Η διαδικασία για την ανακοίνωση νέων μέτρων στήριξης προς τα νοικοκυριά βρίσκεται σε εξέλιξη, καθώς καταγράφονται ήδη σημαντικές αυξήσεις τιμών στην αγορά. Οι ανατιμήσεις συνδέονται με την κλιμάκωση των πολεμικών επιχειρήσεων στη Μέση Ανατολή και με τον αποκλεισμό των Στενών του Ορμούζ, παράγοντες που έχουν επηρεάσει άμεσα την ενεργειακή αγορά.
Χθες πραγματοποιήθηκε σύσκεψη στο Μέγαρο Μαξίμου υπό τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη. Στη συνάντηση συμμετείχαν ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Κωστής Χατζηδάκης, ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου, ο υπουργός Ανάπτυξης Τάκης Θεοδωρικάκος και ο υπουργός Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης, ο οποίος συμμετείχε μέσω τηλεδιάσκεψης από τις Βρυξέλλες. Σύμφωνα με κυβερνητικές πηγές, οι αρμόδιοι υπουργοί παρουσίασαν τις προτάσεις τους στον πρωθυπουργό, ο οποίος αναμένεται να λάβει τις τελικές αποφάσεις μετά την επιστροφή του από το ταξίδι του στο Παρίσι, ώστε να ακολουθήσουν άμεσα οι σχετικές ανακοινώσεις.
Το πακέτο παρεμβάσεων που εξετάζεται έχει χαρακτηριστικά αντίστοιχα με εκείνα που εφαρμόστηκαν κατά την περίοδο της ενεργειακής κρίσης που προκάλεσε ο πόλεμος στην Ουκρανία.
Στην κυβέρνηση παρακολουθούν στενά τις εξελίξεις στην ενεργειακή αγορά, καθώς οι διεθνείς τιμές πετρελαίου και φυσικού αερίου σημείωσαν έντονη άνοδο. Μέσα σε λίγες ημέρες η τιμή του πετρελαίου ξεπέρασε τα 100 δολάρια το βαρέλι, όριο που είχε τεθεί ως σημείο ενεργοποίησης μέτρων. Η συνέχιση αυτής της τάσης επηρεάζει τον πληθωρισμό, περιορίζει την αγοραστική δύναμη των νοικοκυριών και αυξάνει το λειτουργικό κόστος των επιχειρήσεων, κυρίως στους τομείς της βιομηχανίας, της αγροτικής παραγωγής και των μεταφορών.
Η άνοδος των τιμών ενισχύει την πίεση που ήδη καταγράφεται στην κοινωνία από το κύμα ακρίβειας, το οποίο παραμένει το βασικό ζήτημα για τους πολίτες σύμφωνα με τις πρόσφατες δημοσκοπήσεις.
Το τελικό πλαίσιο των παρεμβάσεων αναμένεται να οριστικοποιηθεί την Τετάρτη. Μεταξύ των μέτρων που εξετάζονται βρίσκεται η επαναφορά πλαφόν στο περιθώριο κέρδους σε όλο το εύρος της αγοράς. Το μέτρο είχε εφαρμοστεί την περίοδο της ενεργειακής κρίσης μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία και καταργήθηκε τον περασμένο Ιούνιο ύστερα από πιέσεις της αγοράς. Η νέα εκδοχή του μηχανισμού σχεδιάζεται με πιο στοχευμένη εφαρμογή, με στόχο τον περιορισμό φαινομένων κερδοσκοπίας σε βασικά προϊόντα.
Παράλληλα προετοιμάζονται μέτρα για τη στήριξη επιχειρήσεων με υψηλή κατανάλωση ενέργειας. Στόχος των παρεμβάσεων είναι να περιοριστεί η μεταφορά του αυξημένου ενεργειακού κόστους στις τελικές τιμές των προϊόντων. Στο πλαίσιο αυτό εξετάζονται μηχανισμοί μείωσης του ενεργειακού κόστους για τη βιομηχανία, στα πρότυπα ευρωπαϊκών παρεμβάσεων που εφαρμόζονται για τη σταθεροποίηση των τιμών ηλεκτρικής ενέργειας σε επιχειρήσεις υψηλής κατανάλωσης.
Στο τραπέζι βρίσκονται επίσης επιδοτήσεις για το ηλεκτρικό ρεύμα και το φυσικό αέριο, επίδομα ακρίβειας, ενίσχυση του επιδόματος θέρμανσης και μέτρα στήριξης των επιχειρήσεων. Κυβερνητικές πηγές απέκλειαν το ενδεχόμενο επαναφοράς του fuel pass.
Σύμφωνα με το δυσμενές σενάριο που περιλαμβάνει ο προϋπολογισμός, η παραμονή της τιμής του πετρελαίου πάνω από τα 100 δολάρια ανά βαρέλι για μεγάλο χρονικό διάστημα αναμένεται να επηρεάσει την οικονομική δραστηριότητα. Η ιδιωτική κατανάλωση εκτιμάται ότι θα υποχωρήσει κατά 0,7% σε σχέση με το βασικό σενάριο, το οποίο προβλέπει αύξηση 1% για το 2026, ενώ ο πληθωρισμός προβλέπεται να διαμορφωθεί στο 4,7% έναντι 2,2% στο βασικό σενάριο.
