Μητσοτάκης: Ζητά ευρωπαϊκή στήριξη για την ακρίβεια – Οι αποφάσεις παραμένουν ανοιχτές

Αντίθεση σε νέες περικοπές της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής και της Πολιτικής Συνοχής εξέφρασε ο Κυριάκος Μητσοτάκης προσερχόμενος στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο στις Βρυξέλλες, την Πέμπτη 15 Οκτωβρίου. Παράλληλα, ζήτησε πρόσθετες ευρωπαϊκές παρεμβάσεις για την ενεργειακή ακρίβεια και προώθηση μηχανισμού αντιμετώπισης έκτακτων μεταναστευτικών κρίσεων.

Ο πρωθυπουργός παρουσίασε τις τρεις προτεραιότητες της ελληνικής πλευράς, σε μια συγκυρία κατά την οποία το αυξημένο κόστος ενέργειας επιβαρύνει νοικοκυριά και επιχειρήσεις. Στο δημοσιονομικό πεδίο, αμφισβήτησε την επάρκεια των πόρων που περιλαμβάνει η πρόταση της Ιρλανδικής Προεδρίας για το νέο Πολυετές Δημοσιονομικό Πλαίσιο.

Κατά την τοποθέτησή του, οι χρηματοδοτικές προβλέψεις υπολείπονται των στόχων που έχει θέσει η Ευρωπαϊκή Ένωση. Η Αθήνα επιδιώκει να προστατεύσει τις ενισχύσεις προς την περιφέρεια και την αγροτική παραγωγή, ενώ ζητά μεγαλύτερα περιθώρια εθνικών παρεμβάσεων απέναντι στις ανατιμήσεις.

Προϋπολογισμός και ενέργεια: Οι διεκδικήσεις και οι εκκρεμότητες

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης τοποθέτησε την Ελλάδα στην ομάδα των χωρών που αποκαλούνται «φίλοι της συνοχής». Υπογράμμισε τη σημασία διατήρησης της χρηματοδότησης της Πολιτικής Συνοχής, η οποία υπηρετεί την περιφερειακή ανάπτυξη και τον περιορισμό των οικονομικών ανισοτήτων.

Αντίστοιχη θέση διατύπωσε για την Κοινή Αγροτική Πολιτική, μέσω της οποίας διοχετεύονται σημαντικοί πόροι στον αγροτικό τομέα. Η διαπραγμάτευση για τα δύο αυτά χρηματοδοτικά πεδία αφορά άμεσα τις περιφέρειες και τους παραγωγούς που στηρίζονται στις ευρωπαϊκές ενισχύσεις.

Ο πρωθυπουργός περιέγραψε απόσταση ανάμεσα στις ευρωπαϊκές φιλοδοξίες και στα διαθέσιμα χρηματοδοτικά μέσα. Η κυβέρνηση επιδιώκει συμφωνία στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Δεκεμβρίου, θέτοντας ως όριο την αποτροπή περαιτέρω μειώσεων στις συγκεκριμένες πολιτικές.

Στο πλαίσιο αυτό, αναφέρθηκε στην ανάγκη να πειστούν οι αποκαλούμενες «φειδωλές» χώρες, οι οποίες υποστηρίζουν συγκράτηση των ευρωπαϊκών δαπανών. Η έκβαση αυτής της αντιπαράθεσης θα καθορίσει το τελικό ύψος των πόρων και το περιεχόμενο της συμφωνίας.

Οι δηλωμένες ελληνικές θέσεις παραμένουν αντικείμενο διαπραγμάτευσης. Η προστασία των κονδυλίων θα κριθεί στο τελικό δημοσιονομικό πλαίσιο, καθώς η ολοκλήρωση των συνομιλιών έως τον Δεκέμβριο αποτελεί επιδίωξη της κυβέρνησης.

Στην ενέργεια, ο πρωθυπουργός συνέδεσε το υψηλό κόστος με την ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής οικονομίας και την αναζωπύρωση του πληθωρισμού. Αναγνώρισε ότι οι παρεμβάσεις κάθε χώρας ξεχωριστά έχουν περιορισμένη δυνατότητα αντιμετώπισης του προβλήματος.

Ανακοίνωσε ότι θα ζητήσει να ενσωματωθεί στα συμπεράσματα της Συνόδου ειδική αναφορά προς την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, προκειμένου να εξετάσει πρόσθετα μέτρα και μεγαλύτερη ευελιξία για τα κράτη-μέλη. Σκοπός είναι η διεύρυνση των δυνατοτήτων στήριξης των πολιτών και των επιχειρήσεων που πιέζονται περισσότερο.

Ο ίδιος διευκρίνισε ότι η σχετική συζήτηση δεν αναμένεται να καταλήξει μέσα στη διήμερη Σύνοδο. Ζήτησε, ωστόσο, από την Κομισιόν να επανέλθει με επιπλέον προτάσεις, πέρα από τις ήδη παρουσιασμένες παρεμβάσεις.

Η τοποθέτηση αυτή αφήνει ανοιχτά τόσο το περιεχόμενο όσο και το χρονοδιάγραμμα μιας νέας ευρωπαϊκής απάντησης. Για τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις, η αναγνώριση της ανάγκης πρόσθετης στήριξης πρέπει να ακολουθηθεί από συγκεκριμένες αποφάσεις για το κόστος που αντιμετωπίζουν.

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης επικαλέστηκε και τα μέτρα για το πετρέλαιο θέρμανσης που ανακοινώθηκαν την Τετάρτη 14 Οκτωβρίου. Απέδωσε τη δυνατότητα χρηματοδότησής τους στη δημοσιονομική πολιτική της κυβέρνησης, παρουσιάζοντας τη διαχείριση των δημόσιων οικονομικών ως βάση των κοινωνικών παρεμβάσεων.

Υποστήριξε επίσης ότι η Ελλάδα διαθέτει αυτή την περίοδο μία από τις χαμηλότερες τιμές πετρελαίου θέρμανσης στην ΕΕ. Παράλληλα, αναφέρθηκε στο επίδομα θέρμανσης και στη συμβολή του για οικογένειες που κατοικούν σε περιοχές με αυξημένες ανάγκες.

Ο ισχυρισμός περί χαμηλής συγκριτικής τιμής αποτελεί μέρος της κυβερνητικής παρουσίασης των μέτρων. Το κρίσιμο κοινωνικό κριτήριο παραμένει η δυνατότητα των νοικοκυριών να καλύψουν τις ανάγκες θέρμανσης και τις υπόλοιπες υποχρεώσεις τους ενόψει του χειμώνα.

Μεταναστευτικό: Πρόταση έκτακτων μέτρων με ανοιχτή τη νομοθετική διαδικασία

Στο μεταναστευτικό, ο πρωθυπουργός έδωσε έμφαση στη δημιουργία ευρωπαϊκού μηχανισμού για τη διαχείριση εξαιρετικών κρίσεων. Δήλωσε ικανοποιημένος για την αποδοχή της ελληνικής πρότασης από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή και υποστήριξε ότι η πρωτοβουλία συγκεντρώνει τη στήριξη των κρατών-μελών.

Για να περιγράψει τις καταστάσεις στις οποίες θα μπορούσε να ενεργοποιείται, επικαλέστηκε τα γεγονότα στη Θέουτα, τον ισπανικό θύλακα στη βόρεια Αφρική. Τα συνέκρινε με την πίεση που δέχθηκε η Ελλάδα στα σύνορα του Έβρου το 2020.

Όπως εξήγησε, ο μηχανισμός προορίζεται να επιτρέπει στις χώρες πρώτης γραμμής την εφαρμογή έκτακτων παρεμβάσεων σε ιδιαίτερα σοβαρές περιστάσεις. Στις δυνατότητες που περιέγραψε περιλαμβάνονται η αναστολή χορήγησης ασύλου και οι μαζικές επιστροφές, στο πλαίσιο των ρυθμίσεων που πρόκειται να διαμορφωθούν.

Ο πρωθυπουργός εξέφρασε αισιοδοξία για σύντομη προώθηση της πρωτοβουλίας προς τη νομοθέτηση, χαρακτηρίζοντάς την σημαντική για την Ελλάδα. Ωστόσο, η πολιτική υποστήριξη που επικαλείται δεν ισοδυναμεί με ολοκληρωμένο και ήδη εφαρμοζόμενο μηχανισμό.

Το τελικό περιεχόμενο, οι προϋποθέσεις ενεργοποίησης και οι εγγυήσεις προστασίας δικαιωμάτων θα καθοριστούν μέσα από την ευρωπαϊκή νομοθετική διαδικασία. Σε αυτή θα κριθεί το ακριβές εύρος των δυνατοτήτων που περιέγραψε.

Η κυβερνητική ατζέντα στις Βρυξέλλες συνδέει τη διατήρηση ευρωπαϊκών χρηματοδοτήσεων με την ενεργειακή στήριξη και τη διαχείριση μεταναστευτικών πιέσεων. Η αποτελεσματικότητα των παρεμβάσεων θα αποτιμηθεί στις τελικές συμφωνίες, στους διαθέσιμους πόρους και στα μέτρα που θα μπορούν πράγματι να εφαρμοστούν.