Ενεργειακά μέτρα: Επιδότηση πετρελαίου θέρμανσης κάτω από 1,75 ευρώ

Η ελληνική κυβέρνηση βρίσκεται σε πυρετώδεις προετοιμασίες για την ανακοίνωση και εφαρμογή ενός νέου, διευρυμένου πακέτου ενεργειακών μέτρων στήριξης, το οποίο στοχεύει στην ανακούφιση νοικοκυριών και επιχειρήσεων από το δυσβάσταχτο κόστος ενέργειας. Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης έχει ήδη προαναγγείλει τις βασικές κατευθύνσεις, με τα αρμόδια υπουργεία να αναμένεται να προχωρήσουν, εντός της ερχόμενης εβδομάδας, στην εξειδίκευση των παρεμβάσεων. Κεντρικός άξονας του σχεδιασμού είναι η γενναία επιδότηση στην τιμή διάθεσης του πετρελαίου θέρμανσης, με στόχο η τελική τιμή να διαμορφωθεί κάτω από το ψυχολογικό όριο του 1,75 ευρώ ανά λίτρο, από τις 15 Οκτωβρίου, οπότε και ξεκινά η διάθεσή του στην αγορά. Παράλληλα, προωθείται η οριζόντια αύξηση του επιδόματος θέρμανσης, καθώς και η παράταση της επιδότησης του πετρελαίου κίνησης, μέτρα που συνθέτουν ένα πλέγμα προστασίας για τους καταναλωτές.

Διπλή παρέμβαση στη θέρμανση και παράταση επιδότησης στο diesel

Τα ενεργειακά μέτρα στήριξης, τα οποία αναμένεται να εξειδικευτούν από τα συναρμόδια υπουργεία, περιλαμβάνουν μια σειρά από στοχευμένες δράσεις. Πρώτον, τη μείωση της τιμής διάθεσης του πετρελαίου θέρμανσης κάτω από τα 1,75 ευρώ το λίτρο. Η μείωση αυτή θα επιτευχθεί μέσω επιδότησης, τόσο κρατικής όσο και από τα διυλιστήρια, ώστε να αντισταθμιστεί η τιμή διάθεσης που, χωρίς την επιδότηση και με τα σημερινά δεδομένα, θα προσέγγιζε τα 2 ευρώ το λίτρο. Αυτό συνεπάγεται ότι η επιδότηση θα κυμαίνεται τουλάχιστον στα επίπεδα των 25 λεπτών το λίτρο. Υπενθυμίζεται ότι η τιμή των 1,75 ευρώ το λίτρο ήταν εκείνη με την οποία είχε σταματήσει πέρυσι την άνοιξη η διάθεση του πετρελαίου θέρμανσης, γεγονός που καταδεικνύει τη σημασία της κρατικής παρέμβασης για την επαναφορά της σε προσιτά επίπεδα.

Δεύτερον, προβλέπεται η οριζόντια αύξηση του επιδόματος θέρμανσης. Κατά την εξειδίκευση των μέτρων, θα αποσαφηνιστεί εάν η αύξηση της επιδότησης θα συνοδεύεται και από τη διεύρυνση των κριτηρίων, ώστε να αυξηθεί ο αριθμός των δικαιούχων. Η αύξηση του επιδόματος, σε συνδυασμό με την επιδότηση της τιμής του πετρελαίου θέρμανσης στην αντλία, συνιστούν μια διπλή γραμμή άμυνας απέναντι στις αυξημένες τιμές, παρέχοντας ουσιαστική ανακούφιση στα ευάλωτα νοικοκυριά.

Τρίτον, εξετάζεται η συνέχιση και τον Οκτώβριο της επιδότησης στο πετρέλαιο κίνησης, δεδομένου ότι οι υψηλές τιμές στην κατηγορία αυτή επιβαρύνουν σημαντικά όλους τους κλάδους της οικονομίας, από τις μεταφορές έως τη γεωργία. Το πετρέλαιο κίνησης επιδοτείται σήμερα με 15 λεπτά το λίτρο, εκ των οποίων τα 10 λεπτά προέρχονται από το κράτος και τα 5 λεπτά από τα διυλιστήρια. Παρόλα αυτά, η τιμή διάθεσής του παραμένει σε επίπεδα υψηλότερα από τα 2 ευρώ το λίτρο, γεγονός που καθιστά αναγκαία τη συνέχιση της στήριξης.

Τέταρτον, στο τραπέζι βρίσκεται η εξέταση θέσπισης πλαφόν στα περιθώρια κέρδους στην αγορά καυσίμων, με στόχο να περιοριστούν φαινόμενα αισχροκέρδειας. Το πλαφόν αναμένεται να τεθεί στο στάδιο της εμπορίας αλλά και στα πρατήρια, και θα έχει έκτακτο χαρακτήρα, λειτουργώντας ως ανάχωμα σε τυχόν κερδοσκοπικές πρακτικές.

Η νέα δέσμη μέτρων εξετάζεται να πλαισιωθεί με την επαναφορά του πλαφόν στα περιθώρια κέρδους στην αγορά πετρελαιοειδών, την ώρα που εντείνονται οι διεργασίες σε επίπεδο κορυφής στην Ευρωπαϊκή Ένωση με στόχο να δοθεί δημοσιονομική ευελιξία στις χώρες μέλη για τη μείωση του ΕΦΚ κατανάλωσης στα καύσιμα. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης, ανακοινώνοντας τη νέα δέσμη μέτρων στήριξης, κατέστησε σαφές ότι θα θέσει το συγκεκριμένο θέμα στο Συμβούλιο Κορυφής της ΕΕ, αίτημα με το οποίο συντάσσονται και άλλοι ευρωπαίοι ηγέτες, ενισχύοντας την πίεση για μια πιο συντονισμένη ευρωπαϊκή απάντηση στην ενεργειακή κρίση.

Σε κάθε περίπτωση, οι εξελίξεις στο πεδίο των συγκρούσεων στη Μέση Ανατολή και ειδικότερα η ικανότητα της Σαουδικής Αραβίας να τροφοδοτεί με πετρέλαιο την παγκόσμια αγορά, θα παίξουν καθοριστικό ρόλο για το επίπεδο στο οποίο θα διαμορφωθούν οι τιμές του πετρελαίου και του φυσικού αερίου στο διάστημα των επόμενων μηνών. Και αυτές με τη σειρά τους θα καθορίσουν το ύψος του ενεργειακού κόστους και τον βαθμό της ευρωπαϊκής αντίδρασης απέναντι σε αυτό. Το ίδιο ισχύει και για το εύρος των παρεμβάσεων της κυβέρνησης, οι οποίες θα συνεχιστούν αν αυτό κριθεί αναγκαίο το επόμενο διάστημα, όπως κάνουν σαφές αρμόδια κυβερνητικά στελέχη. Οι τελευταίες εξελίξεις στο μέτωπο του πολέμου, με την καταστροφή από τους Χούθι μέρους του αγωγού μεταφοράς πετρελαίου της Σαουδικής Αραβίας στα λιμάνια της Ερυθράς Θάλασσας, συνέβαλαν σε μία ακόμη ισχυρή αναταραχή στις αγορές πετρελαίου και φυσικού αερίου. Η νέα επίθεση πυροδότησε νέα αστάθεια, με τις τιμές του πετρελαίου Brent να εκτοξεύονται κοντά στα 110 δολάρια το βαρέλι, προτού υποχωρήσουν σε ελαφρώς χαμηλότερα επίπεδα, στα 105 δολάρια, την Παρασκευή.