Συρία στη μέση Ισραήλ–Τουρκίας: Μυστικές συνομιλίες υψηλού επιπέδου στην Ιορδανία

Σε μια προσπάθεια να αποτραπεί νέα κλιμάκωση στη Μέση Ανατολή, Συρία και Ισραήλ πραγματοποίησαν την Κυριακή υψηλού επιπέδου συνομιλίες στην Ιορδανία, με τη Δαμασκό να επιδιώκει αποκλιμάκωση μετά τον πρόσφατο ισραηλινό βομβαρδισμό και να ξεκαθαρίζει ότι δεν θέλει το συριακό έδαφος να μετατραπεί σε πεδίο αντιπαράθεσης μεταξύ Ισραήλ και Τουρκίας.

Η συνάντηση πραγματοποιήθηκε υπό αμερικανική αιγίδα, σε μια ιδιαίτερα ευαίσθητη συγκυρία, καθώς οι σχέσεις Ισραήλ και Τουρκίας έχουν επιδεινωθεί σημαντικά και η Συρία βρίσκεται ουσιαστικά ανάμεσα στους στρατηγικούς σχεδιασμούς των δύο περιφερειακών δυνάμεων.

Η νέα ένταση πυροδοτήθηκε μετά από ισραηλινό πλήγμα σε αεροπορική βάση στη βόρεια Συρία. Η Δαμασκός καταδίκασε την επίθεση, ενώ το Ισραήλ υποστήριξε ότι στόχος του ήταν να εμποδίσει ενδεχόμενη ανάπτυξη τουρκικών στρατιωτικών δυνάμεων και συστημάτων στη συγκεκριμένη εγκατάσταση. Η Άγκυρα απέρριψε τους ισχυρισμούς περί τουρκικής στρατιωτικής παρουσίας.

Στο ίδιο τραπέζι Συρία και Ισραήλ υπό αμερικανική επίβλεψη

Σύμφωνα με πληροφορίες, στη συνάντηση συμμετείχαν ο Σύρος υπουργός Εξωτερικών Ασαάντ αλ-Σαϊμπάνι και ο επικεφαλής της ισραηλινής Μοσάντ, Ρομάν Γκόφμαν. Οι συνομιλίες φιλοξενήθηκαν στην Ιορδανία και επικεντρώθηκαν στην αποτροπή νέων στρατιωτικών επεισοδίων στο συριακό έδαφος.

Μεταξύ των θεμάτων που τέθηκαν στο τραπέζι ήταν και η πιθανότητα δημιουργίας στην Ιορδανία μιας ειδικής επιχειρησιακής δομής υπό αμερικανική επίβλεψη, η οποία θα μπορούσε να λειτουργεί ως μηχανισμός αποτροπής συγκρούσεων και λανθασμένων στρατιωτικών υπολογισμών στη Συρία.

Ιδιαίτερη βαρύτητα δόθηκε στην τουρκική παράμετρο. Η Δαμασκός επιχειρεί να αποφύγει το ενδεχόμενο οι συνεχώς επιδεινούμενες σχέσεις Άγκυρας και Τελ Αβίβ να οδηγήσουν σε στρατιωτική αντιπαράθεση εντός της συριακής επικράτειας.

Το επίσημο συριακό πρακτορείο SANA επιβεβαίωσε ότι πραγματοποιήθηκαν συνομιλίες με ισραηλινή αντιπροσωπεία υψηλού επιπέδου υπό την αιγίδα των Ηνωμένων Πολιτειών. Βασικός στόχος ήταν η αποκλιμάκωση μετά τον πρόσφατο ισραηλινό βομβαρδισμό, αλλά και η αποτροπή μεταφοράς των εντάσεων μεταξύ Ισραήλ και Τουρκίας στο εσωτερικό της Συρίας.

Η εξέλιξη αποκτά ιδιαίτερη σημασία καθώς πρόκειται για τις πρώτες τέτοιου επιπέδου συνομιλίες μεταξύ των δύο πλευρών εδώ και μήνες, σε μια περίοδο κατά την οποία οι ισορροπίες στη Συρία παραμένουν εξαιρετικά εύθραυστες.

Η Συρία στη μέση της σύγκρουσης Ισραήλ – Τουρκίας

Οι σχέσεις Ισραήλ και Τουρκίας έχουν πλέον εισέλθει σε βαθιά κρίση. Η Τουρκία ήταν η πρώτη κυρίως μουσουλμανική χώρα που αναγνώρισε το Ισραήλ, όμως η πολιτική αντιπαράθεση ανάμεσα στον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν και τον Μπενιαμίν Νετανιάχου έχει αποκτήσει ιδιαίτερα επιθετικούς τόνους.

Ο Ισραηλινός πρωθυπουργός χαρακτήρισε πρόσφατα τον Τούρκο πρόεδρο «αντισημίτη δικτάτορα», αποτυπώνοντας το επίπεδο στο οποίο έχουν φτάσει οι σχέσεις των δύο κυβερνήσεων.

Η παρουσία και η επιρροή της Τουρκίας στη Συρία αποτελούν πλέον έναν από τους βασικούς παράγοντες ανησυχίας για το Ισραήλ. Το Τελ Αβίβ δεν επιθυμεί την εγκατάσταση τουρκικών στρατιωτικών δυνατοτήτων σε σημεία που θεωρεί ότι θα μπορούσαν να περιορίσουν την επιχειρησιακή ελευθερία της ισραηλινής αεροπορίας.

Η Δαμασκός, από την πλευρά της, προσπαθεί να αποφύγει μια νέα πηγή αποσταθεροποίησης. Η συριακή κυβέρνηση επιδιώκει να διατηρήσει τις σχέσεις της με την Άγκυρα, χωρίς παράλληλα να επιτρέψει η αντιπαράθεση Τουρκίας και Ισραήλ να μετατρέψει τη χώρα σε πεδίο ένοπλης σύγκρουσης δύο ισχυρών περιφερειακών παικτών.

Η πραγματοποίηση των συνομιλιών στην Ιορδανία δείχνει ότι, παρά τη βαθιά καχυποψία και τις στρατιωτικές εντάσεις, οι δίαυλοι μεταξύ Δαμασκού και Τελ Αβίβ παραμένουν ανοικτοί. Το ερώτημα πλέον είναι εάν η διαμεσολάβηση των ΗΠΑ μπορεί να δημιουργήσει έναν σταθερό μηχανισμό αποκλιμάκωσης ή εάν η αυξανόμενη σύγκρουση συμφερόντων Ισραήλ και Τουρκίας θα οδηγήσει τη Συρία σε έναν ακόμη επικίνδυνο κύκλο έντασης.