Νετανιάχου-Τραμπ: Συνάντηση υψηλού ρίσκου

Η επικείμενη συνάντηση του Ισραηλινού πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου με τον Αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ στην Ουάσινγκτον σηματοδοτεί μια περίοδο αυξημένης έντασης στη σχέση των δύο ηγετών. Σε αντίθεση με τις προηγούμενες επισκέψεις, που χαρακτηρίζονταν από θερμή υποδοχή και κοινή προβολή της στρατηγικής συμμαχίας, η φετινή συνάντηση διεξάγεται υπό το βάρος σημαντικών διαφωνιών. Σύμφωνα με ανάλυση του CNN, οι διαφορετικές προσεγγίσεις για τον πόλεμο με το Ιράν και τη μελλοντική στρατηγική στη Μέση Ανατολή έχουν δημιουργήσει ρήγματα στην παραδοσιακά στενή σχέση των δύο χωρών.

Από τον κοινό στόχο στις διαφορετικές επιδιώξεις

Η τελευταία συνάντηση των δύο ηγετών, τον Φεβρουάριο, είχε θέσει τις βάσεις για την κοινή στρατιωτική επιχείρηση κατά του Ιράν. Οι πρώτες φάσεις της σύγκρουσης παρουσιάστηκαν ως ένα άνευ προηγουμένου παράδειγμα στρατιωτικού συντονισμού, με την Ουάσινγκτον και το Τελ Αβίβ να τονίζουν την αποτελεσματικότητα των επιχειρήσεων. Ωστόσο, η παράταση του πολέμου και η αδυναμία επίτευξης του φιλόδοξου στόχου της κατάρρευσης του ιρανικού καθεστώτος ανέδειξαν τις διαφορετικές επιδιώξεις. Ο Νετανιάχου επιθυμούσε τη συνέχιση της στρατιωτικής πίεσης, ενώ ο Τραμπ επεδίωκε τον τερματισμό της σύγκρουσης. Αμερικανός αξιωματούχος ανέφερε στο CNN ότι ο Τραμπ είχε αρχικά πειστεί πως η σύγκρουση θα ήταν περιορισμένη και σύντομη, με την παρατεταμένη αντιπαράθεση να προκαλεί έντονη δυσαρέσκεια.

Το Ιράν και η εκεχειρία του Απριλίου

Κατά τη συνάντηση, ο Νετανιάχου αναμένεται να παρουσιάσει νέα στοιχεία για το ιρανικό πυρηνικό πρόγραμμα και τις στρατιωτικές δυνατότητες της Τεχεράνης. Ισραηλινή πηγή σημειώνει ότι το Ισραήλ θεωρεί πως ο Αμερικανός πρόεδρος δεν επιθυμεί την επανέναρξη μιας μεγάλης στρατιωτικής εκστρατείας πριν από τις αμερικανικές εκλογές του Νοεμβρίου. Ο Νετανιάχου απέφυγε μέχρι στιγμής να συγκρουστεί δημόσια με τον Τραμπ για την εκεχειρία του Απριλίου με το Ιράν, αλλά πολιτικοί του σύμμαχοι άσκησαν έντονη κριτική στη συμφωνία. Μέσα ενημέρωσης που πρόσκεινται στον Ισραηλινό πρωθυπουργό επιτέθηκαν στους αρχιτέκτονες των διαπραγματεύσεων, συμπεριλαμβανομένων του αντιπροέδρου Τζέι Ντι Βανς, του Τζάρεντ Κούσνερ και του Στιβ Γουίτκοφ. Ο Βανς κατηγόρησε στελέχη της ισραηλινής κυβέρνησης ότι επιχειρούν να υπονομεύσουν τις διαπραγματεύσεις και να επηρεάσουν την αμερικανική κοινή γνώμη, προειδοποιώντας ότι το Ισραήλ κινδυνεύει να αποξενώσει τον μοναδικό ισχυρό σύμμαχό του.

Λίβανος: Νέο πεδίο τριβής

Ο Λίβανος αποτελεί ένα ακόμη σημείο έντασης, με τον Αμερικανό πρόεδρο να πιέζει το Ισραήλ να τερματίσει τις επιχειρήσεις κατά της Χεζμπολάχ και να προχωρήσει σε αποκλιμάκωση. Σύμφωνα με δημοσίευμα του Axios, σε τηλεφωνική επικοινωνία τον Ιούνιο ο Τραμπ φέρεται να είπε στον Νετανιάχου: "Όλοι σε μισούν τώρα... όλοι μισούν το Ισραήλ εξαιτίας αυτού". Το Ισραήλ συμφώνησε σε τριμερή συμφωνία με τον Λίβανο, αλλά αρνείται να αποσύρει πλήρως τις δυνάμεις του από τον νότιο Λίβανο χωρίς τον αφοπλισμό της Χεζμπολάχ. Ισραηλινή πηγή ανέφερε ότι ο Νετανιάχου θα αντιταχθεί σε οποιαδήποτε πίεση για πλήρη αποχώρηση από τον Λίβανο, τη Γάζα και τη Συρία.

F-35 και πυρηνική συνεργασία

Στην ατζέντα περιλαμβάνονται επίσης η πώληση μαχητικών F-35 στην Τουρκία και η συμφωνία πυρηνικής συνεργασίας με τη Σαουδική Αραβία. Το Ισραήλ φοβάται ότι η πώληση των F-35 θα περιορίσει το ποιοτικό στρατιωτικό του πλεονέκτημα, με τον Τραμπ να απορρίπτει τις αντιρρήσεις και να χαρακτηρίζει την Τουρκία "σημαντικό σύμμαχο". Παράλληλα, η συμφωνία για πολιτική πυρηνική συνεργασία με τη Σαουδική Αραβία προκαλεί ανησυχίες για μια περιφερειακή πυρηνική κούρσα. Ο Τραμπ έχει συνδέσει τη συμφωνία με τη διεύρυνση των Συμφωνιών του Αβραάμ, χωρίς η σαουδαραβική πλευρά να έχει επιβεβαιώσει αυτή τη σύνδεση.

Το πολιτικό στοίχημα του Νετανιάχου

Η συνάντηση έχει έντονη εσωτερική πολιτική διάσταση για τον Νετανιάχου, ο οποίος αντιμετωπίζει εκλογές τον Οκτώβριο. Οι τελευταίες δημοσκοπήσεις δείχνουν ότι δεν διαθέτει την απαιτούμενη πλειοψηφία για νέα θητεία, καθιστώντας τη στήριξη του Τραμπ κρίσιμο πολιτικό πλεονέκτημα. Ο Νετανιάχου χαρακτηρίζει τις διαφωνίες "τακτικές" και επιμένει ότι η στρατηγική σχέση παραμένει ισχυρή. Ωστόσο, η απουσία προγραμματισμένης φωτογράφισης των δύο ηγετών αποτυπώνει τη νέα πραγματικότητα. Η προηγούμενη φορά που δεν υπήρξε δημόσια εικόνα ήταν τον Φεβρουάριο, όταν συζητούσαν ευαίσθητα στρατιωτικά σχέδια. Η απουσία δημοσιότητας μπορεί να αντανακλά είτε δύσκολες διαπραγματεύσεις είτε διαφωνίες για τη διαχείριση της επόμενης ημέρας στη Μέση Ανατολή.