Απειλητική ρητορική Ερντογάν μετά την ελληνική παρέμβαση στον ΟΗΕ

Με τη διατύπωση ότι η Τουρκία είναι αποφασισμένη να «εξουδετερώσει» όσους παρεμβάλλονται στους στόχους της, ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν επέλεξε να στείλει μήνυμα ισχύος από την Άγκυρα. Η δήλωση ακολούθησε χρονικά την παρέμβαση του Κυριάκου Μητσοτάκη στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ για το τουρκολιβυκό μνημόνιο και τα ελληνικά δικαιώματα στις θαλάσσιες ζώνες.

Ο Τούρκος πρόεδρος δεν προσδιόρισε τον αποδέκτη της προειδοποίησης. Συνεπώς, η χρονική ακολουθία δίνει πολιτικό ενδιαφέρον στην τοποθέτησή του, χωρίς να τεκμηριώνει ότι αποτελούσε ευθεία απάντηση στην Ελλάδα ή στην ομιλία του Έλληνα πρωθυπουργού.

Μιλώντας σε εκδήλωση για την Ημέρα της Δημοκρατίας και τη συνάντηση του Οργανισμού Τουρκικών Κρατών, ο Ερντογάν δήλωσε ότι θα αντιμετωπιστούν «με τον ίδιο τρόπο» όσοι επιχειρούν να σταθούν ανάμεσα στην Τουρκία και στις επιδιώξεις της. Η αόριστη αναφορά αφήνει ανοιχτές ερμηνείες, διατηρώντας σαφώς προειδοποιητικό χαρακτήρα.

Ο «Αιώνας των Τούρκων» και η προβολή περιφερειακής ισχύος

Σύμφωνα με το CNN Turk, στην ίδια ομιλία ο Τούρκος πρόεδρος επανέφερε το αφήγημα του «Αιώνα των Τούρκων». Παρουσίασε την πορεία της χώρας ως διαδοχή επιτευγμάτων και συνέδεσε την επόμενη περίοδο με νέους εθνικούς στόχους.

Αναφέρθηκε στην Τουρκική Δημοκρατία των 86 εκατομμυρίων κατοίκων, υποστηρίζοντας ότι έχει σημειώσει πρόοδο σε πολλούς τομείς και συνεχίζει να αναπτύσσεται. Η προβολή αυτής της εικόνας συνδυάστηκε με την προειδοποίηση απέναντι σε όποιον θεωρείται εμπόδιο στις τουρκικές επιδιώξεις.

Η εκδήλωση πραγματοποιήθηκε στην αίθουσα εκθέσεων «Millet», στο Μπεστεπέ, για την 103η επέτειο ίδρυσης της Τουρκικής Δημοκρατίας. Η παρουσία ηγετών και αντιπροσωπειών του τουρκικού κόσμου προσέδωσε πρόσθετη διπλωματική βαρύτητα στα μηνύματα της ομιλίας.

Στους παρευρισκομένους περιλαμβάνονταν οι πρόεδροι του Καζακστάν Κασίμ-Τζομάρτ Τοκάγεφ, της Κιργιζίας Σαντίρ Τζαπάροφ, του Ουζμπεκιστάν Σαβκάτ Μιρζιγιόγεφ και του Τουρκμενιστάν Σερντάρ Μπερντιμουχαμέντοφ.

Ο Ερντογάν αναφέρθηκε επίσης στον Τουφάν Ερχιουρμάν, επικεφαλής της αυτοαποκαλούμενης «Τουρκικής Δημοκρατίας της Βόρειας Κύπρου», καθώς και στην εκπροσώπηση του Αζερμπαϊτζάν. Η συμπερίληψη της τουρκοκυπριακής ηγεσίας εντάχθηκε στην εικόνα πολιτικής συσπείρωσης που επιδίωξε να παρουσιάσει η Άγκυρα.

Επίκληση προστασίας των λαών με λεξιλόγιο απειλής

Στο επετειακό μέρος της παρέμβασής του, ο Τούρκος πρόεδρος απέτισε τιμή στον Μουσταφά Κεμάλ Ατατούρκ, στους πρωταγωνιστές του αγώνα που οδήγησε στην ίδρυση της Δημοκρατίας, στους πεσόντες, στους βετεράνους και στα μέλη της τότε Εθνοσυνέλευσης.

Υποστήριξε ότι η Τουρκική Δημοκρατία ιδρύθηκε με την επιδίωξη να στηρίζει όσους στερούνται προστασίας και ότι εξελίχθηκε σε πηγή ελπίδας για τον τουρκικό λαό και για καταπιεσμένους και αδικημένους πληθυσμούς διεθνώς.

Η επίκληση αυτού του ρόλου συνυπήρξε με τη ρητορική περί «εξουδετέρωσης» όσων εμποδίζουν την τουρκική πολιτική. Ο συνδυασμός αποτυπώνει τον τρόπο με τον οποίο η Άγκυρα παρουσιάζει τις περιφερειακές φιλοδοξίες της: ως αποστολή προστασίας, συνοδευόμενη από προειδοποιήσεις αποφασιστικής επιβολής των στόχων της.