Η δημοσκόπηση της Metron Analysis για τον Ιανουάριο αποτυπώνει με σαφήνεια μια πολιτική πραγματικότητα που χαρακτηρίζεται από έντονη αντίφαση: από τη μία πλευρά η Νέα Δημοκρατία διατηρεί καθαρό προβάδισμα έναντι όλων των αντιπάλων της και παραμένει κυρίαρχη στο δημοσκοπικό πεδίο· από την άλλη, η κοινωνία εμφανίζεται βαθιά δυσαρεστημένη, απαισιόδοξη και σε μεγάλο βαθμό αποστασιοποιημένη από το σύνολο του πολιτικού συστήματος. Το κυρίαρχο μήνυμα της μέτρησης δεν είναι η σταθερότητα, αλλά η κόπωση, η απονομιμοποίηση και η αναζήτηση εναλλακτικής πολιτικής έκφρασης.
Στην πρόθεση ψήφου, η Νέα Δημοκρατία κινείται γύρω στο 22%, επιβεβαιώνοντας ότι παραμένει το πρώτο κόμμα με σημαντική διαφορά από τους υπόλοιπους, χωρίς ωστόσο να πλησιάζει επίπεδα αυτοδυναμίας. Το ΠΑΣΟΚ καταγράφει σαφή υποχώρηση, πέφτοντας κάτω από το ψυχολογικό όριο του 10%, γεγονός που ενισχύει την εικόνα στρατηγικής αδυναμίας και αδυναμίας κεφαλαιοποίησης της φθοράς της κυβέρνησης. Ο ΣΥΡΙΖΑ εμφανίζεται σε κατάσταση πολιτικής συρρίκνωσης, με ποσοστά που κινούνται οριακά πάνω από το 3%, καταγράφοντας πλέον όχι απλώς κρίση ηγεσίας, αλλά κρίση πολιτικής ύπαρξης.
Ιδιαίτερη σημασία έχει η ενίσχυση κομμάτων που τοποθετούνται εκτός του παραδοσιακού δικομματικού άξονα. Η Πλεύση Ελευθερίας και η Ελληνική Λύση καταγράφουν ποσοστά που προσεγγίζουν ή ξεπερνούν το 8% στην πρόθεση ψήφου, επιβεβαιώνοντας ότι σημαντικό τμήμα του εκλογικού σώματος επιλέγει πολιτικές εκφράσεις διαμαρτυρίας, καταγγελίας και ρήξης με το κατεστημένο. Στο ίδιο αυτό ρεύμα εντάσσεται και η ΝΙΚΗ, η οποία, παρότι δεν προβάλλεται από τα κυρίαρχα μέσα ενημέρωσης, διατηρεί σταθερή παρουσία κοντά στο όριο κοινοβουλευτικής εκπροσώπησης και εμφανίζει ανθεκτικότητα σε ένα περιβάλλον γενικευμένης αποπολιτικοποίησης.
Στην εκτίμηση ψήφου, που αναπροσαρμόζει τα δεδομένα με βάση τη στάθμιση της αδιευκρίνιστης ψήφου, η Νέα Δημοκρατία φτάνει περίπου στο 28% με 29%, παραμένοντας πρώτη αλλά μακριά από οποιοδήποτε σενάριο αυτοδυναμίας. Το ΠΑΣΟΚ κινείται στην περιοχή του 12% με 13%, ενώ ακολουθούν η Πλεύση Ελευθερίας, η Ελληνική Λύση και το ΚΚΕ με ποσοστά που διαμορφώνουν ένα πολυκερματισμένο κοινοβουλευτικό τοπίο. Η ΝΙΚΗ, σύμφωνα με την ίδια εκτίμηση, καταγράφεται στην περιοχή του 2,5% με 3%, διατηρώντας ζωντανή τη δυνατότητα κοινοβουλευτικής παρουσίας και επιβεβαιώνοντας ότι διαθέτει ένα σταθερό, ιδεολογικά συνεκτικό ακροατήριο, το οποίο δεν επηρεάζεται από συγκυριακές δημοσκοπικές διακυμάνσεις.
Το πιο αποκαλυπτικό στοιχείο της δημοσκόπησης δεν αφορά όμως τα ποσοστά των κομμάτων, αλλά τη συνολική κοινωνική στάση. Περίπου οκτώ στους δέκα πολίτες αξιολογούν αρνητικά την κυβέρνηση, ενώ η πλειοψηφία δηλώνει ότι η χώρα κινείται προς τη λάθος κατεύθυνση. Ταυτόχρονα, ένα ισχυρό ποσοστό εκφράζει την επιθυμία για πολιτική αλλαγή και δεν αποκλείει το ενδεχόμενο πρόωρων εκλογών. Πρόκειται για ένα κοινωνικό κλίμα απονομιμοποίησης που δεν μεταφράζεται αυτόματα σε εκλογική δυναμική για την αντιπολίτευση, αλλά εκδηλώνεται ως διάχυτη δυσπιστία απέναντι σε όλους.
Η εικόνα αυτή εξηγεί και την υψηλή αδιευκρίνιστη ψήφο, η οποία παραμένει διψήφια, καθώς και το ενδιαφέρον για νέα πολιτικά πρόσωπα ή σχήματα που δεν συνδέονται άμεσα με τη φθορά της μεταπολιτευτικής διακυβέρνησης. Σε αυτό το περιβάλλον, κόμματα όπως η ΝΙΚΗ επιχειρούν να αρθρώσουν λόγο θεσμικό, αξιακό και ταυτόχρονα αντικαθεστωτικό, απευθυνόμενα σε πολίτες που δεν εκφράζονται ούτε από τον κυβερνητισμό της Νέας Δημοκρατίας ούτε από την αποδυναμωμένη κεντροαριστερά.
Συνολικά, η δημοσκόπηση της Metron Analysis για τον Ιανουάριο δεν αποτυπώνει μια κοινωνία σε φάση σταθερότητας, αλλά μια κοινωνία σε κατάσταση πολιτικής αναμονής και υπόγειας μετατόπισης. Το κυβερνών κόμμα προηγείται, όχι επειδή πείθει, αλλά επειδή δεν έχει απέναντί του έναν ισχυρό, πειστικό εναλλακτικό πόλο εξουσίας. Ταυτόχρονα, η άνοδος ή η αντοχή κομμάτων εκτός του κεντρικού συστήματος εξουσίας δείχνει ότι το πολιτικό σκηνικό παραμένει ρευστό και δυνητικά ανοιχτό σε ανατροπές, εφόσον η κοινωνική δυσαρέσκεια βρει συνεκτική πολιτική έκφραση.
