72 δόσεις ή εξωδικαστικός: Ποια ρύθμιση συμφέρει κάθε οφειλέτη

Με τη νέα ρύθμιση των 72 δόσεων να βρίσκεται ήδη σε λειτουργία και τον αναβαθμισμένο εξωδικαστικό μηχανισμό να ενεργοποιείται μέσα στις επόμενες ημέρες, εκατοντάδες χιλιάδες οφειλέτες καλούνται να επιλέξουν ποια διαδικασία ανταποκρίνεται καλύτερα στο ύψος και στη σύνθεση των χρεών τους.

Το ενδιαφέρον για τη ρύθμιση της ΑΑΔΕ είναι ήδη αυξημένο. Περισσότερες από 2.000 αιτήσεις υποβλήθηκαν στην ηλεκτρονική πλατφόρμα από το Σάββατο 18 Ιουλίου, όταν άνοιξε η σχετική εφαρμογή.

Την ίδια ώρα, η μείωση του ελάχιστου ύψους οφειλών για την ένταξη στον εξωδικαστικό μηχανισμό από τις 10.000 στις 5.000 ευρώ αναμένεται να ανοίξει την πόρτα σε πολύ μεγαλύτερο αριθμό φυσικών προσώπων, επαγγελματιών και επιχειρήσεων.

Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις του υπουργείου Οικονομικών, περίπου 1,3 εκατομμύρια φορολογούμενοι μπορούν δυνητικά να αξιοποιήσουν τη ρύθμιση των 72 δόσεων. Οι συνολικές ληξιπρόθεσμες οφειλές τους προς τη Φορολογική Διοίκηση υπολογίζονται σε 31,5 δισ. ευρώ.

Ο εξωδικαστικός για συνολική ρύθμιση χρεών

Ο νέος εξωδικαστικός μηχανισμός απευθύνεται κυρίως σε οφειλέτες που δεν χρωστούν μόνο στην Εφορία, καθώς μπορεί να περιλάβει σε μία ενιαία διαδικασία υποχρεώσεις προς το Δημόσιο, τον ΕΦΚΑ, τις τράπεζες και τις εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων.

Το βασικό του πλεονέκτημα είναι ότι επιτρέπει συνολική αντιμετώπιση του ιδιωτικού χρέους. Για οφειλές προς την Εφορία και τα ασφαλιστικά ταμεία προβλέπεται αποπληρωμή έως και σε 240 δόσεις, ενώ για τραπεζικά δάνεια και απαιτήσεις που έχουν περάσει σε servicers οι δόσεις μπορούν να φτάσουν έως τις 420.

Σε ορισμένες περιπτώσεις προβλέπεται και δυνατότητα μερικής διαγραφής της οφειλής. Το ενδεχόμενο «κουρέματος» δεν εφαρμόζεται οριζόντια, καθώς η τελική πρόταση εξαρτάται από το εισόδημα, την κινητή και ακίνητη περιουσία, το συνολικό ύψος των χρεών και τη δυνατότητα του οφειλέτη να ανταποκριθεί σε ένα βιώσιμο σχέδιο αποπληρωμής.

Η διαδικασία πραγματοποιείται ηλεκτρονικά. Ο ενδιαφερόμενος καταχωρίζει αναλυτικά τα εισοδήματά του, τα περιουσιακά στοιχεία και το σύνολο των υποχρεώσεών του και στη συνέχεια ειδικός αλγόριθμος διαμορφώνει αυτοματοποιημένη πρόταση ρύθμισης.

Απαραίτητη προϋπόθεση είναι η συναίνεση για άρση του τραπεζικού και φορολογικού απορρήτου, ώστε το Δημόσιο και οι πιστωτές να έχουν πλήρη εικόνα της οικονομικής κατάστασης του αιτούντος.

Στον εξωδικαστικό μηχανισμό μπορούν να υπαχθούν ιδιώτες, ελεύθεροι επαγγελματίες, επιχειρήσεις και νομικά πρόσωπα, εφόσον πληρούν τα κριτήρια και οι συνολικές οφειλές τους ξεπερνούν το νέο κατώτατο όριο των 5.000 ευρώ.

Οι 72 δόσεις για καθαρά φορολογικές οφειλές

Η έκτακτη ρύθμιση των 72 δόσεων αποτελεί απλούστερη και ταχύτερη λύση για όσους έχουν αποκλειστικά χρέη προς τη Φορολογική Διοίκηση και δεν χρειάζονται συνολική διευθέτηση τραπεζικών ή ασφαλιστικών υποχρεώσεων.

Στη ρύθμιση μπορούν να ενταχθούν οφειλές που κατέστησαν ληξιπρόθεσμες έως τις 31 Δεκεμβρίου 2023, παρέμεναν εκτός ρύθμισης στις 21 Απριλίου 2026 και εξακολουθούν να μην έχουν εξοφληθεί κατά την ημερομηνία υποβολής της αίτησης.

Για την ένταξη απαιτείται να έχουν εξοφληθεί ή τακτοποιηθεί μέσω της πάγιας ρύθμισης όλες οι νέες οφειλές που βεβαιώθηκαν από την 1η Ιανουαρίου 2024 και μετά.

Η ρύθμιση ενεργοποιείται με την καταβολή της πρώτης δόσης μέσα σε τρεις εργάσιμες ημέρες από την υποβολή της αίτησης. Η μη έγκαιρη πληρωμή της πρώτης δόσης ακυρώνει την ένταξη.

Σε αντίθεση με τον εξωδικαστικό μηχανισμό, οι 72 δόσεις δεν προβλέπουν διαγραφή κεφαλαίου, δεν περιλαμβάνουν τραπεζικά δάνεια και δεν καλύπτουν απαιτήσεις εταιρειών διαχείρισης.

Προσφέρουν, ωστόσο, άμεση διαδικασία, προκαθορισμένο αριθμό δόσεων και σαφή εικόνα της μηνιαίας επιβάρυνσης. Για έναν φορολογούμενο που έχει μόνο ληξιπρόθεσμες οφειλές προς την Εφορία, η συγκεκριμένη λύση μπορεί να αποδειχθεί πρακτικότερη και λιγότερο σύνθετη.

Ο εξωδικαστικός μηχανισμός είναι καταλληλότερος για όσους έχουν πολλαπλά χρέη και χρειάζονται ενιαία ρύθμιση με μεγαλύτερο χρονικό ορίζοντα ή πιθανό «κούρεμα». Οι 72 δόσεις απευθύνονται σε όσους επιδιώκουν γρήγορη τακτοποίηση παλαιών φορολογικών οφειλών, χωρίς να ανοίξουν το σύνολο της οικονομικής τους κατάστασης σε όλους τους πιστωτές.

Η τελική επιλογή εξαρτάται από το είδος των χρεών, το ύψος της μηνιαίας δόσης που μπορεί να εξυπηρετηθεί και την πραγματική δυνατότητα συνέπειας σε βάθος χρόνου. Μια ρύθμιση που ξεκινά εύκολα αλλά δεν μπορεί να τηρηθεί, οδηγεί τον οφειλέτη ξανά στο ίδιο αδιέξοδο.