Νομοσχέδιο: Όριο 15 ετών στα social media από 1/1/2027

Η ελληνική κυβέρνηση προχωρά σε μια τολμηρή νομοθετική πρωτοβουλία για την αντιμετώπιση των κινδύνων που ενέχει η χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης από τους ανηλίκους, φέρνοντας προς συζήτηση στη Βουλή, την Τρίτη 13 Οκτωβρίου 2026, το σχέδιο νόμου που θέτει ως βασικό άξονα το ηλικιακό όριο των 15 ετών. Η ρύθμιση, η οποία αναμένεται να τεθεί σε εφαρμογή την 1η Ιανουαρίου 2027, αποτελεί κεντρικό πυλώνα της εθνικής στρατηγικής για την προστασία των παιδιών στον ψηφιακό χώρο, με στόχο την πρόληψη του ψηφιακού εθισμού και τη διασφάλιση της ψυχικής και σωματικής υγείας των νέων.

Το νομοσχέδιο παρουσιάστηκε σήμερα, Δευτέρα 12 Οκτωβρίου 2026, από τον υπουργό Επικρατείας Άκη Σκέρτσο, τον υπουργό Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης Δημήτρη Παπαστεργίου και τον υπουργό Υγείας Άδωνι Γεωργιάδη, σε μια κοινή προσπάθεια που συνδυάζει την τεχνολογική ρύθμιση με την προστασία της δημόσιας υγείας. Η πρωτοβουλία έρχεται να συμπληρώσει υφιστάμενα εργαλεία, όπως η πλατφόρμα parco.gov.gr και το Kids Wallet, καθώς και τον περιορισμό της χρήσης κινητών τηλεφώνων στα σχολεία, δημιουργώντας ένα ολοκληρωμένο πλαίσιο ασφαλείας για τους ανηλίκους.

Σύμφωνα με στοιχεία του ΟΟΣΑ, οι κίνδυνοι από την παρατεταμένη έκθεση στα social media είναι σοβαροί: ένας στους τέσσερις εφήβους έχει βιώσει δυσφορία όταν προσωπικές του πληροφορίες κοινοποιήθηκαν online χωρίς τη συγκατάθεσή του, ενώ το 23% των 15χρονων δηλώνει νευρικότητα ή ανασφάλεια όταν στερείται πρόσβασης στο κινητό. Επιπλέον, το 20% των εφήβων παραμελεί άλλες σημαντικές δραστηριότητες, όπως ο αθλητισμός, εξαιτίας της ενασχόλησης με τα κοινωνικά δίκτυα. Αυτά τα δεδομένα υπογραμμίζουν την ανάγκη για άμεση και αποτελεσματική νομοθετική παρέμβαση.

Η ψήφιση του σχεδίου νόμου στην Ολομέλεια της Βουλής έχει προγραμματιστεί για την Πέμπτη 22 Οκτωβρίου, γεγονός που σηματοδοτεί την ταχεία προώθηση της μεταρρύθμισης. Οι βασικές ρυθμίσεις του νομοσχεδίου περιλαμβάνουν:

• Θέσπιση ορίου ηλικίας στα 15 έτη: Απαγορεύεται η πρόσβαση σε υπηρεσίες κοινωνικής δικτύωσης για ανηλίκους που δεν έχουν συμπληρώσει το 15ο έτος της ηλικίας τους, με στόχο την προστασία τους από πρόωρη έκθεση σε ακατάλληλο περιεχόμενο και αλγοριθμικές πρακτικές που ενισχύουν την παρατεταμένη χρήση.
• Ευθύνη των πλατφορμών: Οι πάροχοι υποχρεούνται να εφαρμόζουν κατάλληλες, αναλογικές και αξιόπιστες μεθόδους επαλήθευσης της ηλικίας, διασφαλίζοντας ότι οι ανήλικοι δεν θα έχουν πρόσβαση σε μη εξουσιοδοτημένο περιεχόμενο.
• Προστασία της ιδιωτικότητας: Το Gov.gr Wallet και το Kids Wallet αποτελούν ενδεικτικά εργαλεία επαλήθευσης μέσω «διακριτικών ηλικίας», χρησιμοποιώντας μόνο τα απολύτως αναγκαία προσωπικά δεδομένα, χωρίς να επιβάλλεται μία αποκλειστική τεχνολογική λύση, διατηρώντας έτσι την τεχνολογική ουδετερότητα.
• Ευρωπαϊκή εποπτεία και κυρώσεις: Η εφαρμογή αξιοποιεί τους μηχανισμούς της Πράξης για τις Ψηφιακές Υπηρεσίες (DSA), με συνεργασία των αρμόδιων ελληνικών αρχών, της αρχής της χώρας εγκατάστασης κάθε πλατφόρμας και της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, ανάλογα με τις αρμοδιότητές τους, εξασφαλίζοντας συμμόρφωση και επιβολή κυρώσεων όπου απαιτείται.

Παράλληλα με την εθνική νομοθετική παρέμβαση, η Ελλάδα συμμετέχει ενεργά στη διαμόρφωση της πρότασης Κανονισμού «EU Kids Act», ο οποίος προβλέπει κοινό όριο 15 ετών για αυτόνομο λογαριασμό και ευρύτερες υποχρεώσεις ασφαλούς σχεδιασμού των ψηφιακών υπηρεσιών. Η ευρωπαϊκή αυτή πρωτοβουλία αποτελεί διακριτή νομοθετική διαδικασία, που ενισχύει την προσπάθεια για ενιαία προστασία των ανηλίκων σε επίπεδο Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Κατά την παρουσίαση του σχεδίου νόμου, ο υπουργός Επικρατείας Άκης Σκέρτσος τόνισε: «Η προστασία των παιδιών στο διαδίκτυο είναι ευθύνη της Πολιτείας και υποχρέωση των εταιρειών που σχεδιάζουν και λειτουργούν τις πλατφόρμες. Οι γονείς χρειάζονται ουσιαστική στήριξη απέναντι σε αλγορίθμους που επιδιώκουν να κρατούν τα παιδιά διαρκώς συνδεδεμένα. Με το νομοσχέδιο θέτουμε σαφές όριο στα 15 έτη και μεταφέρουμε την ευθύνη της επαλήθευσης ηλικίας στις πλατφόρμες. Πιστεύουμε στην τεχνολογία και στις δυνατότητές της. Γι’ αυτό οφείλουμε να τη ρυθμίζουμε με γνώμονα τον άνθρωπο, ιδιαίτερα όταν αφορά την υγεία και την ανάπτυξη των παιδιών. Η ελληνική πρωτοβουλία προχωρά στη Βουλή και συμβάλλει στη διαμόρφωση μιας κοινής ευρωπαϊκής απάντησης».

Από την πλευρά του, ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης, Δημήτρης Παπαστεργίου, επισήμανε: «Το ηλικιακό όριο χρειάζεται αξιόπιστο τρόπο εφαρμογής. Το Gov.gr Wallet και το Kids Wallet αποτελούν εργαλεία επιβεβαίωσης της ηλικίας με προστασία της ιδιωτικότητας και ελαχιστοποίηση των δεδομένων που χρησιμοποιούνται. Το πλαίσιο παραμένει τεχνολογικά ουδέτερο, ώστε οι πλατφόρμες να μπορούν να αξιοποιούν κατάλληλες και αξιόπιστες λύσεις. Η Ελλάδα συμμετέχει από την πρώτη φάση στην ευρωπαϊκή προσπάθεια επαλήθευσης ηλικίας. Επιδίωξή μας είναι οι ψηφιακές υπηρεσίες να λειτουργούν με κανόνες που προστατεύουν έμπρακτα τα παιδιά και βοηθούν τους γονείς».

Τέλος, ο υπουργός Υγείας, Άδωνις Γεωργιάδης, ανέδειξε τον ψηφιακό εθισμό των ανηλίκων ως ζήτημα δημόσιας υγείας, δηλώνοντας: «Η προβληματική χρήση των κοινωνικών δικτύων μπορεί να επηρεάσει τον ύπνο, τη συγκέντρωση, την αυτοεκτίμηση και τις σχέσεις των παιδιών. Χρειάζεται να παρέμβουμε έγκαιρα, πριν αυτές οι δυσκολίες παγιωθούν. Το ηλικιακό όριο αποτελεί μέτρο πρόληψης μέσα σε μια συνολική προσπάθεια προστασίας της ανηλικότητας. Θέλουμε τα παιδιά να έχουν χρόνο και χώρο για τη μάθηση, το παιχνίδι και τις πραγματικές επαφές που είναι απαραίτητες για την υγιή ανάπτυξή τους».