Χονγκ Κονγκ: Ποινές 5-7 ετών σε τρεις ακτιβιστές

Σε μια εξέλιξη που προκάλεσε διεθνή κατακραυγή, τρεις ακτιβιστές υπέρ της δημοκρατίας στο Χονγκ Κονγκ καταδικάστηκαν σήμερα σε ποινές κάθειρξης από πέντε έως επτά έτη, λόγω της διοργάνωσης ετήσιων αγρυπνιών για τη μνήμη των θυμάτων της καταστολής στην πλατεία Τιενανμέν. Η δίκη, η οποία ολοκληρώθηκε υπό συνθήκες έντονης κριτικής από τη διεθνή κοινότητα και οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων, αφορούσε τους Λι Τσέουκ-γιαν, 69 ετών, Τσόου Χανγκ-τουνγκ, 41 ετών, και Άλμπερτ Χο, 74 ετών, οι οποίοι είχαν κριθεί ένοχοι τον περασμένο Αύγουστο για το αδίκημα της «υποκίνησης ανατρεπτικών ενεργειών». Οι τρεις άνδρες τελούσαν υπό κράτηση από το 2021, όταν και τους απαγγέλθηκαν οι κατηγορίες.

Ιστορικά, το Χονγκ Κονγκ και το Μακάο αποτελούσαν τα μοναδικά εδάφη εντός της κινεζικής επικράτειας όπου επιτρέπονταν δημόσιες εκδηλώσεις μνήμης για την αιματηρή καταστολή των φιλοδημοκρατικών διαδηλώσεων στο Πεκίνο στις 4 Ιουνίου 1989, όταν ο κινεζικός στρατός επενέβη βίαια εναντίον πολιτών που ζητούσαν πολιτικές μεταρρυθμίσεις. Ο απολογισμός εκείνης της τραγωδίας παραμένει αμφιλεγόμενος, με εκτιμήσεις να κάνουν λόγο για εκατοντάδες έως και πάνω από χίλιους νεκρούς. Ωστόσο, η επιβολή του νόμου περί εθνικής ασφαλείας το 2020, μετά τις μαζικές και κατά τόπους βίαιες διαδηλώσεις του 2019 υπέρ της δημοκρατίας, οδήγησε σε de facto απαγόρευση τέτοιων συγκεντρώσεων στην πρώην βρετανική αποικία.

Οι καταδικασθέντες ήταν ηγετικά στελέχη της «Συμμαχίας του Χονγκ Κονγκ», μιας οργάνωσης που έχει πλέον διαλυθεί και η οποία διοργάνωνε κατ' έτος αγρυπνίες σε πάρκο της πόλης. Η βασική κατηγορία εναντίον τους αφορούσε την αμφισβήτηση της πρωτοκαθεδρίας του Κινεζικού Κομμουνιστικού Κόμματος. Ο Λι και η Τσόου είχαν δηλώσει αθώοι, με τον πρώτο να καταδικάζεται σε επτά χρόνια κάθειρξη και τη δεύτερη σε επτά χρόνια και τρεις μήνες. Ο Άλμπερτ Χο, ο οποίος είχε παραδεχθεί την ενοχή του, έλαβε ποινή πέντε ετών και δύο μηνών.

Σύμφωνα με το σκεπτικό της ετυμηγορίας, παρά το γεγονός ότι δεν σημειώθηκαν βίαια επεισόδια και οι κατηγορούμενοι δεν είχαν παρουσιάσει συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα για την ανατροπή του πολιτικού συστήματος, οι πράξεις τους κρίθηκαν ως «ιδιαίτερα σοβαρές». Κατά την ανακοίνωση της απόφασης, ο Λι προέβη στο σημείο του σταυρού, χαμογέλασε και χαιρέτησε τη σύζυγό του, Ελίζαμπεθ Τανγκ, η οποία δήλωσε στους δημοσιογράφους ότι είναι «πολύ θυμωμένη» και ότι ο σύζυγός της θα ασκήσει έφεση. Από την πλευρά της, η Τσόου Χανγκ-τουνγκ, δικηγόρος στο επάγγελμα, σήκωσε τα χέρια της κατά την έξοδό της από το δικαστικό μέγαρο, χαιρετώντας τους υποστηρικτές της που είχαν συγκεντρωθεί έξω. Πριν από την ανακοίνωση της ποινής, είχε δηλώσει ότι οι διώξεις συνιστούν «μια απόπειρα να σβηστεί η μνήμη, ιδιαίτερα αυτή της 4ης Ιουνίου».

Ο επικεφαλής της αστυνομίας εθνικής ασφαλείας, Στιβ Λι, χαρακτήρισε τις ποινές ως «αυστηρή προειδοποίηση» προς όσους σκέφτονται να προβούν σε παρόμοιες ενέργειες, υπογραμμίζοντας την αποφασιστικότητα των αρχών να προστατεύσουν την εθνική ασφάλεια. Αντίθετα, οι αρχές της Ταϊβάν καταδίκασαν τις «βαριές ποινές», κάνοντας λόγο για «πολιτικές δίκες» που αποσκοπούν στη διατήρηση ενός αυταρχικού καθεστώτος. Η Ιλέιν Πίρσον, διευθύντρια του Παρατηρητηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων για την Ασία, δήλωσε ότι οι ποινές καταδεικνύουν «την ωμότητα και την ανασφάλεια μιας κυβέρνησης που φοβάται τη μνήμη και τον λαό». Η Διεθνής Αμνηστία εξέφρασε τη λύπη της, χαρακτηρίζοντας τις καταδίκες ως «τριπλή τραγωδία» για τους ακτιβιστές, τα θύματα της καταστολής και τις γενιές των πολιτών του Χονγκ Κονγκ που στερούνται το δικαίωμα στη συζήτηση για ένα καθοριστικό γεγονός της σύγχρονης κινεζικής ιστορίας.

Σύμφωνα με στοιχεία των αρχών του Χονγκ Κονγκ από τις αρχές Αυγούστου, συνολικά 415 άτομα έχουν συλληφθεί για υποθέσεις που σχετίζονται με την εθνική ασφάλεια, εκ των οποίων οι 185 έχουν κριθεί ένοχοι, γεγονός που υπογραμμίζει την κλιμάκωση της καταστολής στην περιοχή.