Η ομοσπονδιακή κυβέρνηση των ΗΠΑ προχωρά σε χρηματοδότηση ύψους 144 εκατομμυρίων δολαρίων για την εντατική διερεύνηση των μικροπλαστικών και την ανάπτυξη μεθόδων απομάκρυνσής τους από τον ανθρώπινο οργανισμό, όπως ανακοίνωσε ο Υπουργός Υγείας Robert F. Kennedy Jr. μαζί με άλλους αρμόδιους αξιωματούχους.
Το πρόγραμμα με την ονομασία Συστηματική Στόχευση Μικροπλαστικών (STOMP) επικεντρώνεται στη μέτρηση, την επιστημονική ανάλυση και την απομάκρυνση μικροπλαστικών και νανοπλαστικών από το ανθρώπινο σώμα.
Σύγχρονες μετρήσεις δείχνουν ότι μικροπλαστικά, δηλαδή εξαιρετικά μικρά θραύσματα πλαστικού, έχουν ήδη εντοπιστεί σε μεγάλο ποσοστό ανθρώπων και συνδέονται με επιπτώσεις στην υγεία. Η έκθεση προκύπτει μέσω κατανάλωσης τροφίμων και νερού, καθώς και μέσω της εισπνοής αέρα.
Ο Kennedy, μιλώντας σε συνέντευξη Τύπου στην Ουάσινγκτον, ανέφερε ότι πρόκειται για μια μετρήσιμη και αυξανόμενη παρουσία στο ανθρώπινο σώμα, επισημαίνοντας ότι απαιτείται ενίσχυση των δεδομένων και ανάπτυξη ασφαλών μεθόδων απομάκρυνσης των μικροπλαστικών.
Τόνισε ότι η επιστημονική κατανόηση αποτελεί βασική προϋπόθεση για την αντιμετώπιση του φαινομένου, υπογραμμίζοντας την ανάγκη ακριβούς μέτρησης και ανάλυσης.
Κεντρικό ρόλο στο πρόγραμμα STOMP αναλαμβάνει ο Οργανισμός Προηγμένων Ερευνητικών Προγραμμάτων για την Υγεία, που υπάγεται στο Υπουργείο Υγείας και Ανθρωπίνων Υπηρεσιών.
Στην πρώτη φάση, ερευνητικές ομάδες θα πραγματοποιήσουν πειραματικές μελέτες για την καταγραφή και ποσοτικοποίηση των μικροπλαστικών που ήδη βρίσκονται στον ανθρώπινο οργανισμό, συμπεριλαμβανομένων κλινικών δοκιμών. Στη δεύτερη φάση, η έρευνα θα επικεντρωθεί στον τρόπο συσσώρευσης των μικροπλαστικών στα όργανα, στη διείσδυσή τους σε κυτταρικά εμπόδια και στις επιπτώσεις τους στις λειτουργίες του σώματος, ενώ παράλληλα θα εξεταστούν τεχνικές απομάκρυνσης.
Η διευθύντρια του οργανισμού, Alicia Jackson, δήλωσε ότι το πρόγραμμα στοχεύει μέσα σε πέντε χρόνια να επιτύχει αποτελέσματα που δεν έχουν επιτευχθεί εδώ και δεκαετίες, δημιουργώντας κοινή επιστημονική βάση, αξιόπιστες μεθόδους μέτρησης, βαθύτερη κατανόηση των μηχανισμών και στοχευμένες λύσεις απομάκρυνσης.
Στις 2 Απριλίου, αξιωματούχοι της Υπηρεσίας Προστασίας του Περιβάλλοντος (EPA) ανακοίνωσαν ότι τα μικροπλαστικά και τα φαρμακευτικά κατάλοιπα εντάσσονται πλέον στις ομάδες ρύπων προτεραιότητας.
Μετά από δημόσια διαβούλευση, οι ερευνητές της υπηρεσίας θα προχωρήσουν σε συστηματική διερεύνηση της ρύπανσης του νερού από πλαστικά, όπως ανέφερε ο διοικητής της EPA, Lee Zeldin, επισημαίνοντας ότι ενισχύεται η ανταπόκριση σε ανησυχίες πολιτών για την ποιότητα του πόσιμου νερού.
Η πρωτοβουλία εντάσσεται στο πλαίσιο της κυβερνητικής στρατηγικής «Κάντε την Αμερική ξανά υγιή».
Σύμφωνα με τον Νόμο για το Ασφαλές Πόσιμο Νερό, η EPA ανανεώνει ανά πενταετία τον κατάλογο ρύπων που ενδέχεται να απαιτούν ρύθμιση. Για πρώτη φορά, τα μικροπλαστικά και τα φαρμακευτικά προϊόντα προστίθενται στον σχετικό κατάλογο, μαζί με τις ήδη καταγεγραμμένες ομάδες PFAS και τα υποπροϊόντα απολύμανσης. Ο έκτος κατάλογος υποψήφιων ρύπων (CCL 6) θα περιλαμβάνει συνολικά 75 χημικές ουσίες και εννέα μικροβιακούς παράγοντες.
Τα μικροπλαστικά περιγράφονται ως σωματίδια που έχουν εντοπιστεί στο ανθρώπινο αίμα, στο μητρικό γάλα και σε διάφορα όργανα, ενώ παράλληλα εντοπίζονται ευρέως στο περιβάλλον, στον αέρα, στο νερό και στο έδαφος. Η ένταξή τους στον κατάλογο αποσκοπεί στην ενίσχυση της στοχευμένης έρευνας και στη διαμόρφωση μελλοντικών ρυθμιστικών παρεμβάσεων.
Οι πιθανοί κίνδυνοι συνδέονται τόσο με τα ίδια τα σωματίδια όσο και με τις χημικές ουσίες που περιέχουν, καθώς και με μικροοργανισμούς που προσκολλώνται στην επιφάνειά τους, σχηματίζοντας βιοφίλμ, σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας.
Έρευνες δείχνουν ότι μικροπλαστικά ανιχνεύονται στο νερό της βρύσης, σε χαμηλότερες συγκεντρώσεις σε σχέση με το εμφιαλωμένο νερό.
Μελέτη του 2024 στα Πρακτικά της Εθνικής Ακαδημίας Επιστημών των ΗΠΑ κατέδειξε ότι το εμφιαλωμένο νερό περιέχει σημαντικά μεγαλύτερες ποσότητες πλαστικών σωματιδίων από προηγούμενες εκτιμήσεις, με μέσο όρο περίπου 240.000 θραυσμάτων ανά λίτρο.
Άλλη μελέτη κατέγραψε πιθανή συσχέτιση των χημικών ουσιών των πλαστικών με έως και 350.000 θανάτους από καρδιακές παθήσεις παγκοσμίως για το 2018, ενώ η επιστημονική διερεύνηση για πιθανή σύνδεση με καρκίνο συνεχίζεται, με την Αμερικανική Εταιρεία Καρκίνου να επισημαίνει την ανάγκη για περισσότερα δεδομένα.
