ΕΕ: Νέος μηχανισμός κοινών προμηθειών ενέργειας

Η Ευρωπαϊκή Ένωση βρίσκεται αντιμέτωπη με μια νέα ενεργειακή κρίση, μόλις πέντε χρόνια μετά την προηγούμενη που προκλήθηκε από τον πόλεμο της Ρωσίας στην Ουκρανία. Στο πλαίσιο αυτό, η Κομισιόν εξετάζει τη δημιουργία ενός νέου μηχανισμού για την από κοινού προμήθεια ενέργειας, σύμφωνα με δημοσίευμα του Bloomberg. Η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, αποκάλυψε ότι η Ένωση προσανατολίζεται στην επιλογή ενός διαχειριστή αγοράς (market operator), ο οποίος θα αναλάβει κεντρικό ρόλο στις κοινές προμήθειες ενέργειας των κρατών-μελών.

Μιλώντας στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, η φον ντερ Λάιεν τόνισε την επιθυμία της να αναβαθμίσει σε ένα «επόμενο επίπεδο» το σύστημα κοινών αγορών που δημιουργήθηκε για την κάλυψη της ζήτησης φυσικού αερίου μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία. Όπως εξήγησε, ο μηχανισμός θα επεκταθεί πέρα από το φυσικό αέριο και σε άλλες πηγές ενέργειας, χωρίς ωστόσο να διευκρινίσει τον τρόπο επιλογής του διαχειριστή ή τις ακριβείς αρμοδιότητές του. «Θέλουμε να περάσουμε από το απλό ταίριασμα προσφοράς και ζήτησης στη συγκέντρωση της ζήτησης και στην ανάθεση της κοινής προμήθειας σε έναν διαχειριστή αγοράς», δήλωσε χαρακτηριστικά.

Ο υφιστάμενος μηχανισμός της ΕΕ στοχεύει στη συγκέντρωση των αναγκών των ευρωπαίων αγοραστών και στην αντιστοίχισή τους με διαθέσιμους προμηθευτές, με σκοπό την επίτευξη καλύτερων τιμών και μεγαλύτερης ασφάλειας εφοδιασμού. Ωστόσο, η αποτελεσματικότητά του έχει αμφισβητηθεί, καθώς ο αριθμός των συμφωνιών που τελικά ολοκληρώθηκαν υπολείπεται των αρχικών προσδοκιών. Παράλληλα, μεγάλοι ευρωπαίοι αγοραστές ενέργειας έχουν επιλέξει να συνεχίσουν τις υφιστάμενες διμερείς συμφωνίες προμήθειας, αντί να βασιστούν αποκλειστικά στον ευρωπαϊκό μηχανισμό. Η Κομισιόν πλέον φαίνεται να επιδιώκει ένα πιο ενεργό μοντέλο, όπου ένας κεντρικός διαχειριστής θα μπορούσε να συγκεντρώνει τη ζήτηση και να προχωρά σε κοινές αγορές για λογαριασμό των συμμετεχόντων.

Το ζήτημα των τιμών της ενέργειας, που αυξάνονται εκ νέου εν μέσω παρατεταμένων διαταραχών στις ροές πετρελαίου και φυσικού αερίου μέσω των Στενών του Ορμούζ, αναμένεται να κυριαρχήσει στη συνάντηση των ευρωπαίων ηγετών στις Βρυξέλλες την επόμενη εβδομάδα, όπως σημειώνει το Bloomberg. Ο επίτροπος Ενέργειας Νταν Γιόργκενσεν έχει ήδη καλέσει τα κράτη-μέλη να εξετάσουν μέτρα για τον περιορισμό της ζήτησης ενέργειας, ωστόσο τα περιθώρια για παρεμβάσεις που θα οδηγούσαν σε άμεση αποκλιμάκωση των τιμών κρίνονται περιορισμένα.