CNN: Οι ΗΠΑ υποτίμησαν το ενδεχόμενο να κλείσει το Ιράν τα Στενά του Ορμούζ

Σημαντική υποεκτίμηση του ενδεχομένου να κλείσει το Ιράν τα Στενά του Ορμούζ ως απάντηση στις αμερικανικές στρατιωτικές επιχειρήσεις αναφέρουν πηγές που επικαλείται το CNN σχετικά με τον σχεδιασμό της επιχείρησης από το Πεντάγωνο και το Συμβούλιο Εθνικής Ασφάλειας. Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, η ομάδα εθνικής ασφάλειας του προέδρου των ΗΠΑ Donald Trump δεν ενσωμάτωσε πλήρως στο σχεδιασμό της το σενάριο που αρκετοί αξιωματούχοι θεωρούν σήμερα ως τη σοβαρότερη πιθανή εξέλιξη.

Πηγές που γνωρίζουν τις συζητήσεις αναφέρουν ότι, παρότι στελέχη των υπουργείων Ενέργειας και Οικονομικών συμμετείχαν σε ορισμένες συσκέψεις πριν από την έναρξη της επιχείρησης, οι αναλυτικές εκτιμήσεις των υπηρεσιών για τις πιθανές συνέπειες είχαν περιορισμένη βαρύτητα στη διαδικασία λήψης αποφάσεων. Σε προηγούμενες κυβερνήσεις τέτοιες εκτιμήσεις αποτελούσαν βασικό μέρος του σχεδιασμού.

Κατά τις ίδιες πληροφορίες, ο υπουργός Οικονομικών Scott Bessent και ο υπουργός Ενέργειας Chris Wright συμμετείχαν ενεργά στον σχεδιασμό και στη διαχείριση της σύγκρουσης. Παράλληλα, η επιλογή του προέδρου να στηρίζεται σε στενό κύκλο συμβούλων για κρίσιμες αποφάσεις εθνικής ασφάλειας περιόρισε την ευρύτερη διακυβερνητική συζήτηση για τις πιθανές οικονομικές επιπτώσεις ενός κλεισίματος των Στενών από το Ιράν.

Αξιωματούχοι δήλωσαν ότι οι προσπάθειες της κυβέρνησης για τον περιορισμό των επιπτώσεων στις αγορές ενέργειας ενδέχεται να χρειαστούν εβδομάδες μέχρι να αποδώσουν. Στα μέτρα που εξετάζονται περιλαμβάνεται η συνοδεία δεξαμενόπλοιων από το Πολεμικό Ναυτικό των ΗΠΑ στη διέλευση από τα Στενά του Ορμούζ. Στελέχη του Πενταγώνου αξιολογούν αυτή τη λύση ως ιδιαίτερα επικίνδυνη στο παρόν στάδιο της σύγκρουσης.

Διπλωμάτες, πρώην κυβερνητικοί αξιωματούχοι στον τομέα της οικονομίας και της ενέργειας καθώς και εκπρόσωποι της ναυτιλιακής βιομηχανίας εξέφρασαν έντονο προβληματισμό για τις εξελίξεις. Ένας πρώην αξιωματούχος που υπηρέτησε σε κυβερνήσεις Ρεπουμπλικάνων και Δημοκρατικών δήλωσε ότι η αποτροπή ενός τέτοιου σεναρίου αποτελούσε για δεκαετίες βασική αρχή της αμερικανικής στρατηγικής εθνικής ασφάλειας.

Στελέχη της ναυτιλιακής βιομηχανίας έχουν ζητήσει επανειλημμένα από το αμερικανικό Πολεμικό Ναυτικό στρατιωτική συνοδεία για τη διέλευση δεξαμενόπλοιων από την περιοχή. Τα αιτήματα αυτά απορρίφθηκαν μέχρι στιγμής, καθώς οι στρατιωτικές αρχές εκτιμούν ότι ο κίνδυνος για τις δυνάμεις των ΗΠΑ παραμένει υψηλός.

Ο υπουργός Οικονομικών δήλωσε σε συνέντευξή του στο Sky News ότι η συνοδεία εμπορικών πλοίων αποτελεί επιλογή που εξετάζεται και θα μπορούσε να εφαρμοστεί όταν το επιτρέψουν οι επιχειρησιακές συνθήκες. Στο ίδιο πλαίσιο σημείωσε ότι υπάρχει πιθανότητα η επιχείρηση να υλοποιηθεί από το αμερικανικό ναυτικό ή από διεθνή συμμαχία.

Σύμφωνα με πηγές που έχουν γνώση των συζητήσεων σε κλειστές ενημερώσεις προς νομοθέτες, ανώτερα κυβερνητικά στελέχη παραδέχθηκαν ότι το ενδεχόμενο πλήρους κλεισίματος των Στενών δεν είχε αξιολογηθεί ως άμεσο σενάριο αντίδρασης του Ιράν στις αμερικανικές επιθέσεις. Η εκτίμηση αυτή στηρίχθηκε στην άποψη ότι μια τέτοια ενέργεια θα επιβάρυνε σε μεγαλύτερο βαθμό την ιρανική οικονομία.

Ο Λευκός Οίκος υπερασπίστηκε τον σχεδιασμό της κυβέρνησης. Η εκπρόσωπος Τύπου Anna Kelly δήλωσε ότι η κυβέρνηση είχε προετοιμαστεί για κάθε πιθανή ενέργεια από την πλευρά του Ιράν και τόνισε ότι οι αναταράξεις στις αγορές ενέργειας θα έχουν προσωρινό χαρακτήρα.

Αξιωματούχοι που μίλησαν στο CNN επισήμαναν ότι κάθε στρατιωτικός σχεδιασμός απέναντι στο Ιράν περιλαμβάνει εδώ και χρόνια σενάρια για ενδεχόμενη διακοπή της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ. Η στρατηγική αξιολόγηση των κινδύνων επηρεάστηκε τα τελευταία χρόνια από τη μεγάλη προσφορά πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου διεθνώς καθώς και από την αυξημένη παραγωγή των Ηνωμένων Πολιτειών.

Σε δηλώσεις του ο υπουργός Ενέργειας ανέφερε ότι η αμερικανική στρατηγική αποσκοπεί στη δημιουργία πιο ασφαλούς ενεργειακού περιβάλλοντος σε βάθος χρόνου, ακόμη και αν υπάρξουν βραχυπρόθεσμες επιπτώσεις στις αγορές.

Στο μεταξύ, ο νέος ανώτατος ηγέτης του Ιράν Mojtaba Khamenei δήλωσε σε τοποθέτησή του που μεταδόθηκε από την κρατική τηλεόραση ότι τα Στενά του Ορμούζ θα παραμείνουν κλειστά ως μέσο πολιτικής πίεσης. Η εξέλιξη αυτή περιορίζει τις διαθέσιμες επιλογές των Ηνωμένων Πολιτειών και ενισχύει τις ανησυχίες για τις διεθνείς ενεργειακές ροές.

Σύμφωνα με στρατιωτικές πηγές, η απειλή στην περιοχή προέρχεται κυρίως από ιρανικά drones, πυραύλους και θαλάσσιες νάρκες. Η παρουσία μη επανδρωμένων συστημάτων έχει μεταβάλει σημαντικά το επιχειρησιακό περιβάλλον σε σχέση με προηγούμενες δεκαετίες.

Ο πρόεδρος Donald Trump εμφανίστηκε καθησυχαστικός για τις επιπτώσεις στην αγορά ενέργειας και ανέφερε ότι η άνοδος των τιμών πετρελαίου μπορεί να αποφέρει οικονομικά οφέλη στις Ηνωμένες Πολιτείες λόγω της υψηλής εγχώριας παραγωγής. Παράλληλα υπογράμμισε ότι η αποτροπή της απόκτησης πυρηνικών όπλων από το Ιράν αποτελεί κορυφαία προτεραιότητα για την αμερικανική πολιτική.

Στο πλαίσιο διαχείρισης της ενεργειακής κρίσης η κυβέρνηση εξετάζει σειρά μέτρων. Μεταξύ αυτών βρίσκεται η προσωρινή άρση ορισμένων κυρώσεων για ρωσικό πετρέλαιο που βρίσκεται ήδη σε μεταφορά καθώς και η πιθανή χαλάρωση του Jones Act, ώστε να διασφαλιστεί η επάρκεια ενεργειακών προϊόντων στα αμερικανικά λιμάνια.

Ειδικοί στον τομέα της ενέργειας εκτιμούν ότι τα μέτρα αυτά θα έχουν περιορισμένη επίδραση στην αποκλιμάκωση των τιμών, καθώς η διακοπή της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ επηρεάζει σημαντικό μέρος της παγκόσμιας αγοράς πετρελαίου.