Γαλλία: Κίνδυνος απώλειας 150 δισ. ευρώ από την πτώση στο PISA

Η πρόσφατη δημοσιοποίηση των αποτελεσμάτων της διεθνούς έρευνας PISA 2025 για το εκπαιδευτικό σύστημα της Γαλλίας έχει προκαλέσει έντονο προβληματισμό στους κόλπους της οικονομικής και πολιτικής ηγεσίας της χώρας, καθώς τα στοιχεία καταδεικνύουν μια διαρθρωτική κρίση με σοβαρές μακροπρόθεσμες επιπτώσεις. Σύμφωνα με τα ευρήματα της έκθεσης του Οργανισμού Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (ΟΟΣΑ), οι επιδόσεις των Γάλλων μαθητών έχουν υποχωρήσει στα χαμηλότερα επίπεδα από την καθιέρωση των σχετικών κατατάξεων το 2000, παρά το γεγονός ότι η χώρα εξακολουθεί να κινείται στα όρια του μέσου όρου των κρατών-μελών του Οργανισμού στα τρία βασικά αξιολογούμενα πεδία: τις φυσικές επιστήμες, την ανάγνωση και τα μαθηματικά.

Η σοβαρότητα της κατάστασης αποτυπώνεται με ιδιαίτερη έμφαση στην ανάλυση του Ξαβιέ Ζαραβέλ, αναπληρωτή προέδρου του Συμβουλίου Οικονομικής Ανάλυσης (CAE) της Γαλλίας, ο οποίος προειδοποιεί για τον κίνδυνο δραστικής συρρίκνωσης του εθνικού πλούτου. Όπως επισημαίνει, εάν οι επιδόσεις της χώρας στις κατατάξεις PISA δεν βελτιωθούν άμεσα, ο αντίκτυπος στην οικονομία θα είναι τεράστιος, με απώλειες που ενδέχεται να φτάσουν τα 150 δισεκατομμύρια ευρώ έως το 2050. Ο κ. Ζαραβέλ, μιλώντας στην οικονομική εφημερίδα Les Echos, συνδέει άμεσα την ποιοτική υποβάθμιση της εκπαίδευσης με τη μελλοντική παραγωγικότητα και την ανταγωνιστικότητα της γαλλικής οικονομίας.

Αναλύοντας τις βραχυπρόθεσμες συνέπειες, ο αναπληρωτής πρόεδρος του οργανισμού που υπάγεται στο γραφείο του Πρωθυπουργού εκτιμά ότι τα κακά αυτά αποτελέσματα πιθανότατα θα οδηγήσουν σε αύξηση του ποσοστού αποτυχίας στην τριτοβάθμια εκπαίδευση, καθώς και σε άνοδο της ανεργίας των νέων τα επόμενα πέντε χρόνια, λόγω των αυξημένων δυσκολιών εύρεσης εργασίας. Μακροπρόθεσμα, όπως εξηγεί, η χαμηλή εκπαιδευτική βάση θα επιβραδύνει την υιοθέτηση νέων τεχνολογιών, ένας παράγοντας που θα πλήξει αρνητικά την παραγωγικότητα και, κατ' επέκταση, την ανάπτυξη της γαλλικής οικονομίας.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η εκτίμηση του κ. Ζαραβέλ ότι, εάν το επίπεδο εκπαίδευσης δεν είχε επιδεινωθεί, η οικονομική ανάπτυξη της Γαλλίας θα ήταν περίπου 0,3 ποσοστιαίες μονάδες υψηλότερη κάθε χρόνο την τελευταία δεκαετία. Ο ίδιος αποδίδει αυτό το αναπτυξιακό κενό στην καθυστερημένη στροφή της χώρας προς την ψηφιακή τεχνολογία, υπογραμμίζοντας τη στενή σχέση μεταξύ εκπαιδευτικών δεξιοτήτων και τεχνολογικού μετασχηματισμού.

Τα ποσοτικά δεδομένα της έρευνας, τα οποία προέκυψαν από τη δοκιμασία 6.500 Γάλλων μαθητών σε 289 σχολεία, αποτυπώνουν μια ανησυχητική πτωτική τάση σε σύγκριση με την τελευταία έκδοση του 2022. Συγκεκριμένα, καταγράφεται μείωση 4 μονάδων στις φυσικές επιστήμες, δραματική πτώση 18 μονάδων στην κατανόηση κειμένου και υποχώρηση 16 μονάδων στα μαθηματικά. Για να γίνει αντιληπτό το μέγεθος της απώλειας, αξίζει να σημειωθεί ότι ο ΟΟΣΑ θεωρεί πως οι 20 βαθμοί αντιστοιχούν σε περίπου ένα έτος σχολικής φοίτησης, γεγονός που σημαίνει ότι οι μαθητές έχουν χάσει σχεδόν ένα χρόνο μαθησιακής προόδου σε κρίσιμους τομείς.