ΔΣΑ: Τέτοιες ρυθμίσεις δεν έχουν θέση στο Κράτος Δικαίου – Αιχμές κατά κυβέρνησης

Να καταργήσει και την ισχύουσα διάταξη που καθιστά εκτελεστό τίτλο τη σύμβαση αναδιάρθρωσης χρέους στον εξωδικαστικό μηχανισμό καλεί την κυβέρνηση ο Δικηγορικός Σύλλογος Αθηνών. Ο ΔΣΑ χαιρετίζει την απόσυρση του άρθρου 23 από το νομοσχέδιο του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, επισημαίνοντας ότι το ζήτημα της δικαστικής προστασίας των δανειοληπτών παραμένει ανοιχτό.

Η παρέμβαση του Συλλόγου στρέφεται κατά της δυνατότητας να αποκτά εκτελεστότητα μια ιδιωτική συμφωνία ρύθμισης μεταξύ πιστωτικών φορέων και οφειλετών. Σύμφωνα με τη θέση του, η πολιτεία οφείλει να εγγυάται την ισότιμη μεταχείριση των μερών και την αποτελεσματική πρόσβαση στη δικαστική προστασία.

Το αποσυρθέν άρθρο προέβλεπε ότι η συμφωνία ρύθμισης με τράπεζα ή εταιρεία διαχείρισης απαιτήσεων θα μπορούσε να αποτελεί εκτελεστό τίτλο αποκλειστικά ως ιδιωτικό έγγραφο. Ο ΔΣΑ απορρίπτει τη συγκεκριμένη νομοθετική κατεύθυνση ως ασύμβατη με τις απαιτήσεις του Κράτους Δικαίου.

Αίτημα κατάργησης και της διάταξης για τον εξωδικαστικό μηχανισμό

Ο Σύλλογος ζητά αντίστοιχη παρέμβαση στο άρθρο 27 παράγραφος 3 του νόμου 4738/2020, όπως ισχύει μετά τον νόμο 5313/2026. Όπως αναφέρει στην ανακοίνωσή του, η πρόβλεψη αυτή προσδίδει χαρακτήρα εκτελεστού τίτλου στη σύμβαση αναδιάρθρωσης του χρέους που συνάπτεται μέσω του εξωδικαστικού μηχανισμού.

Με το αίτημα αυτό, ο ΔΣΑ καθιστά σαφές ότι η υποχώρηση της κυβέρνησης στο άρθρο 23 δεν εξαντλεί τις αναγκαίες αλλαγές. Θέτει υπό αμφισβήτηση και το υφιστάμενο πλαίσιο, ζητώντας να εφαρμοστούν οι ίδιες εγγυήσεις προστασίας και στις ήδη προβλεπόμενες διαδικασίες.

Η ανακοίνωση αποτελεί συνεπώς παρέμβαση ουσίας για τη σχέση πιστωτών και δανειοληπτών. Ο Σύλλογος επιμένει ότι η ρύθμιση των οικονομικών υποχρεώσεων πρέπει να συνοδεύεται από θεσμικές διασφαλίσεις, ιδιαίτερα όταν οι συμφωνίες παράγουν συνέπειες αναγκαστικής εκτέλεσης.

Παράλληλα, το Διοικητικό Συμβούλιο αποδοκιμάζει έντονα τον αποκλεισμό των θεσμικών εκπροσώπων των δικηγόρων από την ακρόαση φορέων στη Βουλή. Οι εκπρόσωποι του δικηγορικού σώματος δεν κλήθηκαν να τοποθετηθούν κατά τη συζήτηση του νομοσχεδίου, γεγονός για το οποίο εκφράζεται ρητή δυσαρέσκεια.

Ο ΔΣΑ υπενθυμίζει ότι στις θεσμικές αρμοδιότητες των δικηγορικών συλλόγων περιλαμβάνεται η παρέμβαση σε ζητήματα εθνικού, κοινωνικού και οικονομικού ενδιαφέροντος. Επισημαίνει ότι οι επίμαχες ρυθμίσεις εντάσσονται ακριβώς σε αυτή την κατηγορία.

Η κριτική αφορά επομένως και τη διαδικασία νομοθέτησης. Η κυβέρνηση προώθησε διατάξεις με άμεση επίδραση στα δικαιώματα των οφειλετών, χωρίς να έχει προσκαλέσει στην αρμόδια ακρόαση τα θεσμικά όργανα ενός κλάδου με καίριο ρόλο στη δικαστική τους προστασία.

Αυστηρή εποπτεία τραπεζών και servicers και προστασία της πρώτης κατοικίας

Στο επίκεντρο της ανακοίνωσης βρίσκονται επίσης οι καταχρηστικές συμπεριφορές τραπεζών και εταιρειών διαχείρισης απαιτήσεων απέναντι στους δανειολήπτες. Ο Σύλλογος ζητά οι πρακτικές αυτές να αντιμετωπίζονται χωρίς καθυστέρηση και με αποτελεσματικό τρόπο.

Απαιτεί αυστηρότερους κανόνες εποπτείας, διαφάνεια στις συναλλαγές και πλήρη ενημέρωση των οφειλετών. Ιδιαίτερη έμφαση δίνει στην ανεμπόδιστη πρόσβαση των δανειοληπτών στα στοιχεία που τους αφορούν.

Η δυνατότητα αυτή αποτελεί βασικό σκέλος της προστασίας τους, καθώς τους επιτρέπει να γνωρίζουν τα δεδομένα των υποχρεώσεών τους και να ασκούν τα δικαιώματά τους. Ο ΔΣΑ υπογραμμίζει ότι οι δανειολήπτες αποτελούν σημαντικό τμήμα της κοινωνίας και ότι η μεταχείρισή τους απαιτεί ουσιαστικές εγγυήσεις.

Ο Σύλλογος δηλώνει ότι θα συνεχίσει τις δράσεις για την προστασία της πρώτης κατοικίας και των δικαιωμάτων των οικονομικά ευάλωτων πολιτών. Προσδιορίζει αυτή τη δραστηριότητα ως θεσμική υποχρέωσή του, συνδέοντάς την με την υπεράσπιση κοινωνικών δικαιωμάτων.

Στο ίδιο πλαίσιο ανακοινώνει ενεργή συμμετοχή στην Πανευρωπαϊκή Ημέρα Δράσης για το δικαίωμα στη στέγη και την κατοικία, στις 11 Νοεμβρίου 2026. Η συμμετοχή παρουσιάζεται ως συνέχεια της κινητοποίησης του δικηγορικού σώματος για την κατοχύρωση του συγκεκριμένου δικαιώματος.

Με την παρέμβασή του, ο ΔΣΑ μεταφέρει τη συζήτηση πέρα από την απόσυρση μιας μεμονωμένης διάταξης. Ζητά αλλαγή της αντίστοιχης ισχύουσας πρόβλεψης, ουσιαστικό έλεγχο των πιστωτικών φορέων και συμμετοχή των θεσμικών εκπροσώπων των δικηγόρων στη νομοθετική διαδικασία.