«Όσοι δε θα θελήσουν να έχουν σαφή επίγνωση των γεγονότων, των λαβόντων χώρα κατά τον Πελοπονησιακόν πόλεμον, ως και να διαγνώσουν τα μέλλοντα ποτέ και πάλιν να γίνουν, συμφώνως προς την ανθρωπίνην φύσιν, περίπου κατά τον αυτόν τρόπον και παραπλησίως προς τα εξιστορούμενα ενταύθα γεγονότα, η παρούσα συγγραφή θα είναι αρκούντως συντελεστική προς τούτο και ωφέλιμος. Δεδομένου ότι το παρόν μου έργον δεν εγράφη απλώς και μόνον διά να τύχη της επιδοκιμασίας ή να λάβη αγωνοθέτημα της στιγμής, αλλά μάλλον διά να είναι κτήμα και κειμήλιον των επερχόμενων γενεών».
Έτσι αποφάνθηκε ο μέγιστος Θουκυδίδης για το μνημειώδες έργο του και εσαεί γνώμονα των όσων πολέμων έχουν επακολουθήσει και της ανθρώπινης ιστορίας και μοίρας του ανθρώπου γενικότερα. Και ποιος είναι τελικά ο προορισμός του ανθρώπου που έρχεται σ’ έναν πλανήτη που ο πόνος κι η αδικία κυριαρχούν; Μα, να μάχεται για την επανόρθωση των αδικιών. Να στέκεται δίπλα σε κάθε αδικημένο, σε κάθε πάσχοντα, σε κάθε ταλαιπωρούμενο συμπολίτη του. Σε κάθε συνάνθρωπο. Μόνο έτσι εκπληρώνει την αποστολή του στη Γη κι αισθάνεται ευτυχής και πλήρης αρετής. Γιατί δεν υπάρχει σπουδαιότερη αρετή από το να μάχεσαι για τη Δικαιοσύνη. Την υψηλότερη των αρετών. Γιατί αυτή τα περιλαμβάνει όλα και υπερτερεί των άλλων αρετών. «Εν δε Δικαιοσύνη συλλήβδην πασ’ αρετή εστίν» (Φωκυλίδης).
Κι αν έχει την ιδιότητα του πνευματικού ανθρώπου, τότε αποκτά προστιθέμενη αξία η απαίτηση για προσφορά στις αξίες της ζωής, όπως αυτές προσδιορίζονται από τον πίνακα αξιών που έχουν ή οφείλουν να έχουν με την ιδιότητα αυτή. Όσο κι αν φαίνεται παράλογο στις εποχές μας, εποχές της αποξένωσης και της απαξίωσης και της απορρύθμισης, ας μη λησμονούμε ότι η αλήθεια κι η προσφορά προς αυτήν την κατεύθυνση είναι μια παραδοξότητα και μάλιστα πιο παράδοξη από τα παραμύθια. Όσα συμβαίνουν στον κόσμο, άλλωστε, συντελούν προς αυτήν την κατεύθυνση. Της παραδοξότητας. Πώς αλλιώς να εκφραστεί αυτή με τις χιλιάδες σφαγές γυναικόπαιδων στη Γάζα και την ακινησία των δυτικών χωρών. Ή με τη ρωσική επίθεση στην Ουκρανία. Ή με τη λεηλασία των χωρών του Κόλπου και τη δημιουργία χιλιάδων μεταναστών, για τους οποίους ποιούν την νήσσαν αυτοί που την προκάλεσαν κι είναι πάντα οι ίδιοι οι πολεμοχαρείς ηγέτες που εξουσιάζουν τον κόσμο και τον κατευθύνουν σε λύσεις αλυσιτελείς για τους λαούς. Τι πιο παράδοξο απ’ αυτήν την αλήθεια που βιώνουμε καθημερινά στη μικρή ή μεγάλη γειτονιά μας.
Όπως αφύσικος είναι ο παρεμβατισμός του κοσμοκράτορα Τραμπ σε ό,τι δεν του αρέσει και το βομβαρδίζει, μετατρεπόμενος σε τρομοκράτορα, αρνούμενος και καταρρακώνοντας και γελοιοποιώντας το Διεθνές Δίκαιο. Όπως αφύσικη, προβληματική κι επικίνδυνη είναι η άρνηση του Κυριακού Μητσοτάκη να καταδικάσει, ευθύς εξαρχής, την παραβίαση της διεθνούς τάξης και της εθνικής κυριαρχίας με την απαγωγή Μαδούρο. Κι όλοι θέλουν να τον μιμηθούν, επικαλούμενοι το μεγαλείο ενός μάλλον ταραγμένου. Δημιουργώντας μια ταραγμένη, αιματοκυλισμένη εποχή, που όμως χαρακτηρίζουν ειρηνική, προκειμένου να βραβευθεί με το Νόμπελ Ειρήνης!
Ω τι τρομερά κι ανυπόληπτα χρόνια που ζούμε κι η κακή χρήση της Τεχνητής Νοημοσύνης τα τραγικοποιεί και τα αποσαθρώνει. Υπάρχει από τη μία ο αβάσταχτος ανθρώπινος πόνος κι από την άλλη η αποκτήνωση του ανθρώπου που δεν σταματά να απαιτεί. Και δεν ορρωδεί προ ουδενός προκειμένου να φθάσει σε έσχατα όρια αναισχυντίας και προσβολής του ανθρώπινου γένους. Για ένα άδειο πουκάμισο. Λησμονώντας και πάλι ότι είναι θνητός και άρα είναι πεπερασμένος. Φθαρτός. Έχει όμως την εξουσία. Τυφλώνεται ως αμαθής και γίνεται απαθής και κυνικός. Δεν μελετά την Ιστορία ή δεν την ξέρει και δεν διδάσκεται απ’ αυτή. Κι ασφαλώς αγνοεί τον Θουκυδίδη και το μνημειώδες έργο του. Το έγραψε κυρίως για όλους αυτούς τους ηγέτες που αιματοκύλισαν την ανθρωπότητα κι εξακολουθούν να το πράττουν με την ίδια ένταση, με την ίδια πάντοτε αιτία. Εξωραϊσμένη κάθε φορά, αλλά με το ίδιο αποτέλεσμα. Την εξαφάνιση λαών για το κέρδος. Η απληστία δεν έχει όρια κι από κοντά η θρησκευτική εξουσία, όταν συμπλέει με την κοσμική, πράγμα που συχνά πράττει, συμβάλλει στην απανθρωποίηση και την αποξένωση από τις χριστιανικές εντολές και διδασκαλίες, καθιστώντας αυτές γράμμα κενό.
Η υποδαύλιση των παθών και η υποδούλωση στα κατώτερα ένστικτα μετατρέπουν τον άνθρωπο σε άγριο θηρίο που διψάει για αίμα. Αιμάσσουσα ανθρωπότητα. Κι η Ιστορία επαναλαμβάνεται και θα επαναλαμβάνεται όσο ο άνθρωπος τη λησμονεί και θα τη λησμονεί. Η εξουσία τον τρελαίνει, τον καθιστά κενόδοξο, ανόητο, άπληστο, αρχομανή, κι άρα ανίκανο να κυβερνά. Γίνεται επικίνδυνος. Όλοι το βλέπουν, αλλά αυτός το αγνοεί. Βρίσκεται σε άλλον κόσμο, των παραισθήσεων και των ψευδαισθήσεων. Η μία συμπληρώνει την άλλη. Δεν διακρίνονται. Όσο πιο μεγάλη εξουσία διαθέτεις τόσο πιο επικίνδυνος γίνεσαι. Γιατί πολλαπλασιάζονται οι κόλακες κι έτσι βοηθιέται η φιλαυτία που σε κατακλύζει και κυριαρχεί ολοκληρωτικά. Ο Τραμπ, ο Πούτιν είναι μια υπενθύμιση της πορείας της Ιστορίας του κόσμου. Ασφαλώς αγνοούν τα διδάγματα της Ιστορίας. Όπως τα περιέγραψε ο Θουκυδίδης. Κι είναι τα ίδια κι απαράλλαχτα. Σαν να μην πέρασε μια μέρα. Ατελής η ανθρώπινη φύση. Επανάληψη ίδιων λαθών. Κι ο ερχομός μας θυμίζει τον Σίσυφο. Μπορούμε, όμως, να αντιδράσουμε; Ασφαλώς. Κι ο αγώνας μας έχει αξία και τη δύναμη να περιορίσει τις αυθαιρεσίες για έναν κόσμο πιο ανθρώπινο και μη στερούμενο ηθικής. Είναι μια υπέρβαση. Με τις διδαχές της Ιστορίας και του μέγιστου Θουκυδίδη οδηγούς.
