Βούτσιτς: Απολίτιστη συμπεριφορά η άρνηση μεταφοράς Μλάντιτς

Ο πρόεδρος της Σερβίας, Αλεξάνταρ Βούτσιτς, εξαπέλυσε σφοδρή επίθεση κατά του δικαστικού οργάνου του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών, το οποίο εποπτεύει τις υποθέσεις του πρώην Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου για την πρώην Γιουγκοσλαβία. Αιτία της έντονης δυσαρέσκειάς του αποτέλεσε η άρνηση του εν λόγω οργάνου να επιτρέψει τη μεταφορά του καταδικασμένου για γενοκτονία πρώην στρατιωτικού ηγέτη των Σέρβων της Βοσνίας, Ράτκο Μλάντιτς, σε νοσοκομείο του Βελιγραδίου, πριν αυτός εκπνεύσει.

Ο Μλάντιτς, ο οποίος εξέτιε ποινή ισόβιας κάθειρξης για τα εγκλήματα πολέμου, τα εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας και τη γενοκτονία που διαπράχθηκαν κατά τη διάρκεια του πολέμου στη Βοσνία (1992-1995), άφησε την τελευταία του πνοή την Πέμπτη, σε ηλικία 83 ετών, εντός του κέντρου κράτησης του ΟΗΕ στη Χάγη. Ο θάνατός του επήλθε λίγα μόλις 24ωρα μετά την οριστική απόρριψη, από τον Διεθνή Μηχανισμό Ποινικών Δικαστηρίων, του αιτήματος τόσο της οικογένειάς του όσο και της σερβικής κυβέρνησης για τη μεταφορά του σε στρατιωτικό νοσοκομείο στη σερβική πρωτεύουσα, προκειμένου να λάβει εξειδικευμένη νοσηλεία.

Το δικαστικό όργανο του ΟΗΕ, αιτιολογώντας την απόφασή του, είχε υποστηρίξει ότι, παρά τη σοβαρότητα της κατάστασης της υγείας του, αυτή χαρακτηριζόταν ως επισφαλής αλλά σταθερή, και ότι ο κρατούμενος λάμβανε την ενδεδειγμένη ιατρική φροντίδα εντός των εγκαταστάσεων κράτησης στη Χάγη.

Οξύτατη κριτική από τον Σέρβο πρόεδρο

Ο Αλεξάνταρ Βούτσιτς, μιλώντας σε δημοσιογράφους, εξέφρασε την οργή του, τονίζοντας ότι η Σερβία δεν έλαβε καμία επίσημη ενημέρωση από τις ολλανδικές αρχές ή το δικαστικό όργανο. Παράλληλα, διαβεβαίωσε ότι η χώρα του είναι έτοιμη να συνδράμει στην οργάνωση μιας αξιοπρεπούς κηδείας για τον Μλάντιτς στο σερβικό έδαφος, εφόσον αυτό αποτελέσει επιθυμία της οικογένειας του εκλιπόντος.

Ο Σέρβος πρόεδρος προχώρησε ένα βήμα παραπέρα, υποστηρίζοντας ότι οι εξελίξεις γύρω από τον θάνατο του Μλάντιτς επιβεβαιώνουν τους ισχυρισμούς του ότι οι αρχές της Χάγης είχαν ως απώτερο στόχο να πεθάνει ο πρώην στρατιωτικός ηγέτης ενώ βρισκόταν υπό κράτηση. «Δεν επέτρεψαν στον στρατηγό να πεθάνει στη Σερβία, όπου εκείνος ήθελε να πεθάνει. Αυτή είναι μια απολίτιστη συμπεριφορά, χωρίς προηγούμενο και χωρίς αιτιολόγηση», δήλωσε χαρακτηριστικά, αποδίδοντας ευθύνες στο διεθνές δικαστικό σώμα.

Από την πλευρά τους, οι εκπρόσωποι του δικαστικού οργάνου του ΟΗΕ δεν απάντησαν σε ερωτήσεις του πρακτορείου Reuters σχετικά με το ενδεχόμενο μεταφοράς της σορού του Μλάντιτς στη Σερβία, τηρώντας σιγή ιχθύος για το ζήτημα.

Η επιθυμία για ταφή και οι τιμές

Σύμφωνα με πληροφορίες που μετέδωσαν σερβικά μέσα ενημέρωσης, ο Ράτκο Μλάντιτς είχε εκφράσει τη διακαή επιθυμία να ταφεί στο Βελιγράδι, στον οικογενειακό τάφο, δίπλα στην κόρη του, Άνα, η οποία είχε χάσει τη ζωή της το 1994. Η συγκεκριμένη πληροφορία προσδίδει μια προσωπική διάσταση στην υπόθεση, αναδεικνύοντας τον συναισθηματικό δεσμό του με την οικογένειά του.

Εν τω μεταξύ, ο υπουργός Δικαιοσύνης της Σερβίας, Νέναντ Βούγιτς, είχε δηλώσει νωρίτερα ότι ο Μλάντιτς θα κηδευτεί «με τις στρατιωτικές και κρατικές τιμές που δικαιούται». Οι σερβικές αρχές βρίσκονται, σύμφωνα με πληροφορίες, σε αναμονή για να ενημερωθούν από τη Χάγη σχετικά με τον χρόνο παράδοσης της σορού στην οικογένεια, προκειμένου να προχωρήσουν στις απαραίτητες διαδικασίες για την τέλεση της κηδείας.

Έρευνα για τις συνθήκες του θανάτου

Το δικαστικό όργανο του ΟΗΕ έχει ήδη ξεκινήσει έρευνα για τις ακριβείς συνθήκες κάτω από τις οποίες επήλθε ο θάνατος του Μλάντιτς. Στο πλαίσιο αυτό, ένας δικαστής, ο οποίος ορίστηκε για να εποπτεύσει την εν λόγω διαδικασία, επισκέφθηκε σήμερα το κέντρο κράτησης στη Χάγη και παρέμεινε εκεί για περίπου τρεις ώρες, χωρίς ωστόσο να προβεί σε δημόσιες δηλώσεις μετά το πέρας της επίσκεψής του.

Ο Ράτκο Μλάντιτς αποτέλεσε μία από τις πλέον εμβληματικές και αμφιλεγόμενες προσωπικότητες του πολέμου στη Βοσνία. Υπήρξε μέλος της ηγετικής τριανδρίας των Σέρβων, μαζί με τον πρώην πρόεδρο της Γιουγκοσλαβίας, Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς, και τον πολιτικό ηγέτη των Σέρβων της Βοσνίας, Ράντοβαν Κάρατζιτς. Ο πόλεμος αυτός είχε ως αποτέλεσμα να χάσουν τη ζωή τους περίπου 100.000 άνθρωποι, ενώ περίπου 2,2 εκατομμύρια άνθρωποι εκτοπίστηκαν από τις εστίες τους.

Ιδιαίτερη μνεία γίνεται στη σφαγή της Σρεμπρένιτσα, όπου οι σερβικές δυνάμεις υπό τη διοίκηση του Μλάντιτς εκτέλεσαν περίπου 8.000 Βόσνιους μουσουλμάνους, οι οποίοι είχαν αναζητήσει καταφύγιο στον θύλακα που τελούσε υπό την προστασία των Ηνωμένων Εθνών. Το γεγονός αυτό χαρακτηρίστηκε ως γενοκτονία από τα διεθνή δικαστήρια.

Ο Αλεξάνταρ Βούτσιτς, ο οποίος διετέλεσε υπουργός στην κυβέρνηση του Μιλόσεβιτς τη δεκαετία του 1990 και προερχόταν από τον σερβικό εθνικιστικό χώρο, έχει τα τελευταία χρόνια υιοθετήσει μια πιο φιλοευρωπαϊκή ρητορική, επιδιώκοντας την ένταξη της χώρας στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Ωστόσο, διατηρεί παράλληλα στενές διπλωματικές και οικονομικές σχέσεις με τη Ρωσία και την Κίνα, ακολουθώντας μια πολυδιάστατη εξωτερική πολιτική.