e-ΕΦΚΑ: Σύνταξη σε έναν μήνα από το 2027 με νέο ψηφιακό σύστημα

Την έκδοση κύριων συντάξεων μέσα σε έναν μήνα από την υποβολή της αίτησης θέτει ως στόχο ο e-ΕΦΚΑ από τον Φεβρουάριο του 2027, μέσω ενός νέου ψηφιακού μοντέλου απονομής που θα ενοποιεί τη διαδικασία για την κύρια και την επικουρική σύνταξη.

Το νέο σύστημα βασίζεται στην πλήρη ψηφιοποίηση της ασφαλιστικής ιστορίας εκατομμυρίων πολιτών και στη δημιουργία ενός ενιαίου πληροφοριακού περιβάλλοντος, το οποίο φιλοδοξεί να περιορίσει οριστικά τις καθυστερήσεις που ταλαιπωρούν επί χρόνια τους ασφαλισμένους και τους νέους συνταξιούχους.

Κατά την παρουσίαση του έργου, η υπουργός Εργασίας, Νίκη Κεραμέως, και ο διοικητής του ΕΦΚΑ, Αλέξανδρος Βαρβέρης, ανέφεραν ότι από τον επόμενο μήνα ξεκινά η ενημέρωση της ασφαλιστικής ιστορίας για τους παλαιούς ασφαλισμένους. Μέσα στους επόμενους μήνες αναμένονται, σύμφωνα με τον σχεδιασμό, τα πρώτα πρακτικά αποτελέσματα στην επιτάχυνση της απονομής των συντάξεων.

Στον πυρήνα της μεταρρύθμισης βρίσκεται η ψηφιοποίηση του ασφαλιστικού αρχείου πριν από το 2001. Πρόκειται για δεκάδες εκατομμύρια έγγραφα, ένσημα και ασφαλιστικά δεδομένα που διατηρούνται μέχρι σήμερα σε φυσική μορφή και καθιστούν χρονοβόρα την επεξεργασία των φακέλων.

Συνολικά, το έργο αφορά περίπου 53 εκατομμύρια σελίδες ασφαλιστικών στοιχείων, οι οποίες θα μετατραπούν σταδιακά σε ψηφιακά δεδομένα, ώστε να μπορούν να αναγνωρίζονται και να αξιοποιούνται αυτόματα από τα πληροφοριακά συστήματα του ΕΦΚΑ.

Μία αίτηση για κύρια και επικουρική σύνταξη

Μία από τις σημαντικότερες αλλαγές του νέου μοντέλου είναι η ενοποίηση της διαδικασίας έκδοσης κύριας και επικουρικής σύνταξης. Σήμερα οι δύο διαδικασίες κινούνται συχνά με διαφορετικούς ρυθμούς, με αποτέλεσμα πολλοί συνταξιούχοι να λαμβάνουν πρώτα την κύρια σύνταξη και να περιμένουν για μεγάλο χρονικό διάστημα την επικουρική.

Με το νέο ψηφιακό σύστημα, ο ασφαλισμένος θα υποβάλλει μία ενιαία αίτηση. Η πλατφόρμα θα επεξεργάζεται ταυτόχρονα τα δικαιώματα κύριας και επικουρικής ασφάλισης, ενώ ο έλεγχος των ασφαλιστικών στοιχείων θα γίνεται αυτοματοποιημένα μέσα από κοινό πληροφοριακό περιβάλλον.

Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, η πλήρης ψηφιοποίηση των αρχείων αναμένεται να ολοκληρωθεί έως τον Δεκέμβριο του 2026. Από εκεί και μετά, στόχος είναι οι απλές περιπτώσεις, χωρίς εκκρεμότητες ή ελλείψεις στοιχείων, να μπορούν να οδηγούν σε έκδοση κύριας σύνταξης ακόμη και μέσα σε λίγες ώρες.

Η αλλαγή αυτή, εφόσον λειτουργήσει στην πράξη, μπορεί να περιορίσει δραστικά την ανάγκη χειροκίνητου ελέγχου φακέλων, φυσικών αρχείων και διάσπαρτων ασφαλιστικών δεδομένων. Το ζητούμενο, όμως, παραμένει η ποιότητα της ψηφιοποίησης και η ακρίβεια των στοιχείων που θα ενσωματωθούν στο σύστημα.

Παράλληλα, αλλάζει και η εικόνα που θα έχει ο ίδιος ο ασφαλισμένος για την ασφαλιστική του πορεία. Με την ολοκλήρωση του έργου, κάθε πολίτης θα μπορεί να βλέπει το πλήρες ασφαλιστικό του βιογραφικό ηλεκτρονικά, ακόμη και από το κινητό τηλέφωνο.

Στην πράξη, θα έχει πρόσβαση στα ένσημά του, στον συνολικό χρόνο ασφάλισης, στις μεταβολές της εργασιακής του διαδρομής και στην κατάσταση των εισφορών του. Ήδη έχουν ψηφιοποιηθεί περισσότερες από 47 εκατομμύρια καρτέλες ασφαλισμένων, ενώ το σύστημα θα εμπλουτίζεται κάθε μήνα με επιπλέον ασφαλιστικό χρόνο.

Μέχρι σήμερα, μέσω του συστήματος «ΑΤΛΑΣ», οι ασφαλισμένοι είχαν εικόνα κυρίως για ένσημα και εισφορές από το 2001 και μετά. Η νέα ψηφιοποίηση επεκτείνει την κάλυψη σε ασφαλιστικά στοιχεία από το 1980 και μετά, διαμορφώνοντας μια ασφαλιστική διαδρομή περίπου 45 ετών.

Ψηφιακό προφίλ ασφαλισμένου και νέες υπηρεσίες

Το νέο μοντέλο θα καλύπτει τόσο την κύρια όσο και την επικουρική ασφάλιση και παρουσιάζεται ως κρίσιμο βήμα προς ένα πλήρως άυλο ασφαλιστικό σύστημα. Μέσω της αυτόματης ανάγνωσης των ψηφιακών χρόνων ασφάλισης, ο ΕΦΚΑ θα μπορεί να επεξεργάζεται δεδομένα χωρίς συνεχή αναζήτηση φακέλων σε φυσικά αρχεία.

Σημαντικές αλλαγές αναμένονται και στην καθημερινή εξυπηρέτηση των ασφαλισμένων και των συνταξιούχων. Μετά την ολοκλήρωση του έργου, οι συνταξιούχοι θα μπορούν να βλέπουν ηλεκτρονικά τη συνταξιοδοτική τους απόφαση, τις μηνιαίες πληρωμές και τυχόν αναδρομικά ποσά που δικαιούνται.

Αντίστοιχα, εργαζόμενοι, επαγγελματίες και αγρότες θα μπορούν να παρακολουθούν σε πραγματικό χρόνο την πορεία των εισφορών τους. Οι μισθωτοί θα ενημερώνονται για την καταβολή των ασφαλιστικών εισφορών από τον εργοδότη, ενώ οι ελεύθεροι επαγγελματίες και οι αγρότες θα βλέπουν πότε εκδίδεται η ταυτότητα πληρωμής εισφορών.

Μέσα από το ίδιο περιβάλλον θα εμφανίζονται στοιχεία για τον ασφαλιστικό χρόνο, πιθανές οφειλές και η ύπαρξη ή μη ασφαλιστικής ικανότητας.

Το ψηφιακό προφίλ του ασφαλισμένου θα συνδέεται επίσης με υπηρεσίες της ΗΔΙΚΑ και με την Κάρτα Αναπηρίας, επιτρέποντας ενιαία πρόσβαση σε παραπεμπτικά εξετάσεων, ηλεκτρονικές συνταγές φαρμάκων και άλλες υπηρεσίες υγείας.

Στο υπουργείο Εργασίας εκτιμούν ότι η πλήρης ψηφιοποίηση του ασφαλιστικού συστήματος θα μειώσει τη γραφειοκρατία, θα περιορίσει τις καθυστερήσεις και θα επιτρέψει ταχύτερη απονομή συντάξεων, ιδίως για όσους διαθέτουν πλήρη και καθαρή ασφαλιστική εικόνα.

Το μεγάλο στοίχημα παραμένει η επιτυχής ολοκλήρωση της ψηφιοποίησης του παλαιού ασφαλιστικού αρχείου και η πραγματική διασύνδεση όλων των πληροφοριακών συστημάτων. Ο e-ΕΦΚΑ υπόσχεται μια νέα εποχή ταχύτερων, πλήρως ηλεκτρονικών συντάξεων. Η αξιοπιστία του σχεδίου θα κριθεί από την εφαρμογή, την ακρίβεια των δεδομένων και την ικανότητα του συστήματος να ανταποκριθεί χωρίς νέες ψηφιακές εκκρεμότητες.