ΕΛΑΣ: Εξώφθαλμα fake news στον απολογισμό της κυβέρνησης

Σε μια εκτενή συνέντευξη Τύπου, διάρκειας περίπου δύο ωρών, η εκπρόσωπος Τύπου της ΕΛΑΣ, Θεώνη Κουφονικολάκου, ο τομεάρχης Οικονομικών, Φραγκίσκος Κουτεντάκης, και ο τομεάρχης Εργασίας, Διονύσης Τεμπονέρας, παρουσίασαν λεπτομερώς τα ευρήματα από την αντιπαραβολή των στοιχείων που δημοσίευσε η κυβέρνηση ως απολογισμό της επταετούς διακυβέρνησής της. Η παρουσίαση έγινε με αφορμή τη συμπλήρωση επτά ετών από την εκλογή της κυβέρνησης και κατέληξε σε ένα σαφές συμπέρασμα: ο κυβερνητικός απολογισμός περιείχε πλήθος στοιχείων που δεν ανταποκρίνονται στην πραγματικότητα, όπως αυτή καταγράφεται από τη Eurostat, γεγονός που οδηγεί την ΕΛΑΣ να κάνει λόγο για «εξώφθαλμα fake news».

Η κ. Κουφονικολάκου, ανοίγοντας τη συζήτηση, υπογράμμισε ότι «στη σύγκριση ανάμεσα στις κυβερνήσεις Μητσοτάκη και Τσίπρα, οι πολίτες δεν συμφωνούν με το αφήγημα του success story της κυβέρνησης». Τόνισε ότι η ΕΛΑΣ δεν βρίσκεται εκεί για να διαψεύδει τον πρωθυπουργό, αλλά για να επισημάνει ότι τα περιστατικά διαφθοράς είναι περισσότερα από κάθε κυβέρνηση της Μεταπολίτευσης. Ο απολογισμός, όπως ανέφερε, αποτελεί εργαλείο αξιολόγησης για το τι πήγε σωστά και τι όχι, και είναι θεμελιώδης ανάγκη να σταματήσουν τα fake news. «Η επιστημονική σκέψη πρέπει να διαχωρίζεται από το πολιτικό αφήγημα», πρόσθεσε, ενώ κατέληξε ότι «στην πολιτική συζήτηση πρέπει να εκλείψουν τα fake news και οι παραποιήσεις».

Η μεθοδολογία χειραγώγησης των στοιχείων

Σύμφωνα με την ανάλυση της ΕΛΑΣ, η κυβέρνηση φαίνεται να έχει υιοθετήσει συγκεκριμένες μεθοδολογίες για να χειραγωγήσει τα δεδομένα, παρουσιάζοντας τη διακυβέρνησή της ως επιτυχία. Οι ερευνητές εντόπισαν τρεις σταθερές πρακτικές. Πρώτον, τη «βολική σύγκριση», όπου επιλέγεται κάθε φορά η χρονιά, ο δείκτης και η βάση μέτρησης που δίνουν το πιο ευνοϊκό αποτέλεσμα. Η Ελλάδα συγκρίνεται με το παρελθόν όταν αυτό βολεύει, αλλά όχι με την Ευρώπη όταν η σύγκριση αποκαλύπτει υστέρηση. Δεύτερον, την «αντικατάσταση του αποτελέσματος από τη διαδικασία», όπου συμβάσεις, εγκρίσεις, πλατφόρμες και απορροφήσεις παρουσιάζονται ως πολιτική επιτυχία, ενώ το κρίσιμο ερώτημα παραμένει: αυξήθηκε το διαθέσιμο εισόδημα; μειώθηκε το βάρος της στέγης; βελτιώθηκε η πρόσβαση στην υγεία; Τρίτον, την «αποσιώπηση», όπου όσα δεν χωρούν στο κυβερνητικό αφήγημα, όπως η φτώχεια, η στεγαστική ασφυξία, οι ανισότητες, η αποδυνάμωση του κοινωνικού κράτους, οι απευθείας αναθέσεις και οι έρευνες της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας, μένουν έξω από το κάδρο.

Η ΕΛΑΣ καταλήγει ότι «ο απολογισμός είναι πολιτική κατασκευή με ταξική μεροληψία υπέρ των ισχυρών, που επιχειρεί να παρουσιάσει ως συλλογική πρόοδο αυτό που μεγάλα τμήματα της κοινωνίας βιώνουν ως πίεση, ανασφάλεια και αποκλεισμό».

Ο τομεάρχης Οικονομικών, Φραγκίσκος Κουτεντάκης, ανέφερε ότι «καθένας έχει δικαίωμα στην άποψη, αλλά όχι στα δικά του στοιχεία», τονίζοντας ότι προϋπόθεση δημοκρατικού διαλόγου είναι η ύπαρξη αληθών δεδομένων. «Στον απολογισμό του πρωθυπουργού για τα 7 χρόνια, δυσκολεύεται κανείς να βρει κάτι πραγματικό. Σοκαριστικό το πόσες ανακρίβειες και εξώφθαλμα fake news θα βρει αν συγκρίνει τα στοιχεία», σχολίασε, κάνοντας λόγο για «τρικ και φτηνά τεχνάσματα» που χρησιμοποιήθηκαν για να ωραιοποιήσουν την πραγματικότητα. Πρόσθεσε ότι «σε κρίσιμα σημεία, όπως η ακρίβεια και η διαφθορά, υπερτερεί η περίοδος του Αλέξη Τσίπρα από αυτήν του Κυριάκου Μητσοτάκη».

Ο τομεάρχης Εργασίας, Διονύσης Τεμπονέρας, υπογράμμισε ότι «η κυβέρνηση δεν ενδιαφέρεται να κάνει σοβαρό απολογισμό, αλλά να παρουσιάσει ένα κομματικό success story». Ανέφερε ότι οι εργαζόμενοι και οι συνταξιούχοι αντιμετωπίζουν μια συνθήκη εξαίρεσης, όπου εργάζονται με ωράρια Κίνας, ενώ στα ράφια αντιμετωπίζουν τιμές Αυστρίας και Ελβετίας. «Συνθήκη όπου να δουλεύουμε με τους χαμηλότερους μισθούς, τις περισσότερες ώρες και με τις υψηλότερες τιμές δεν συμβαίνει πουθενά εκτός της Ελλάδας», τόνισε, αποδομώντας κάθε κυβερνητικό ισχυρισμό για την εργασία, την υγεία, τα εργατικά ατυχήματα, τη δικαιοσύνη και τη διαφθορά, ενώ άσκησε σφοδρή κριτική και για την απορρόφηση των κονδυλίων του Ταμείου Ανάκαμψης.

Αναλυτική παρουσίαση στοιχείων ανά τομέα

Η ΕΛΑΣ παρουσίασε πίνακες με στοιχεία για επτά βασικούς τομείς, από τους συνολικά 20 που κωδικοποίησε. Στον τομέα της Οικονομίας, η κυβέρνηση ισχυρίζεται ότι μείωσε το χρέος κατά 63 μονάδες και αύξησε το κατά κεφαλήν εισόδημα κατά 36,5%, ωστόσο η ΕΛΑΣ επισημαίνει ότι η σύγκριση γίνεται με το 2020, έτος πανδημίας, και όχι με το 2019. Επιπλέον, η μέτρηση περιλαμβάνει τον πληθωρισμό, ενώ σε ευρώ η χώρα χρωστάει περισσότερα από όσα παρέλαβε, και η «έκρηξη επενδύσεων» οφείλεται κατά το ήμισυ σε αγορές σπιτιών, εξοπλιστικά και ευρωπαϊκό χρήμα.

Στον τομέα της Εργασίας και Ασφάλισης, η κυβέρνηση αναφέρει αύξηση του μέσου μισθού κατά 20% και του κατώτατου κατά 41,5%, με δημιουργία 570.000 θέσεων εργασίας. Ωστόσο, η ΕΛΑΣ υπολογίζει ότι με πληθωρισμό 19,8%, η πραγματική αύξηση είναι μηδενική, ενώ στα βασικά αγαθά η ακρίβεια ξεπέρασε το 37%, καθιστώντας το αποτέλεσμα αρνητικό. Επιπλέον, η μείωση της ανεργίας είχε επιτευχθεί και από την προηγούμενη κυβέρνηση χωρίς ευρωπαϊκή στήριξη, ενώ η Ελλάδα παραμένει πρώτη στην Ευρώπη σε ώρες εργασίας.

Στο Ιδιωτικό Χρέος και τους Πλειστηριασμούς, η κυβέρνηση ισχυρίζεται ότι τα κόκκινα δάνεια έπεσαν στο 3,3%, αλλά η ΕΛΑΣ διευκρινίζει ότι τα δάνεια μεταφέρθηκαν από τις τράπεζες σε funds και servicers, με εγγύηση του Δημοσίου, ενώ η κατάργηση της προστασίας της πρώτης κατοικίας οδηγεί σε πλειστηριασμούς.

Στη Στέγη, η κυβέρνηση αναφέρει ότι διέθεσε 7 δισ. ευρώ σε στεγαστικά προγράμματα, αλλά η ΕΛΑΣ επισημαίνει ότι η διάθεση φθηνών δανείων χωρίς αύξηση της προσφοράς κατοικιών ανέβασε τις τιμές, καθιστώντας την Ελλάδα τη χώρα με το μεγαλύτερο ποσοστό εισοδήματος που απορροφάται για στέγη σε όλη την Ευρώπη.

Στην Υγεία, η κυβέρνηση μιλά ελάχιστα, καθώς η δημόσια δαπάνη παρέμεινε παγωμένη για επτά χρόνια, πολύ κάτω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, με αποτέλεσμα οι πολίτες να πληρώνουν από την τσέπη τους, ενώ όσοι δεν μπορούν απλώς δεν εξετάζονται, καθιστώντας την Ελλάδα πρώτη στην Ευρώπη σε αυτόν τον δείκτη.

Στην Παιδεία, η κυβέρνηση ισχυρίζεται ότι ανακαίνισε 2.000+ σχολεία, αλλά η ΕΛΑΣ αναφέρει ότι τα ανακαινισμένα είναι μόλις 431, ενώ τα Τμήματα Ένταξης δεν στελεχώθηκαν πλήρως και η Ελάχιστη Βάση Εισαγωγής αφήνει χιλιάδες θέσεις κενές στα δημόσια πανεπιστήμια, ενώ τα ιδιωτικά δεν έχουν αντίστοιχους περιορισμούς.

Τέλος, στην Ενέργεια και το Περιβάλλον, η κυβέρνηση ισχυρίζεται ότι τα τιμολόγια είναι 21% φθηνότερα από την Ευρώπη, αλλά η ΕΛΑΣ επισημαίνει ότι το ποσοστό αυτό είναι υποχώρηση από το 26-28% του 2019, ενώ το πραγματικό κόστος του ρεύματος αυξήθηκε κατά 50,6%, καθιστώντας την Ελλάδα την 4η ακριβότερη χώρα στην Ευρώπη σε σχέση με το εισόδημα, με τα οφέλη από τις ΑΠΕ να μην φτάνουν στον καταναλωτή.