Μεροκάματα έως 80 ευρώ και λάδι κάτω από 4 ευρώ – Η δύσκολη εξίσωση για τους Κρητικούς παραγωγούς

 Την ίδια ώρα, οι τιμές του συμβατικού έξτρα παρθένου ελαιολάδου παραμένουν κάτω από τα 4 ευρώ το κιλό, ενώ η φετινή παραγωγή εκτιμάται ότι μπορεί να προσεγγίσει τους 100.000 τόνους.

Με αυξημένα έξοδα και αβέβαιες προοπτικές για το εισόδημά τους μπαίνουν στη φετινή ελαιοκομική περίοδο οι παραγωγοί της Κρήτης. Τα ημερομίσθια για το λιομάζωμα φτάνουν σε αρκετές περιπτώσεις τα 70 με 80 ευρώ, την ώρα που οι τιμές πώλησης του συμβατικού έξτρα παρθένου ελαιολάδου εξακολουθούν να κινούνται κάτω από τα 4 ευρώ το κιλό.

Η απόσταση ανάμεσα στο κόστος της συγκομιδής και στην εμπορική αξία του προϊόντος προκαλεί προβληματισμό, ιδιαίτερα στους μικρούς ελαιοπαραγωγούς, για τους οποίους ακόμη και λίγες ημέρες εργασίας μπορούν να περιορίσουν σημαντικά το τελικό οικονομικό αποτέλεσμα.

Έως 80 ευρώ το ημερομίσθιο για το λιομάζωμα

Η περιορισμένη διαθεσιμότητα εργατικών χεριών, σε συνδυασμό με τις απαιτήσεις και τη σωματική καταπόνηση της συγκομιδής, επηρεάζει τις αμοιβές των εργαζομένων. Τα ημερομίσθια διαμορφώνονται ανάλογα με την περιοχή, τις συνθήκες εργασίας, τη μέθοδο συλλογής και το εάν η συγκομιδή γίνεται μεμονωμένα ή με οργανωμένο συνεργείο.

Σύμφωνα με τις διαθέσιμες πληροφορίες, σε ορισμένες περιπτώσεις το ημερομίσθιο φτάνει τα 60 ευρώ, έναντι περίπου 50 ευρώ την προηγούμενη χρονιά. Όταν χρησιμοποιείται οργανωμένο συνεργείο, η αμοιβή μπορεί να ανέλθει ακόμη και στα 80 ευρώ ανά εργαζόμενο.

Το συνολικό κόστος, βέβαια, δεν καθορίζεται μόνο από την ημερήσια αμοιβή. Εξαρτάται επίσης από τον αριθμό των εργαζομένων, τις ημέρες που απαιτούνται για την ολοκλήρωση της συγκομιδής και την ποσότητα του καρπού που συλλέγεται.

Οι μικρές εκμεταλλεύσεις δέχονται τη μεγαλύτερη πίεση

Για τους παραγωγούς που διαθέτουν μερικές δεκάδες ή εκατοντάδες ελαιόδεντρα, η συγκομιδή μπορεί να απορροφήσει σημαντικό μέρος των εσόδων από την πώληση του ελαιολάδου, ιδιαίτερα όταν η παραγωγή είναι περιορισμένη.

Από την άλλη πλευρά, οι εργαζόμενοι καλούνται να ανταποκριθούν σε μια απαιτητική εργασία, ενώ η έλλειψη διαθέσιμου προσωπικού αποτελεί έναν από τους παράγοντες που επηρεάζουν το ύψος των αμοιβών.

Στην τελική οικονομική εξίσωση προστίθενται και τα υπόλοιπα έξοδα της καλλιέργειας, όπως το κλάδεμα, η λίπανση, η άρδευση, η μεταφορά και η έκθλιψη του καρπού. Έτσι, το ποσό που απομένει στον παραγωγό δεν εξαρτάται αποκλειστικά από την τιμή πώλησης του λαδιού, αλλά και από το σύνολο των δαπανών που έχουν προηγηθεί.

Πόσο λάδι αντιστοιχεί σε τρία μεροκάματα

Χαρακτηριστική είναι η σύγκριση του κόστους συγκομιδής με την αξία μιας ποσότητας ελαιολάδου. Ένας μεγάλος τενεκές αντιστοιχεί περίπου σε 18,6 λίτρα ή 17 κιλά προϊόντος.

Με βάση παλαιότερη τιμή της τάξης των 7 ευρώ το κιλό, η αξία ενός τέτοιου δοχείου υπολογιζόταν περίπου στα 120 ευρώ. Με αυτό το δεδομένο, τρία ημερομίσθια των 60 ευρώ αντιστοιχούν στην αξία περίπου ενάμιση τενεκέ, ενώ για τρία ημερομίσθια των 80 ευρώ απαιτείται ποσότητα μεγαλύτερη από δύο τενεκέδες.

Οι υπολογισμοί είναι ενδεικτικοί και βασίζονται σε παλαιότερη τιμή πώλησης, όχι στις σημερινές εμπορικές συνθήκες. Παράλληλα, δεν περιλαμβάνουν τα υπόλοιπα έξοδα παραγωγής, γεγονός που αναδεικνύει την οικονομική πίεση που μπορεί να αντιμετωπίζουν οι μικρές εκμεταλλεύσεις.

Εκτιμήσεις για παραγωγή έως 100.000 τόνους στην Κρήτη

Παρά τις δυσκολίες, οι εκτιμήσεις για τη φετινή ελαιοπαραγωγή στην Κρήτη εμφανίζονται αυξημένες σε σύγκριση με την προηγούμενη περίοδο. Η παραγωγή εκτιμάται ότι θα μπορούσε να προσεγγίσει τους 100.000 τόνους, έναντι περίπου 57.000 τόνων την προηγούμενη χρονιά.

Πρόκειται για εκτίμηση και όχι για οριστικό απολογισμό, καθώς η τελική ποσότητα θα εξαρτηθεί από την εξέλιξη της συγκομιδής και τα χαρακτηριστικά του καρπού.

Η μεγαλύτερη παραγωγή, πάντως, δεν συνεπάγεται αυτομάτως και υψηλότερο εισόδημα. Καθοριστικοί παράγοντες θα είναι οι τιμές που θα διαμορφωθούν στην αγορά, το κόστος συγκομιδής και οι υπόλοιπες δαπάνες που απαιτούνται για να φτάσει το προϊόν από το χωράφι στον αγοραστή.

Στα 4,60 ευρώ το κιλό η πρώτη δημοπρασία αγουρέλαιου

Στις πρώτες εμπορικές πράξεις της περιόδου καταγράφονται διαφοροποιήσεις στις τιμές, ανάλογα με την ποιότητα και τα χαρακτηριστικά του ελαιολάδου.

Σε δημοπρασία στην Κρήτη, επιλεγμένο αγουρέλαιο διατέθηκε προς 4,60 ευρώ το κιλό. Από τα έξι βυτία που προσφέρθηκαν, αγοράστηκαν τα τρία.

Η συγκεκριμένη τιμή αφορά επιλεγμένο αγουρέλαιο και δεν αποτελεί ενδεικτική τιμή για το σύνολο της παραγωγής. Την ίδια στιγμή, το συμβατικό έξτρα παρθένο ελαιόλαδο παραμένει, σύμφωνα με τις σχετικές αναφορές, κάτω από τα 4 ευρώ το κιλό.

Παράλληλα, ποσότητες από τη σοδειά του 2025 που εξακολουθούν να βρίσκονται στις αποθήκες παραγωγών διατίθενται κοντά στα 3,90 ευρώ το λίτρο, σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες.

Η αυξημένη παραγωγή αρκεί για να καλύψει τα έξοδα;

Το βασικό ερώτημα για τη φετινή χρονιά είναι εάν η αναμενόμενη αύξηση της παραγωγής θα συνοδευτεί από ανάλογη βελτίωση του εισοδήματος των ελαιοπαραγωγών.

Τα αυξημένα ημερομίσθια επιβαρύνουν τον προϋπολογισμό των εκμεταλλεύσεων, ενώ οι τιμές πώλησης δεν έχουν ακόμη διαμορφωθεί οριστικά για το σύνολο της νέας σοδειάς. Για τις μεγαλύτερες εκμεταλλεύσεις, το συνολικό κόστος μπορεί να είναι ιδιαίτερα υψηλό, ενώ για τους μικρούς παραγωγούς ακόμη και περιορισμένες δαπάνες συγκομιδής ενδέχεται να μειώσουν αισθητά το καθαρό τους έσοδο.

Η πορεία των τιμών τις επόμενες εβδομάδες και η εξέλιξη της συγκομιδής θα κρίνουν σε μεγάλο βαθμό εάν η αυξημένη παραγωγή θα μετατραπεί σε ουσιαστικό οικονομικό όφελος για τους παραγωγούς της Κρήτης.