Social media: Τι αλλάζει για παιδιά κάτω των 15

Νέους κανόνες για την προστασία των ανηλίκων στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης περιέγραψε ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης, Δημήτρης Παπαστεργίου, αναφερόμενος στον έλεγχο της ηλικίας των χρηστών, στη λειτουργία του Kids Wallet και στις κυρώσεις που αντιμετωπίζουν οι πλατφόρμες σε περίπτωση παραβίασης των υποχρεώσεών τους.

Μιλώντας στην εκπομπή «Συνδέσεις» του ERTnews, ο υπουργός υπογράμμισε ότι η ευθύνη για την επαλήθευση της ηλικίας θα βαρύνει τις ίδιες τις ψηφιακές πλατφόρμες, με στόχο την ενίσχυση της προστασίας των παιδιών και τον περιορισμό της επιβάρυνσης των γονέων.

Ποιες πλατφόρμες αφορά το μέτρο

Σύμφωνα με τον υπουργό, το πλαίσιο που περιέγραψε αφορά υπηρεσίες κοινωνικής δικτύωσης με χαρακτηριστικά όπως η συνεχής ροή περιεχομένου και η αλληλεπίδραση μεταξύ χρηστών.

Στη συνέντευξή του αναφέρθηκε ειδικότερα στο Facebook, το Instagram και το TikTok, ενώ σημείωσε ότι η ένταξη του Snapchat στην ίδια κατηγορία εξετάζεται σε ευρωπαϊκό επίπεδο.

Αντίθετα, υπηρεσίες που επικεντρώνονται στην ανταλλαγή μηνυμάτων, όπως το WhatsApp και το Messenger, δεν περιλαμβάνονται στο πλαίσιο που παρουσίασε.

Ο υπουργός συνέδεσε την ελληνική προσέγγιση με τον ευρωπαϊκό Κανονισμό για τις Ψηφιακές Υπηρεσίες (DSA), επισημαίνοντας ότι οι πλατφόρμες έχουν υποχρεώσεις για την προστασία των ανηλίκων.

Πώς θα γίνεται η επαλήθευση ηλικίας με το Kids Wallet

Κεντρικό εργαλείο για την επιβεβαίωση της ηλικίας αποτελεί το Kids Wallet, το οποίο μπορεί να χρησιμοποιηθεί όταν μια πλατφόρμα δεν είναι σε θέση να διαπιστώσει με επαρκή βεβαιότητα την ηλικία του χρήστη μέσω των δικών της συστημάτων.

Όπως εξήγησε ο Δημήτρης Παπαστεργίου, το εργαλείο δεν διαβιβάζει στην πλατφόρμα την ακριβή ημερομηνία γέννησης. Αντίθετα, παρέχει ένδειξη για το αν ο χρήστης βρίσκεται πάνω ή κάτω από το προβλεπόμενο ηλικιακό όριο.

Με αυτόν τον τρόπο επιδιώκεται να επιβεβαιώνεται η ηλικία χωρίς να κοινοποιούνται περισσότερα προσωπικά δεδομένα από όσα απαιτούνται για τον συγκεκριμένο έλεγχο.

Η ευθύνη, πάντως, παραμένει στις ίδιες τις πλατφόρμες, οι οποίες καλούνται να εφαρμόζουν αποτελεσματικούς μηχανισμούς επαλήθευσης και να τηρούν τις προβλεπόμενες υποχρεώσεις προστασίας των ανηλίκων.

Πρόστιμα έως 6% του παγκόσμιου τζίρου

Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στις κυρώσεις που προβλέπονται σε περίπτωση μη συμμόρφωσης.

Σύμφωνα με τον υπουργό, τα πρόστιμα για παραβιάσεις των υποχρεώσεων του DSA μπορούν να φτάσουν έως το 6% του παγκόσμιου ετήσιου κύκλου εργασιών μιας πλατφόρμας.

Οι πολίτες θα μπορούν να υποβάλλουν καταγγελίες στην Εθνική Επιτροπή Τηλεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων (ΕΕΤΤ). Όπως εξήγησε, όταν η αρμόδια εταιρεία έχει την έδρα της σε άλλο κράτος-μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, η καταγγελία θα προωθείται στην αρμόδια ευρωπαϊκή αρχή.

Στόχος είναι να υπάρχει δυνατότητα ελέγχου και επιβολής κυρώσεων ακόμη και όταν οι ψηφιακές υπηρεσίες δεν έχουν έδρα στην Ελλάδα.

Τι πρέπει να προσέξουν οι γονείς

Ο υπουργός αναφέρθηκε και στους γονείς παιδιών κάτω των 15 ετών που διαθέτουν ήδη λογαριασμούς στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.

Όπως επισήμανε, η διαδικασία επαλήθευσης πρέπει να γίνεται με τα στοιχεία που αντιστοιχούν στον πραγματικό χρήστη και όχι με εκείνα του γονέα.

Εάν ένα παιδί χρησιμοποιήσει το κινητό ή τα στοιχεία του γονέα του για να επιβεβαιώσει την ηλικία του, υπάρχει κίνδυνος η πλατφόρμα να θεωρήσει ότι ο λογαριασμός ανήκει σε ενήλικο, με αποτέλεσμα να μην ενεργοποιηθούν οι αντίστοιχοι περιορισμοί.

Παράλληλα, ο κ. Παπαστεργίου υπογράμμισε ότι η προστασία των παιδιών δεν μπορεί να βασίζεται αποκλειστικά στην τεχνολογία. Όπως ανέφερε, χρειάζεται ουσιαστική επικοινωνία μέσα στην οικογένεια και ενθάρρυνση των παιδιών να ασχολούνται με δραστηριότητες πέρα από την οθόνη.

Τι είναι το EU Kids Act

Στη συνέντευξη έγινε αναφορά και στο EU Kids Act, μια ευρωπαϊκή πρόταση που, σύμφωνα με τον υπουργό, αφορά τη δημιουργία ειδικών λογαριασμών για παιδιά, με αυξημένες δικλίδες ασφαλείας και περιορισμούς στη χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης.

Ο ίδιος διευκρίνισε ότι πρόκειται για πρόταση και όχι για νομοθεσία που έχει ήδη θεσπιστεί.

Εφόσον διαμορφωθεί ένα ευρύτερο ευρωπαϊκό πλαίσιο και οι πλατφόρμες υιοθετήσουν αποτελεσματικότερα εργαλεία προστασίας, θα μπορούσε να εξεταστεί η τροποποίηση των υφιστάμενων ρυθμίσεων.

Το ζητούμενο, όπως προκύπτει από την τοποθέτησή του, είναι να συνδυαστούν οι τεχνολογικοί έλεγχοι με ένα σαφές θεσμικό πλαίσιο, χωρίς να μεταφέρεται αποκλειστικά στους γονείς η ευθύνη για την προστασία των παιδιών στο διαδίκτυο.

«Δαίδαλος» και κάμερες οδικής ασφάλειας

Στο ίδιο πλαίσιο της συνέντευξης, ο υπουργός αναφέρθηκε στον υπερυπολογιστή «Δαίδαλος», ο οποίος προορίζεται να υποστηρίξει την έρευνα και την ανάπτυξη εφαρμογών τεχνητής νοημοσύνης στην Ελλάδα.

Όπως ανέφερε, οι βασικοί τομείς αξιοποίησής του θα περιλαμβάνουν το περιβάλλον και την κλιματική κρίση, την υγεία και τον πολιτισμό, με ιδιαίτερη έμφαση στην ανάπτυξη μεγάλων γλωσσικών μοντέλων για την ελληνική γλώσσα. Η υποδομή αναμένεται να παρέχει δυνατότητες σε πανεπιστήμια, ερευνητικά κέντρα και νεοφυείς επιχειρήσεις.

Αναφορικά με την οδική ασφάλεια, ο κ. Παπαστεργίου δήλωσε ότι 388 κάμερες της Περιφέρειας Αττικής εντάσσονται σταδιακά σε ενιαίο σύστημα ελέγχου παραβάσεων του ΚΟΚ. Στο ίδιο σύστημα περιλαμβάνονται κάμερες στην Αττική Οδό, σε λεωφορεία αστικών συγκοινωνιών, καθώς και οκτώ κάμερες τεχνητής νοημοσύνης που είχαν εγκατασταθεί πιλοτικά.

Παράλληλα, σύμφωνα με τον υπουργό, βρίσκεται σε εξέλιξη η αξιολόγηση των προσφορών για την εγκατάσταση καμερών στην Αττική, τη Θεσσαλονίκη και την Κρήτη.

Η εφαρμογή των μέτρων για τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, η ανάπτυξη ψηφιακών υποδομών και η αξιοποίηση των καμερών εντάσσονται, σύμφωνα με την παρουσίασή του, στον ευρύτερο σχεδιασμό για την ενίσχυση της ψηφιακής διακυβέρνησης και της ασφάλειας.

Σημείωση: Οι αναφορές στο ηλικιακό όριο, στην εφαρμογή των περιορισμών και στις προβλεπόμενες κυρώσεις αποδίδονται στις δηλώσεις του υπουργού. Για την ακριβή ημερομηνία εφαρμογής και το εύρος των υποχρεώσεων απαιτείται έλεγχος του ισχύοντος νομοθετικού πλαισίου και των σχετικών επίσημων ανακοινώσεων.