ΕΣΥ: Αναστάτωση για την άρση μονιμότητας μέσω αξιολόγησης

Έντονη αναστάτωση επικρατεί στους γιατρούς, στους νοσηλευτές και στο προσωπικό του Εθνικού Συστήματος Υγείας, μετά το άνοιγμα της συζήτησης για τη συνταγματική αναθεώρηση στην επόμενη Βουλή και το ενδεχόμενο άρσης της μονιμότητας στο Δημόσιο. Παρότι η διαδικασία βρίσκεται ακόμη σε πρώιμο στάδιο, οι υγειονομικοί αντιμετωπίζουν τις κυβερνητικές προθέσεις ως άμεση απειλή για το εργασιακό τους καθεστώς.

Στα δημόσια νοσοκομεία το κλίμα είναι ήδη βαρύ. Οι εργαζόμενοι εκτιμούν ότι η συζήτηση για τη μονιμότητα δεν αφορά μια γενική θεσμική αλλαγή, αλλά έναν μηχανισμό πίεσης μέσα στο ΕΣΥ, σε μια περίοδο όπου οι ελλείψεις προσωπικού, η υπερεργασία και η αποδυνάμωση των δημόσιων δομών υγείας έχουν ήδη φέρει το σύστημα στα όριά του.

Γιατροί και νοσηλευτές προετοιμάζονται για κινητοποιήσεις, με πρώτο σταθμό τις στάσεις εργασίας της 14ης Ιουλίου, στο πλαίσιο των κινητοποιήσεων της ΑΔΕΔΥ. Ο κλάδος δηλώνει αποφασισμένος να υπερασπιστεί το δικαίωμα της μονιμότητας, το οποίο θεωρεί θεσμική εγγύηση απέναντι σε πολιτικές παρεμβάσεις, αυθαιρεσίες και εργοδοτικές πιέσεις μέσα στις δημόσιες μονάδες υγείας.

Η αξιολόγηση ως δρόμος για απολύσεις

Σύμφωνα με την κυβερνητική πρόταση, η άρση της μονιμότητας στις δημόσιες δομές υγείας θα συνδεθεί με την αξιολόγηση. Η απόδοση γιατρών και νοσηλευτών θα ελέγχεται μέσα στο σύστημα και, στη συνέχεια, όσοι κρίνονται ανεπαρκείς θα μπορούν να παραπέμπονται στα αρμόδια όργανα, με τελικό ενδεχόμενο την αποπομπή τους από το ΕΣΥ.

Η συγκεκριμένη κατεύθυνση προκαλεί σφοδρές αντιδράσεις στους υγειονομικούς, οι οποίοι βλέπουν πίσω από τη λέξη «αξιολόγηση» έναν μηχανισμό πειθάρχησης. Η ανησυχία τους δεν αφορά την ανάγκη ελέγχου της ποιότητας των υπηρεσιών, αλλά το ποιος θα καθορίζει τα κριτήρια, με ποιον τρόπο θα εφαρμόζονται και αν τελικά η αξιολόγηση θα χρησιμοποιείται για να τιμωρεί όσους αντιδρούν στις κυβερνητικές επιλογές.

Οι εργαζόμενοι στα νοσοκομεία κάνουν λόγο για κλίμα φόβου και ανασφάλειας. Υποστηρίζουν ότι ένας γιατρός ή ένας νοσηλευτής που διαφωνεί με αποφάσεις της διοίκησης, που καταγγέλλει ελλείψεις ή που αρνείται να υπηρετήσει επιλογές οι οποίες αλλοιώνουν τον δημόσιο χαρακτήρα της υγείας, θα κινδυνεύει να στοχοποιηθεί και να βρεθεί εκτός συστήματος.

Οι φόβοι της ΟΕΝΓΕ και το μήνυμα των νοσοκομειακών γιατρών

Η ΟΕΝΓΕ μιλά για καθεστώς ομηρίας και ανασφάλειας μέσα στο ΕΣΥ. Ο πρόεδρός της, Γιάννης Γαλανόπουλος, επισημαίνει ότι τα κριτήρια αξιολόγησης μπορεί να συνδεθούν με επιλογές όπως η συμμετοχή στα απογευματινά επί πληρωμή χειρουργεία. Έτσι, ένας γιατρός που αρνείται να ενταχθεί σε αυτή τη διαδικασία θα μπορούσε, με βάση την ανησυχία των νοσοκομειακών γιατρών, να εμφανιστεί ως μη συνεργάσιμος ή ανεπαρκής.

Ακόμη μεγαλύτερη ανησυχία προκαλεί η προοπτική συχνών πειθαρχικών παραπομπών. Η Ομοσπονδία προειδοποιεί ότι η απειλή πειθαρχικού ελέγχου για μικρές ή προσχηματικές αφορμές μπορεί να δημιουργήσει ένα ασφυκτικό περιβάλλον, όπου κανείς δεν θα τολμά να μιλήσει για ελλείψεις, καθυστερήσεις, επικίνδυνες συνθήκες εργασίας ή προβλήματα στη λειτουργία των νοσοκομείων.

Η πολιτική διάσταση είναι καθαρή. Η κυβέρνηση εμφανίζει την αξιολόγηση ως εργαλείο βελτίωσης του Δημοσίου, όμως στον χώρο της Υγείας η εφαρμογή της σε συνδυασμό με την άρση της μονιμότητας μπορεί να μετατραπεί σε μηχανισμό απολύσεων και σιωπής. Σε ένα ΕΣΥ που λειτουργεί χάρη στην υπερπροσπάθεια του προσωπικού, η απειλή απώλειας εργασίας δεν λύνει τα προβλήματα. Τα βαθαίνει.

Οι υγειονομικοί ζητούν ενίσχυση των νοσοκομείων, προσλήψεις μόνιμου προσωπικού, αξιοπρεπείς συνθήκες εργασίας και πραγματική στήριξη των δημόσιων δομών. Αντί γι’ αυτό, βλέπουν να ανοίγει μια συζήτηση που μεταφέρει το βάρος στους εργαζόμενους και παρουσιάζει τη μονιμότητα ως εμπόδιο. Το μήνυμα των γιατρών και των νοσηλευτών είναι ότι το ΕΣΥ δεν σώζεται με φόβο, πειθαρχικά και απειλές αποπομπής, αλλά με πολιτική βούληση για δημόσια υγεία που υπηρετεί τους πολίτες και όχι τη δημοσιονομική στοχοθεσία.