Ανώτατο Δικαστήριο ΗΠΑ: Πράσινο φως για απελάσεις Αϊτινών και Σύρων

Το Ανώτατο Δικαστήριο των Ηνωμένων Πολιτειών εξέδωσε μια απόφαση-σταθμό για τη μεταναστευτική πολιτική της χώρας, δικαιώνοντας την κυβέρνηση του Ντόναλντ Τραμπ και ανοίγοντας τον δρόμο για την ανάκληση του Καθεστώτος Προσωρινής Προστασίας (TPS) για περίπου 350.000 Αϊτινούς και 6.000 Σύρους μετανάστες. Η απόφαση αυτή σηματοδοτεί μια σημαντική νίκη για την εκτελεστική εξουσία, η οποία επιδιώκει να περιορίσει δραστικά τον αριθμό των μεταναστών που διαμένουν νόμιμα στη χώρα υπό καθεστώς προσωρινής προστασίας.

Η απόφαση της πλειοψηφίας

Με ψήφους 6 έναντι 3, η συντηρητική πλειοψηφία του Ανωτάτου Δικαστηρίου έκρινε ότι η αμερικανική νομοθεσία δεν παρέχει στα δικαστήρια τη δυνατότητα να παρεμβαίνουν στις αποφάσεις της εκτελεστικής εξουσίας σχετικά με τη χορήγηση ή την ανάκληση του TPS. Ο δικαστής Σάμιουελ Αλίτο, εκπροσωπώντας την πλειοψηφία, υποστήριξε ότι τα κατώτερα δικαστήρια υπερέβησαν τις αρμοδιότητές τους όταν επιχείρησαν να εξετάσουν τη νομιμότητα των κυβερνητικών αποφάσεων. Η απόφαση αυτή αναμένεται να έχει ευρύτερες επιπτώσεις, καθώς ενδέχεται να επηρεάσει συνολικά περισσότερους από ένα εκατομμύριο μετανάστες που προέρχονται από 17 διαφορετικές χώρες και προστατεύονται από το πρόγραμμα TPS.

Το σκεπτικό και οι αντιδράσεις

Το Δικαστήριο απέρριψε κατηγορηματικά τους ισχυρισμούς των προσφευγόντων ότι η ανάκληση του καθεστώτος για τους Αϊτινούς υπαγορεύθηκε από φυλετικά κίνητρα ή από εχθρική στάση απέναντι στους μη λευκούς μετανάστες. Στο σκεπτικό της απόφασης αναφέρεται χαρακτηριστικά ότι "καμία από τις δηλώσεις του προέδρου ή της υπουργού Εσωτερικής Ασφάλειας δεν είχε ανοιχτά ρατσιστικό χαρακτήρα". Η συζήτηση κατά τη διάρκεια της ακροαματικής διαδικασίας τον Απρίλιο είχε επικεντρωθεί σε παλαιότερες δηλώσεις του Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος είχε χαρακτηρίσει ορισμένες χώρες προέλευσης μεταναστών ως "βόθρους", προκαλώντας τότε έντονες αντιδράσεις.

Η αμερικανική κυβέρνηση υποστήριξε ενώπιον του Δικαστηρίου ότι η νομοθεσία παρέχει αποκλειστική αρμοδιότητα στο υπουργείο Εσωτερικής Ασφάλειας για τη διαχείριση του προγράμματος TPS και ότι οι σχετικές αποφάσεις δεν υπόκεινται σε δικαστικό έλεγχο. Από την άλλη πλευρά, οι συνήγοροι των μεταναστών προειδοποίησαν ότι η απόφαση ενδέχεται να οδηγήσει σε μαζικές απελάσεις ανθρώπων που δεν έχουν παραβιάσει τη νομοθεσία και προέρχονται από χώρες όπου εξακολουθούν να επικρατούν εξαιρετικά επικίνδυνες συνθήκες. Ο δικηγόρος των Σύρων μεταναστών, Αχιλάν Αρουλανανθάμ, υποστήριξε ότι η κυβέρνηση αντιμετωπίζει τον νόμο ως "λευκή επιταγή" για την υλοποίηση μαζικών απελάσεων, επισημαίνοντας ότι η Συρία εξακολουθεί να θεωρείται περιοχή υψηλού κινδύνου ακόμη και από τις ίδιες τις αμερικανικές αρχές.

Οι επιπτώσεις και η συνέχεια

Μετά την απόφαση, οργανώσεις υπεράσπισης των μεταναστών εξέφρασαν έντονη ανησυχία για τις συνέπειες που μπορεί να έχει για εκατοντάδες χιλιάδες ανθρώπους που ζουν και εργάζονται επί χρόνια στις Ηνωμένες Πολιτείες υπό το καθεστώς προσωρινής προστασίας. Η κυβέρνηση Τραμπ έχει ήδη προχωρήσει στην ανάκληση του καθεστώτος για περίπου 15 εθνικότητες, στο πλαίσιο της ευρύτερης πολιτικής αυστηροποίησης της μεταναστευτικής νομοθεσίας. Μέχρι σήμερα, η εφαρμογή των σχετικών αποφάσεων είχε ανασταλεί σε αρκετές περιπτώσεις λόγω δικαστικών προσφυγών, ωστόσο η νέα απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου αναμένεται να άρει τα εμπόδια και να επιταχύνει τις διαδικασίες απέλασης.