Η Άγκυρα παίζει με τη φωτιά στην Κύπρο: F-16 πάνω από τη Λευκωσία και νέα επίδειξη ισχύος

Σε επικίνδυνη κλιμάκωση οδηγεί εκ νέου η Άγκυρα το κλίμα στην Κύπρο, την ώρα που το Κυπριακό επιχειρείται να επανέλθει σε τροχιά διαλόγου ενόψει μιας νέας άτυπης πενταμερούς συνόδου υπό την αιγίδα του ΟΗΕ. Οι τελευταίες κινήσεις της Τουρκίας, όπως μεταδίδονται από κυπριακά μέσα ενημέρωσης, δείχνουν αυξημένη στρατιωτική δραστηριότητα στον κυπριακό εναέριο χώρο, με εμφανίσεις τουρκικών μαχητικών F-16 πάνω από την ευρύτερη περιοχή της Λευκωσίας.

Την ίδια στιγμή, συνεχίζονται με ένταση οι τουρκικές παραβιάσεις στο Αιγαίο, διαμορφώνοντας ένα ευρύτερο σκηνικό πίεσης σε Κύπρο και Ελλάδα. Η χρονική συγκυρία μόνο αδιάφορη δεν είναι, καθώς η Άγκυρα εμφανίζεται να επιλέγει την επίδειξη στρατιωτικής ισχύος παράλληλα με τις διπλωματικές διεργασίες.

F-16 πάνω από τη Λευκωσία και πτήσεις επίδειξης

Σύμφωνα με μαρτυρίες Ελληνοκυπρίων που κατοικούν στην περιοχή της Λευκωσίας, τουρκικά μαχητικά φέρεται να πραγματοποιούν πτήσεις σε ύψη που τα καθιστούν ορατά από το έδαφος, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις γίνεται λόγος και για χρήση μετάκαυσης στους κινητήρες, με αποτέλεσμα να προκαλείται έντονος θόρυβος.

Κατά τις ίδιες πληροφορίες, τα αεροσκάφη απογειώνονται από το αεροδρόμιο της Τύμπου στα Κατεχόμενα, κατευθύνονται προς την περιοχή του Πενταδακτύλου και στη συνέχεια επιστρέφουν στη βάση τους.

Κυπριακές δημοσιογραφικές πηγές αναφέρουν ότι η στρατιωτική δραστηριότητα στον ουρανό της Κύπρου έχει αυξηθεί αισθητά τους τελευταίους μήνες. Η παρουσία τουρκικών αεροσκαφών στην περιοχή δεν αποτελεί νέο φαινόμενο, ωστόσο εκείνο που προκαλεί αυξημένη ανησυχία είναι η συχνότητα με την οποία καταγράφονται πλέον αντίστοιχα περιστατικά.

Το ζήτημα αποκτά ιδιαίτερη βαρύτητα λόγω των περιορισμένων δυνατοτήτων της Κυπριακής Δημοκρατίας να πραγματοποιεί αυτόνομες επιχειρήσεις αναγνώρισης και αναχαίτισης κάθε φορά που καταγράφεται παραβίαση του εναέριου χώρου της.

Η αύξηση της τουρκικής στρατιωτικής δραστηριότητας δημιουργεί έτσι ένα περιβάλλον αυξημένου κινδύνου, την ώρα που η διεθνής διπλωματία επιχειρεί να επαναφέρει στο τραπέζι τη συζήτηση για το Κυπριακό.

Ανησυχία και από τη Μόσχα για νέα κρίση

Το κλίμα επιβαρύνεται ακόμη περισσότερο από τις δηλώσεις του Γιούρι Πιλίπσον, επικεφαλής του Δεύτερου Ευρωπαϊκού Τμήματος του ρωσικού υπουργείου Εξωτερικών.

Μιλώντας στο πρακτορείο TASS, ο Ρώσος διπλωμάτης επισήμανε ότι οι διαφορές ανάμεσα στις δύο πλευρές στην Κύπρο εξακολουθούν να αποτελούν παράγοντα αστάθειας, καθώς οι διαφορετικές προσεγγίσεις Ελληνοκυπρίων και Τουρκοκυπρίων ως προς τη μορφή της λύσης δεν επιτρέπουν να θεωρείται δεδομένη η διατήρηση της ηρεμίας στο νησί.

Ο ίδιος προειδοποίησε ότι το ενδεχόμενο νέας αναζωπύρωσης της έντασης δεν μπορεί να αποκλειστεί, καθώς εξακολουθούν να υπάρχουν παράγοντες που θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε νέα κρίση.

Η τοποθέτηση της Μόσχας, ωστόσο, εμφανίζεται πιο αποστασιοποιημένη σε σχέση με παλαιότερες ρωσικές θέσεις υπέρ της διζωνικής δικοινοτικής ομοσπονδίας. Ο Πιλίπσον απέφυγε να υιοθετήσει σαφή τοποθέτηση υπέρ της μίας ή της άλλης πλευράς, επιλέγοντας περισσότερο τον ρόλο του ουδέτερου παρατηρητή.

Την ίδια ώρα, η Τουρκία εξακολουθεί να πιέζει την Ουάσινγκτον για επανένταξή της στο πρόγραμμα των F-35 και για την προμήθεια των αμερικανικών μαχητικών πέμπτης γενιάς.

Ο δρ Σινάν Τζιντί, διευθυντής του προγράμματος «Τουρκία» στο Foundation for Defense of Democracies στην Ουάσινγκτον, έχει υποστηρίξει ότι το βασικό ζήτημα δεν περιορίζεται στην πιθανή παράδοση έξι F-35 στην Άγκυρα.

Κατά την εκτίμησή του, μεγαλύτερη ανησυχία προκαλεί το ενδεχόμενο η Τουρκία να αποκτήσει πρόσβαση σε αμερικανική τεχνολογία αιχμής και στη συνέχεια να την αξιοποιήσει στην ανάπτυξη δικών της μελλοντικών αμυντικών συστημάτων.

Η εικόνα που διαμορφώνεται είναι εξαιρετικά ανησυχητική. Η Άγκυρα επιμένει να συνοδεύει κάθε διπλωματικό άνοιγμα με στρατιωτική πίεση, πτήσεις μαχητικών και αμφισβήτηση κυριαρχικών δικαιωμάτων. Όσο αυτή η τακτική παραμένει αναπάντητη σε ουσιαστικό επίπεδο, τόσο ενισχύεται η αίσθηση ότι η Τουρκία επιχειρεί να μετατρέψει την ένταση σε μόνιμο εργαλείο διαπραγμάτευσης τόσο στην Κύπρο όσο και στο Αιγαίο.