντρώσει τη διαπραγμάτευση στην άμεση παύση του πολέμου σε όλα τα μέτωπα, συμπεριλαμβανομένου και του Λιβάνου.
Η συγκεκριμένη επιλογή δείχνει ότι οι δύο πλευρές επιχειρούν πρώτα να σταθεροποιήσουν το πεδίο των συγκρούσεων και να αποτρέψουν νέα ανάφλεξη, αφήνοντας για επόμενο στάδιο τα δυσκολότερα ζητήματα που αφορούν το πυρηνικό πρόγραμμα, το βαλλιστικό οπλοστάσιο και τον περιφερειακό ρόλο του Ιράν.
Οι διπλωματικές επαφές έχουν ενταθεί τις τελευταίες ώρες. Ο εμίρης του Κατάρ, σεΐχης Ταμίμ μπεν Χαμάντ Αλ-Θάνι, είχε τηλεφωνική επικοινωνία με τον Ντόναλντ Τραμπ, ζητώντας να δοθεί προτεραιότητα στις ειρηνικές λύσεις. Το Κατάρ, λόγω των σχέσεών του με όλες τις εμπλεκόμενες πλευρές, εξακολουθεί να διαδραματίζει ρόλο διαμεσολαβητή σε κρίσιμες φάσεις της κρίσης.
Το Στενό του Ορμούζ στο επίκεντρο
Παράλληλα, ο Εμανουέλ Μακρόν συνομίλησε με τον Ντόναλντ Τραμπ και με ηγέτες των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, του Κατάρ, της Σαουδικής Αραβίας και της Ιορδανίας, με βασικό αντικείμενο τον πόλεμο στη Μέση Ανατολή και την κατάσταση στα Στενά του Ορμούζ.
Γαλλική διπλωματική πηγή ανέφερε ότι το Παρίσι πιέζει για επιστροφή στη διπλωματική οδό και για λύση μέσω διαπραγματεύσεων. Ως πρώτη προτεραιότητα τίθεται το πλήρες και ελεύθερο άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ, χωρίς τέλη διέλευσης, μαζί με την επίτευξη κατάπαυσης του πυρός και την επανέναρξη συνομιλιών για τις υπόλοιπες πτυχές της κρίσης.
Το συγκεκριμένο θαλάσσιο πέρασμα αποτελεί το πιο ευαίσθητο σημείο της διαπραγμάτευσης. Από τα Στενά του Ορμούζ διέρχεται περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας ροής πετρελαίου, γεγονός που καθιστά την περιοχή νευραλγική για την παγκόσμια ενεργειακή ασφάλεια.
Η πολεμική κρίση των τελευταίων εβδομάδων έχει προκαλέσει ισχυρές αναταράξεις στις διεθνείς αγορές ενέργειας, καθώς το μερικό κλείσιμο της στρατηγικής θαλάσσιας οδού επηρέασε τη ναυσιπλοΐα, τις μεταφορές και τις τιμές καυσίμων. Η αποκατάσταση της ομαλής διέλευσης θεωρείται αναγκαία προϋπόθεση για να υπάρξει αποκλιμάκωση όχι μόνο στο στρατιωτικό πεδίο, αλλά και στην παγκόσμια οικονομία.
Η πιθανή συμφωνία δεν λύνει αυτομάτως το σύνολο των ανοιχτών ζητημάτων ανάμεσα στις ΗΠΑ και το Ιράν. Μπορεί, όμως, να αποτελέσει το πρώτο βήμα για τον τερματισμό μιας σύγκρουσης που απείλησε να παρασύρει ολόκληρη την περιοχή σε γενικευμένη ανάφλεξη και να πλήξει καίρια την ενεργειακή σταθερότητα της διεθνούς αγοράς.
