Βαθιά κρίση στη VW με απολύσεις και κλείσιμο εργοστασίων

Η ένταση στη Volkswagen κλιμακώνεται, με τους εκπροσώπους των εργαζομένων να έρχονται σε ανοιχτή αντιπαράθεση με τη διοίκηση του ομίλου. Η επικεφαλής του γενικού συμβουλίου εργαζομένων, Ντανιέλα Καβάλο, εξέφρασε τη βαθιά δυσπιστία των εργαζομένων προς το Διοικητικό Συμβούλιο και τον επικεφαλής του, Όλιβερ Μπλούμε, κατά τη διάρκεια μαζικής συνέλευσης στο Βόλφσμπουργκ, όπου συγκεντρώθηκαν περισσότεροι από 10.000 εργαζόμενοι. Η δήλωσή της έγινε δεκτή με έντονο χειροκρότημα, αποτυπώνοντας το κλίμα ανησυχίας και αναστάτωσης που επικρατεί.

Η κριτική προς τον κ. Μπλούμε εστιάζεται στην επικοινωνιακή του στρατηγική. Οι εργαζόμενοι και τα συνδικάτα τον κατηγορούν ότι ενημερώνει πρώτα τον Τύπο για τα σχέδιά του και στη συνέχεια τους ίδιους, γεγονός που εντείνει την ανασφάλεια. Το συμβούλιο εργαζομένων κάνει λόγο για «καταστροφική επικοινωνία» που αφήνει τους εργαζόμενους και τις οικογένειές τους «φοβισμένους», ενώ το περιοδικό Spiegel χαρακτηρίζει την προσέγγιση αυτή ως «επικοινωνία για το Τέλος του Κόσμου», στερώντας από τους εργαζόμενους οποιοδήποτε κίνητρο για συνέχιση της προσπάθειας.

Στην προσπάθειά του να κατευνάσει τις αντιδράσεις, ο διευθύνων σύμβουλος της VW απέφυγε να δεσμευτεί για συγκεκριμένα μέτρα, υπογραμμίζοντας, ωστόσο, ότι το κλείσιμο εργοστασίων αποτελεί την «τελευταία και ακριβότερη λύση». Παράλληλα, έθεσε χρονοδιάγραμμα έξι έως δώδεκα μηνών για την εξεύρεση βιώσιμων προοπτικών για όλες τις μονάδες παραγωγής, σε μια προσπάθεια να περιορίσει την αβεβαιότητα.

Περικοπές και αβεβαιότητα για το μέλλον των μονάδων

Η Volkswagen βρίσκεται σε τροχιά περικοπών από το 2024, όταν η διοίκηση έθεσε για πρώτη φορά το ενδεχόμενο κλεισίματος εργοστασίων. Μετά από δύσκολες διαπραγματεύσεις, είχε συμφωνηθεί ένα πρόγραμμα σταδιακής μείωσης θέσεων εργασίας έως το 2030. Ωστόσο, η διοίκηση θεωρεί πλέον τα μέτρα αυτά ανεπαρκή, καθώς η ετήσια κερδοφορία του ομίλου, η οποία υπολείπεται του 5%, δεν επαρκεί για την κάλυψη του λειτουργικού κόστους.

Ο κ. Μπλούμε περιγράφει τον όμιλο ως «υπερβολικά μεγάλο, αργό και περίπλοκο», κάνοντας λόγο για μια «πολύ κρίσιμη κατάσταση». Στο πλαίσιο αυτό, η εκτίμηση για πιθανή κατάργηση έως και 50.000 επιπλέον θέσεων εργασίας παγκοσμίως, σύμφωνα με τον ίδιο, δεν αποτελεί συγκεκριμένο στόχο, αλλά ένα θεωρητικό υπολογισμό που βασίζεται στο κόστος. Παράλληλα, το μέλλον των εργοστασίων στο Έμντεν, το Ανόβερο, το Τσβίκαου και το Νέκαρζουλμ παραμένει εξαιρετικά αβέβαιο.

Σύμφωνα με γερμανικά δημοσιεύματα, το μεγαλύτερο μέρος των περικοπών και των κλεισιμάτων μονάδων αναμένεται να πραγματοποιηθεί σε γερμανικό έδαφος, με τη διοίκηση να στέλνει προς το παρόν αμφίσημα μηνύματα, χωρίς να δίνει σαφείς διευκρινίσεις. Ο όμιλος, ο οποίος διατηρεί 170 μονάδες παραγωγής ή θυγατρικές εταιρείες παγκοσμίως, φαίνεται να προσπαθεί να διαχειριστεί την κατάσταση, χωρίς ωστόσο να έχει παρουσιάσει ένα συνεκτικό σχέδιο για το μέλλον.

Η στροφή στην αμυντική βιομηχανία ως πιθανή λύση

Μέσα σε αυτό το κλίμα, μία από τις προτάσεις που εξετάζονται για τη διάσωση των μονάδων που κινδυνεύουν είναι η κατασκευή εξοπλισμού για την αμυντική βιομηχανία. Ο όμιλος έχει ήδη προχωρήσει στη δημιουργία ενός ειδικού «Γραφείου Άμυνας» από το καλοκαίρι του 2025, προκειμένου να διερευνήσει πιθανές μελλοντικές δραστηριότητες στον κλάδο.

Ο πρωθυπουργός της Κάτω Σαξονίας, Όλαφ Λις, βλέπει θετικά αυτό το ενδεχόμενο, εκτιμώντας ότι θα μπορούσε να εξασφαλίσει, έστω προσωρινά, τη λειτουργία ορισμένων εργοστασίων. Σύμφωνα με δημοσιεύματα, για τη μονάδα του Όσναμπρικ, όπου η παραγωγή επιβατικών αυτοκινήτων αναμένεται να σταματήσει το καλοκαίρι του 2027, εξετάζεται ήδη σχετικό σενάριο. Μάλιστα, σε έρευνα του NDR, το 59% των ερωτηθέντων τάχθηκε υπέρ αυτής της προοπτικής.

Πιο συγκεκριμένα, οι βρετανικοί Financial Times μεταδίδουν ότι η διοίκηση του ομίλου έχει ήδη έρθει σε επαφή με την ισραηλινή εταιρεία Rafael Advanced Defense Systems, για την πιθανή παραγωγή εξαρτημάτων του συστήματος αντιπυραυλικής άμυνας Iron Dome στο Όσναμπρικ. Ο όμιλος, ωστόσο, δεν επιβεβαίωσε τις πληροφορίες αυτές, περιοριζόμενος να δηλώσει ότι βρίσκεται σε συνομιλίες με πολλούς ενδιαφερόμενους και εξετάζει διάφορες επιλογές.

Ανατρέχοντας στην ιστορία του ομίλου, η Volkswagen ιδρύθηκε επί Εθνικοσοσιαλισμού με στόχο την παραγωγή ενός οικονομικού αυτοκινήτου «για τον λαό». Με την έναρξη του Β' Παγκοσμίου Πολέμου, η εταιρεία στράφηκε στην παραγωγή πολεμικού υλικού. Μεταπολεμικά, γνώρισε μεγάλη ακμή παγκοσμίως, με τη στήριξη και αμερικανών επενδυτών, και ταυτίστηκε με το «γερμανικό οικονομικό θαύμα», αποτελώντας σύμβολο της ισχυρής γερμανικής αυτοκινητοβιομηχανίας και συνδεόμενη όσο λίγες μάρκες με το «made in Germany».