EU KIDS Act: Αυστηροί κανόνες για παιδιά στα social media

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσίασε μια φιλόδοξη νομοθετική πρωτοβουλία, τον Κανονισμό "EU KIDS Act", ο οποίος στοχεύει στη ριζική αναμόρφωση του ψηφιακού περιβάλλοντος για τους ανηλίκους εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η πρόταση, που φιλοδοξεί να αποτελέσει παγκόσμιο πρότυπο, εισάγει ένα αυστηρό πλαίσιο προστασίας των παιδιών από τους κινδύνους του διαδικτύου, θέτοντας στο επίκεντρο την ηλικιακή διαβάθμιση της πρόσβασης και την ενίσχυση της ευθύνης των παρόχων υπηρεσιών.

Ηλικιακοί περιορισμοί και γονικός έλεγχος

Κεντρικό άξονα της πρότασης αποτελεί η θέσπιση σαφών ηλικιακών ορίων για τη χρήση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης. Σύμφωνα με το σχέδιο, τα παιδιά κάτω των 13 ετών θα στερούνται εντελώς την πρόσβαση σε πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης. Για τη δημιουργία ενός αυτόνομου προσωπικού λογαριασμού, το ελάχιστο όριο ηλικίας ανέρχεται στα 15 έτη. Στην ενδιάμεση κατηγορία, για παιδιά ηλικίας 13 έως και κάτω των 15 ετών, προβλέπεται η δημιουργία "μίνι λογαριασμών", οι οποίοι θα τελούν υπό την άμεση διαχείριση και εποπτεία του γονέα ή κηδεμόνα. Οι λογαριασμοί αυτοί θα παρέχουν πρόσβαση σε υπηρεσίες κατάλληλες για την ηλικία των χρηστών, με ενσωματωμένες δικλείδες ασφαλείας, όπως ο περιορισμός των κοινωνικών επαφών και ένα ημερήσιο όριο χρήσης που δεν θα υπερβαίνει τη μία ώρα.

Για τη νεότερη ηλικιακή ομάδα, από 3 έως και κάτω των 13 ετών, η πρόσβαση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης απαγορεύεται ρητά. Ωστόσο, επιτρέπεται η χρήση ειδικά σχεδιασμένων υπηρεσιών διαμοιρασμού βίντεο για παιδιά, μέσω λογαριασμών που θα δημιουργούνται και θα διαχειρίζονται αποκλειστικά από τους γονείς ή τους κηδεμόνες, διασφαλίζοντας έτσι ένα ελεγχόμενο και ασφαλές ψηφιακό περιβάλλον.

Αυστηρότεροι κανόνες σχεδιασμού και απαγόρευση εθιστικών πρακτικών

Ο EU KIDS Act δεν περιορίζεται μόνο στην πρόσβαση, αλλά επεκτείνεται και στον τρόπο με τον οποίο οι διαδικτυακές υπηρεσίες σχεδιάζονται και λειτουργούν. Η πρόταση επιβάλλει αυστηρότερους κανόνες για πλατφόρμες που απευθύνονται σε ανηλίκους, συμπεριλαμβανομένων των μέσων κοινωνικής δικτύωσης, των πλατφορμών διαμοιρασμού βίντεο, των διαδικτυακών βιντεοπαιχνιδιών, καθώς και των υπηρεσιών τεχνητής νοημοσύνης και chatbot. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην απαγόρευση εθιστικών λειτουργιών, όπως η ατελείωτη κύλιση χωρίς σημεία διακοπής, οι τεχνικές ανταμοιβής που ενθαρρύνουν τη συνεχή χρήση, και οι ειδοποιήσεις κατά τις ώρες ύπνου. Επιπλέον, απαγορεύονται τα συστήματα προτεινόμενου περιεχομένου που βασίζονται σε προφίλ χρηστών, ενώ προβλέπεται ειδική προστασία των παιδιών από ανεπιθύμητη επικοινωνία με αγνώστους.

Επαλήθευση ηλικίας και αντιστροφή του βάρους της απόδειξης

Ένα ακόμη κρίσιμο σκέλος της πρότασης αφορά την επαλήθευση της ηλικίας των χρηστών. Η Κομισιόν ζητά από τις διαδικτυακές υπηρεσίες και τα καταστήματα εφαρμογών να υιοθετήσουν αξιόπιστα εργαλεία επαλήθευσης, ώστε να διασφαλίζεται η συμμόρφωση με τα ηλικιακά όρια. Παράλληλα, η πρόταση μεταφέρει σημαντικό μέρος της ευθύνης στους παρόχους, αντιστρέφοντας το "βάρος της απόδειξης". Οι πολύ μεγάλες διαδικτυακές πλατφόρμες θα υποχρεούνται πλέον να αποδεικνύουν ότι οι υπηρεσίες τους είναι ασφαλείς εκ σχεδιασμού, παρέχοντας εγγυήσεις για την προστασία των ανηλίκων χρηστών.