Χρηματοδότηση 270 εκατ. για θερμοκήπια

Ο υπουργός Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Μαργαρίτης Σχοινάς, προχώρησε σε μια σημαντική ανακοίνωση που αφορά τον εκσυγχρονισμό και την κατασκευή θερμοκηπιακών εγκαταστάσεων σε ολόκληρη τη χώρα. Συγκεκριμένα, ο κ. Σχοινάς γνωστοποίησε ότι το σύνολο των επιλέξιμων επενδυτικών προτάσεων θα καλυφθεί χρηματοδοτικά, καθώς η ανταπόκριση στην πρόσκληση του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων (ΥΠΑΑΤ) ξεπέρασε κάθε προηγούμενο. Υποβλήθηκαν συνολικά 944 επενδυτικά σχέδια, με αιτήματα δημόσιας δαπάνης που ανέρχονται σε 270 εκατομμύρια ευρώ, έναντι ενός αρχικού προϋπολογισμού ύψους 150 εκατομμυρίων ευρώ.

Κατά τη διάρκεια εκδήλωσης που συνδιοργανώθηκε στη Θεσσαλονίκη από την Αμερικανική Γεωργική Σχολή (ΑΓΣ) και την εταιρεία Cisco, με θέμα τα έξυπνα θερμοκήπια και την τεχνολογία στην εκπαίδευση, ο υπουργός διευκρίνισε ότι οι αιτήσεις βρίσκονται στο τελικό στάδιο αξιολόγησης. Οι πρώτοι πίνακες αποτελεσμάτων αναμένεται να δημοσιευθούν έως το τέλος Οκτωβρίου, ενώ η απόφαση για τη χρηματοδότηση όλων των επιλέξιμων προτάσεων έχει ήδη ληφθεί. Με την ολοκλήρωση του προγράμματος, το συνολικό ύψος των δημόσιων και ιδιωτικών επενδύσεων προβλέπεται να προσεγγίσει τα 500 εκατομμύρια ευρώ, δημιουργώντας τις προϋποθέσεις για περίπου 10.000 στρέμματα νέων και εκσυγχρονισμένων θερμοκηπιακών εγκαταστάσεων.

Αναλυτικότερα, το πρόγραμμα προβλέπει τη δημιουργία περίπου 3.100 στρεμμάτων νέων σύγχρονων θερμοκηπίων, 4.300 στρεμμάτων νέων εγκαταστάσεων παραδοσιακού τύπου (τούνελ), καθώς και τον εκσυγχρονισμό 2.500 στρεμμάτων υφιστάμενων μονάδων. Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στην Κεντρική Μακεδονία, η οποία κατέγραψε 117 επενδυτικές προτάσεις, καταλαμβάνοντας τη δεύτερη θέση πανελλαδικά, πίσω από την Κρήτη και τη Δυτική Ελλάδα.

Ο κ. Σχοινάς ανέπτυξε εκτενώς τη φιλοσοφία του για τη μετάβαση της ελληνικής γεωργίας στη νέα ψηφιακή εποχή, τονίζοντας ότι η παραδοσιακή γνώση των προηγούμενων γενεών παραμένει πολύτιμη, αλλά πλέον συμπληρώνεται από τη δύναμη των δεδομένων και της τεχνολογίας. Χαρακτηριστικά ανέφερε ότι η πρώτη γενιά καλλιεργούσε με τα χέρια, η επόμενη με τα μηχανήματα, και η σημερινή γενιά καλλιεργεί με τα δεδομένα. Ο σύγχρονος παραγωγός μπορεί να λαμβάνει αποφάσεις αξιοποιώντας αισθητήρες, δορυφορικά δεδομένα και εφαρμογές στο κινητό του, ενώ η καινοτομία δεν αποτελεί πλέον επιλογή για λίγους, αλλά βασική προϋπόθεση για τη βιωσιμότητα και την ανταγωνιστικότητα του πρωτογενούς τομέα.

Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στις εγκαταστάσεις της Αμερικανικής Γεωργικής Σχολής, τα δύο σύγχρονα θερμοκήπια της οποίας χαρακτηρίστηκαν ως παράδειγμα της γεωργίας του μέλλοντος. Τα θερμοκήπια αυτά παρακολουθούν συνεχώς τη θερμοκρασία, την υγρασία, την ηλιακή ακτινοβολία και τις ανάγκες της καλλιέργειας, μετατρέποντας τα δεδομένα σε εφαρμοσμένη γνώση. Αυτό οδηγεί σε καλύτερες αποφάσεις, μικρότερο κόστος παραγωγής και μεγαλύτερη αποδοτικότητα, ενώ βασικός στόχος όλων των παρεμβάσεων του υπουργείου είναι η αύξηση της παραγωγής σε συνδυασμό με τη μείωση του κόστους.

Η νέα ΚΑΠ και η προσέλκυση νέων αγροτών

Ο κ. Σχοινάς γνωστοποίησε ότι στις 4 Σεπτεμβρίου, λίγο πριν από τα εγκαίνια της Διεθνούς Έκθεσης Θεσσαλονίκης (ΔΕΘ), η ΑΓΣ θα φιλοξενήσει την τρίτη περιφερειακή εκδήλωση του εθνικού διαλόγου για τη νέα Κοινή Αγροτική Πολιτική (ΚΑΠ), που αφορά την Κεντρική Μακεδονία. Εξέφρασε την εκτίμηση ότι η νέα ΚΑΠ θα διαθέτει ακόμη περισσότερους πόρους για δράσεις ψηφιακού μετασχηματισμού και επενδύσεις στην καινοτομία, ενώ θα είναι περισσότερο ψηφιακή, πιο απλή και με λιγότερη γραφειοκρατία. Ιδιαίτερη έμφαση θα δοθεί στην προσέλκυση νέων ανθρώπων στον πρωτογενή τομέα μέσω ισχυρών κινήτρων εγκατάστασης, με την προϋπόθεση ότι οι ενισχύσεις θα κατευθυνθούν σε ανθρώπους που θα επιλέξουν να ζήσουν και να δραστηριοποιηθούν πραγματικά στην ύπαιθρο.

Η τεχνολογία δεν αντικαθιστά τον άνθρωπο

Επικαλούμενος το παράδειγμα του Αμερικανού γεωπόνου Norman Borlaug, ο κ. Σχοινάς τόνισε ότι η αξιοποίηση της τεχνολογίας, η ορθολογική διαχείριση του νερού, η μείωση του κόστους παραγωγής, η προστασία του περιβάλλοντος και η σύνδεση της παραγωγής με την αγορά αποτελούν κρίσιμες προϋποθέσεις για το μέλλον της ελληνικής γεωργίας. Υπογράμμισε ότι η αναζωογόνηση της ελληνικής υπαίθρου περνά μέσα από τη διατήρηση του ανθρώπινου δυναμικού στην παραγωγή και την επιστροφή ζωής στα χωριά και τις αγροτικές κοινότητες. Στην αρχή της ομιλίας του, ο υπουργός απέτισε φόρο τιμής στην Αλίκη Περρωτή, η οποία έφυγε πρόσφατα από τη ζωή, υπογραμμίζοντας ότι το έργο και η προσφορά της στην ΑΓΣ αποτελούν διαχρονική παρακαταθήκη για την ελληνική γεωργία και την αγροτική εκπαίδευση.

Η καινοτομία οδηγεί τη νέα εποχή της ελληνικής γεωργίας

Ο υφυπουργός Εσωτερικών - Μακεδονίας και Θράκης, Κώστας Γκιουλέκας, χαρακτήρισε την ΑΓΣ ιστορικό θεσμό, άρρηκτα συνδεδεμένο με τη Θεσσαλονίκη για περισσότερο από έναν αιώνα. Σημείωσε ότι, ενώ στη χώρα υπάρχουν περίπου 55.000 στρέμματα θερμοκηπίων, μόλις 1.000 στρέμματα αξιοποιούν σύγχρονες τεχνολογίες, γεγονός που αποτελεί σημαντική πρόκληση αλλά και ευκαιρία. Η τεχνολογία μπορεί να αυξήσει την παραγωγικότητα και να συμβάλει στην αναζωογόνηση της ελληνικής υπαίθρου, δίνοντας κίνητρα στους νέους να παραμείνουν στον τόπο τους.

Τη στρατηγική της κυβέρνησης για την ενίσχυση της αγροτεχνολογίας παρουσίασε ο συνεργάτης του υφυπουργού Ανάπτυξης, αρμόδιου για Έρευνα και Καινοτομία Σταύρου Καλαφάτη, Θεόδωρος Λεωνίδης. Τόνισε ότι η συνεργασία της ΑΓΣ με τη Cisco αποδεικνύει πως η γεωργία αποτελεί πεδίο επιστήμης και συνεχούς εξέλιξης. Τα έξυπνα θερμοκήπια αξιοποιούν αισθητήρες (IoT), τεχνητή νοημοσύνη και ανάλυση δεδομένων για εξοικονόμηση νερού και λιπασμάτων, μείωση του ενεργειακού κόστους και προστασία της παραγωγής. Μέσω του ΕΣΠΑ, της Γενικής Γραμματείας Έρευνας και Καινοτομίας και της νέας ΚΑΠ προωθούνται επενδύσεις και συνεργασίες ώστε η καινοτομία να μετατρέπεται σε πρακτικές λύσεις για τον Έλληνα παραγωγό.

Ο αντιπεριφερειάρχης Μητροπολιτικής Ενότητας Θεσσαλονίκης, Κωνσταντίνος Γιουτίκας, υπογράμμισε ότι η συνεργασία της ΑΓΣ με τη Cisco αποδεικνύει πως η τεχνολογία και η καινοτομία μπορούν να δώσουν λύσεις στις προκλήσεις των θερμοκηπιακών καλλιεργειών, ιδιαίτερα απέναντι στο αυξημένο ενεργειακό κόστος, δημιουργώντας νέες προοπτικές για μικρούς και μεγάλους παραγωγούς. Ο αντιπεριφερειάρχης Ψηφιακής Διακυβέρνησης Κεντρικής Μακεδονίας, Νικόλαος Τζόλλας, τόνισε ότι η ΑΓΣ αποτελεί πρότυπο καλών πρακτικών για την αξιοποίηση της ψηφιακής τεχνολογίας στον πρωτογενή τομέα. Υπενθύμισε ότι μέσω του προγράμματος "Κλειδί Προόδου" θα ενισχυθούν 1.400 επιχειρήσεις με 180 εκατ. ευρώ δημόσιας δαπάνης, κινητοποιώντας συνολικές επενδύσεις 340 εκατ. ευρώ.

ΑΓΣ: Η συνεργασία είναι το κλειδί

Ο πρόεδρος της ΑΓΣ, Δρ Jeff Lansdale, ανέδειξε τη συνεργασία ως βασικό πυλώνα της εκπαίδευσης και της καινοτομίας. Υπογράμμισε ότι η βιωματική μάθηση συνδέει τη θεωρία με την πράξη, ενώ αναφέρθηκε στον εκσυγχρονισμό των υποδομών της σχολής, όπως το εργαστήριο γεωργικών μηχανημάτων, όπου οι μαθητές εκπαιδεύονται πλέον σε τεχνολογίες αυτόνομης οδήγησης τρακτέρ. Παρουσίασε, επίσης, τις πρωτοβουλίες της Σχολής για τη βιώσιμη διαχείριση του νερού, με αντικατάσταση του γκαζόν από φυτά χαμηλών απαιτήσεων, δημιουργία συνθετικού γηπέδου που εξοικονομεί 6.600 κυβικά μέτρα νερού ετησίως και κατασκευή δεξαμενής συλλογής όμβριων υδάτων χωρητικότητας 24.000 κυβικών μέτρων.

Cisco: Τα πρώτα αποτελέσματα των έξυπνων θερμοκηπίων

Ο Client Executive Public Sector της Cisco για Ελλάδα, Κύπρο και Μάλτα και διευθυντής του Διεθνούς Κέντρου Ψηφιακού Μετασχηματισμού και Δεξιοτήτων (DT&S), Νίκος Λαμπρογεώργος, παρουσίασε το πιλοτικό έργο που υλοποιήθηκε μέσω του προγράμματος Country Digital Acceleration (CDA) της Cisco. Το πρόγραμμα εφαρμόζεται σε 50 χώρες με περισσότερα από 1.300 πιλοτικά έργα, εκ των οποίων 30 στην Ελλάδα. Τα νέα θερμοκήπια της ΑΓΣ εξοπλίστηκαν με αισθητήρες, δίκτυα Wi-Fi, LoRaWAN και 5G και πλατφόρμα αυτοματισμών που διαχειρίζεται άρδευση, αερισμό και σκίαση, με στόχο τη μείωση του κόστους, την εξοικονόμηση πόρων και τη βελτίωση της παραγωγής.

Έξυπνα θερμοκήπια με μετρήσιμα οφέλη

Ο επικεφαλής του Innovation Hub της ΑΓΣ, Δρ. Ηλίας Κάλφας, γεωπόνος, παρουσίασε τα αποτελέσματα του πιλοτικού έργου, επισημαίνοντας ότι το ευφυές θερμοκήπιο σχεδιάστηκε ως εκπαιδευτική και ερευνητική υποδομή με τεχνολογίες Internet of Things, τεχνητής νοημοσύνης και αυτοματισμών. Η σύγκριση με συμβατικό θερμοκήπιο σε καλλιέργειες μαρουλιού, ντομάτας και πιπεριάς έδειξε εξοικονόμηση νερού έως 75%, αντίστοιχη μείωση ενέργειας και λιπασμάτων, καλύτερη ποιότητα φυτών, λιγότερες προσβολές και αύξηση της παραγωγής κατά 23%-50% στο μαρούλι, 3%-32% στην τομάτα και 10%-53% στην πιπεριά, ανάλογα με την ποικιλία. Παράλληλα, το σύστημα λειτουργεί σε πραγματικό χρόνο με αυτόματη διαχείριση άρδευσης και αερισμού, μειώνοντας τις απαιτούμενες ανθρωποώρες, ενώ συμβάλλει στην εκπαίδευση των μαθητών στις τεχνολογίες της ψηφιακής γεωργίας. Ο δρ. Κάλφας επισήμανε, τέλος, ότι οι βασικές προκλήσεις για την ευρεία εφαρμογή τέτοιων συστημάτων είναι η εκπαίδευση του προσωπικού και η αρχική επένδυση εγκατάστασης.