Η ελληνική κοινωνία παρακολουθεί αποσβολωμένη τις ραγδαίες εξελίξεις γύρω από την υπόθεση της Ειρήνης Μουρτζούκου, η οποία ομολόγησε τη δολοφονία τεσσάρων παιδιών: των δύο βιολογικών της παιδιών, της ανήλικης αδελφής της και του μωρού μιας φίλης της. Η υπόθεση που αρχικά αντιμετωπίστηκε ως αλληλουχία τραγικών συμπτώσεων με παθολογικά αίτια, εξελίσσεται πλέον σε μια από τις πιο φρικιαστικές ποινικές υποθέσεις των τελευταίων ετών, με σοβαρά ερωτήματα να προκύπτουν τόσο για την εγκληματική δράση της κατηγορούμενης όσο και για την επάρκεια της ιατροδικαστικής διερεύνησης.
Στο επίκεντρο της δημόσιας συζήτησης βρίσκονται οι σοβαρές αστοχίες και παραλείψεις που αποδίδονται στους τρεις ιατροδικαστές οι οποίοι ανέλαβαν τις νεκροψίες-νεκροτομές των βρεφών, αποτυγχάνοντας να εντοπίσουν τα σαφή στοιχεία υποξίας και ασφυκτικού μηχανισμού θανάτου που αποκάλυψαν αργότερα οι ειδικοί της ΕΛ.ΑΣ. Μέχρι και τρία από τα πέντε περιστατικά είχαν εξεταστεί από τον ίδιο ιατροδικαστή της Πάτρας, ο οποίος απέδωσε τους θανάτους σε πνευμονίτιδα ή παθολογικά αίτια, χωρίς να υπάρξει περαιτέρω υποψία εγκληματικής ενέργειας, γεγονός που σήμερα αμφισβητείται έντονα.
Η υπόθεση άρχισε να ξετυλίγεται μετά τον θάνατο του μικρού Παναγιωτάκη τον Αύγουστο του 2024 στην Αμαλιάδα, όπου διέμεναν η Ειρήνη Μουρτζούκου με τη μητέρα του βρέφους. Το παιδί πέθανε ενώ στο σπίτι βρίσκονταν μόνο οι δύο γυναίκες, με τη μητέρα του να απουσιάζει για λίγα λεπτά. Η αρχική ιατροδικαστική έκθεση έκανε λόγο για ιογενή λοίμωξη του αναπνευστικού και γαστρεντερικού συστήματος. Όμως, με την παρέμβαση του Τμήματος Ανθρωποκτονιών και την παραγγελία επανεξέτασης των ευρημάτων, προέκυψαν στοιχεία που δεν δικαιολογούν την έλλειψη οξυγόνου από παθολογικά αίτια, οδηγώντας στην υποψία για εγκληματική ενέργεια.
Στην επανεξέταση των φακέλων, οι ειδικοί εντόπισαν σοβαρές παραλείψεις. Στην περίπτωση του έξι μηνών αγοριού που πέθανε τον Φεβρουάριο του 2021 ενώ βρισκόταν υπό την επιμέλεια της Μουρτζούκου, η αρχική έκθεση ανέφερε ως αιτία θανάτου τη διάμεση πνευμονίτιδα. Ωστόσο, ο επανέλεγχος του θύμου αδένα έδειξε σημάδια υποξίας, ενώ ο συνολικός φάκελος παρουσίασε κενά και ανεξήγητες παραδοχές. Αντίστοιχα, στην υπόθεση του πρώτου παιδιού της Μουρτζούκου, που πέθανε τον Ιούνιο του 2022 στην Κάτω Αχαΐα, ο ιατροδικαστής ανέφερε παρόμοια αιτία θανάτου. Ωστόσο, μεταγενέστερα οι ειδικοί της Αστυνομίας βρήκαν υποξικά σημάδια στον εγκέφαλο, στους πνεύμονες, το ήπαρ και τον θύμο αδένα, ενισχύοντας το ενδεχόμενο ασφυκτικού θανάτου.
Το ίδιο μοτίβο παρατηρήθηκε και στην περίπτωση του δεύτερου βρέφους της κατηγορουμένης, που νοσηλευόταν στο Παίδων «Αγία Σοφία» και απεβίωσε τον Οκτώβριο του 2023. Η αρχική ερμηνεία έκανε λόγο για αιφνίδιο θάνατο λόγω επιληψίας, ωστόσο, οι νέες πραγματογνωμοσύνες υποδεικνύουν ότι τα επεισόδια δεν ήταν επιληπτικής αιτιολογίας και ότι ο θάνατος του παιδιού προήλθε από ασφυκτικό μηχανισμό. Η τελική επιβεβαίωση ήρθε με την ομολογία της ίδιας της Μουρτζούκου, η οποία παραδέχθηκε ότι φράσσοντας τις αναπνευστικές οδούς του παιδιού προκάλεσε τον θάνατό του.
Η ομολογία της 25χρονης κατηγορουμένης ήρθε ύστερα από προσεκτικά σχεδιασμένη και μακρά ανάκριση από τα στελέχη του Τμήματος Ανθρωποκτονιών. Οι αστυνομικοί ξεκίνησαν την κουβέντα αναφερόμενοι στη σχέση της με τη μητέρα της, την οποία η Μουρτζούκου χαρακτήρισε ως πηγή έντονης συναισθηματικής πίεσης. Ομολόγησε πως κάθε φορά που μάλωνε μαζί της, ένιωθε την ανάγκη να βλάψει κάποιον. Δήλωσε ότι σκότωνε σε στιγμές «που της γύριζε το μυαλό» και πως μετά μετανίωνε, αλλά το επαναλάμβανε. Παραδέχθηκε τις δολοφονίες τεσσάρων παιδιών, υποστηρίζοντας πως το δεύτερο παιδί της πέθανε κατά λάθος επειδή το πλάκωσε στον ύπνο. Ωστόσο, αρνήθηκε να αποκαλύψει τον ακριβή τρόπο δράσης και δεν αποδέχθηκε την ευθύνη για τον θάνατο του Παναγιωτάκη.
Το βαρύ κατηγορητήριο που συντάχθηκε από την ανακρίτρια Πάτρας αναφέρεται σε τρεις τετελεσμένες ανθρωποκτονίες και μια απόπειρα εις βάρος των παιδιών της, αλλά και σε μια απόπειρα δολοφονίας της φίλης της. Περιγράφει, μεταξύ άλλων, τέσσερις διαδοχικές απόπειρες θανάτωσης της κόρης της, Μαρίας Φρειδερίκης, κατά τη νοσηλεία της στο Παίδων «Αγία Σοφία», στις οποίες επενέβη το ιατρικό προσωπικό και αποτράπηκαν οι χειρότερες συνέπειες. Τελικά, στις 17 Οκτωβρίου 2023, σύμφωνα με το κατηγορητήριο, η Μουρτζούκου κατόρθωσε να αφαιρέσει τη ζωή του βρέφους φράσσοντας τη μύτη και το στόμα του, οδηγώντας το σε ασφυκτικό θάνατο. Στο ίδιο δικαστικό έγγραφο περιγράφεται και η απόπειρα δολοφονίας της φίλης της το 2020, όταν σύμφωνα με το κατηγορητήριο, προσπάθησε να τη σκοτώσει τοποθετώντας μαξιλάρι στο πρόσωπό της ενώ κοιμόταν, χωρίς όμως να το καταφέρει επειδή η παθούσα ξύπνησε.
Η κοινή γνώμη συγκλονίστηκε ακόμη περισσότερο από τις αποκαλύψεις για τη δολοφονία της 18 μηνών αδερφής της Μουρτζούκου το 2014 στο Άργος, που αρχικά είχε αποδοθεί σε λοίμωξη του αναπνευστικού και πνευμονίτιδα. Η ίδια παραδέχθηκε αργότερα ότι ήταν υπεύθυνη και για τον θάνατο αυτό. Η μητέρα του έξι μηνών αγοριού, που πέθανε το 2021, βρέθηκε στο Δικαστικό Μέγαρο της Πάτρας δηλώνοντας πως νιώθει δικαιωμένη, αλλά και βαθιά πικραμένη: «Τα παιδιά δεν θα γυρίσουν πίσω», ανέφερε με συγκίνηση, εκφράζοντας την οργή της για την εμπιστοσύνη που έδειξε στην κατηγορούμενη. Την χαρακτήρισε «ψυχρή δολοφόνο» και «φόνισσα» που έπαιζε θέατρο, χωρίς να δείχνει ίχνος συναισθηματικής αντίδρασης, ούτε καν για τα δικά της παιδιά.
Η υπόθεση έχει πλέον λάβει τεράστιες διαστάσεις, ενώπιον της Δικαιοσύνης αλλά και της κοινής γνώμης. Οι αποκαλύψεις για τους επανειλημμένους φόνους βρεφών, η ανεπάρκεια αρχικών ιατροδικαστικών εκθέσεων και η εικόνα μιας κατηγορουμένης που φέρεται να έδρασε με ψυχρότητα και επιμονή, θέτουν επιτακτικά το ζήτημα της επανεξέτασης των διαδικασιών ελέγχου στις περιπτώσεις παιδικών θανάτων, καθώς και της ευθύνης των εμπλεκόμενων επαγγελματιών υγείας και δικαστικών αρχών.
