ΗΠΑ - Ιράν: Νύχτα φωτιάς στη Μέση Ανατολή

Σε τροχιά επικίνδυνης κλιμάκωσης παραμένει η αντιπαράθεση ανάμεσα στις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ιράν, με τη δεύτερη συνεχόμενη νύχτα συγκρούσεων στη Μέση Ανατολή να συνοδεύεται από νέους βομβαρδισμούς, αντίποινα, διαψεύσεις και απειλές που εντείνουν τον φόβο για γενικευμένη αποσταθεροποίηση.

Το πεδίο παραμένει εξαιρετικά εύφλεκτο, την ώρα που ο Ντόναλντ Τραμπ εξακολουθεί να εμφανίζει ως πιθανή μια συμφωνία ειρήνης. Οι στρατιωτικές εξελίξεις, ωστόσο, δείχνουν την αντίθετη κατεύθυνση, καθώς οι επιχειρήσεις συνεχίζονται και οι δύο πλευρές ανταλλάσσουν κατηγορίες για την ευθύνη της κλιμάκωσης.

Σύμφωνα με ανακοίνωση της U.S. Central Command, οι αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις πραγματοποίησαν νέα σειρά αεροπορικών πληγμάτων σε στόχους εντός του Ιράν. Η Ουάσινγκτον χαρακτήρισε τις επιθέσεις πράξεις «νόμιμης άμυνας» και απάντηση στη «συνεχιζόμενη ιρανική επιθετικότητα».

Την ίδια ώρα, ιρανικά μέσα ενημέρωσης μετέδωσαν ότι ισχυρές εκρήξεις σημειώθηκαν σε στρατιωτικές εγκαταστάσεις στις νότιες ακτές της χώρας. Οι αναφορές εστιάζουν στη νήσο Κεσμ, στη Μινάμπ, στη Σιρίκ και στο λιμάνι της Μπαντάρ Αμπάς, περιοχή στρατηγικής σημασίας για την ιρανική άμυνα και τη θαλάσσια επιτήρηση.

Κατά τις ίδιες πληροφορίες, επλήγησαν εγκαταστάσεις παρακολούθησης, συστήματα επικοινωνιών και αντιαεροπορικές υποδομές. Η εικόνα αυτή δείχνει ότι οι αμερικανικές επιχειρήσεις δεν περιορίζονται σε συμβολικά πλήγματα, αλλά στοχεύουν κρίσιμους κόμβους στρατιωτικού ελέγχου και αμυντικής λειτουργίας.

Ιρανικά αντίποινα σε αμερικανικές βάσεις

Η απάντηση της Τεχεράνης ήταν άμεση. Οι Φρουροί της Επανάστασης ανακοίνωσαν επιθέσεις εναντίον αμερικανικών στρατιωτικών εγκαταστάσεων στο Κουβέιτ και στο Μπαχρέιν, υποστηρίζοντας ότι έπληξαν συνολικά 18 στόχους σε δύο διαδοχικές επιχειρήσεις.

Σύμφωνα με την ιρανική πλευρά, στόχοι των πληγμάτων ήταν οι βάσεις Αλί ας Σαλέμ και Άχμαντ αλ Τζάμπερ στο Κουβέιτ, καθώς και η αεροπορική βάση Σεΐχης Ίσα στο Μπαχρέιν. Παράλληλα, ιρανικά πρακτορεία μετέδωσαν ότι πραγματοποιήθηκε επίθεση με drones κατά του γενικού αρχηγείου του αμερικανικού 5ου Στόλου στο Μπαχρέιν.

Οι ίδιες αναφορές κάνουν λόγο για πλήγματα σε συστήματα ραντάρ και τηλεπικοινωνιακές υποδομές που συνδέονται με την αντιαεροπορική άμυνα Patriot. Το υπουργείο Εσωτερικών του Μπαχρέιν επιβεβαίωσε ότι ήχησαν σειρήνες συναγερμού, χωρίς να δώσει σαφή εικόνα για την έκταση των ζημιών ή για ενδεχόμενες απώλειες.

Η ένταση μεταφέρθηκε και στο διπλωματικό πεδίο, μετά από δηλώσεις του Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος φέρεται να υποστήριξε ότι ανώτεροι Ιρανοί αξιωματούχοι επικοινώνησαν μαζί του ζητώντας τον τερματισμό των αμερικανικών βομβαρδισμών. Σύμφωνα με όσα μετέδωσε δημοσιογράφος του Fox News, έπειτα από τηλεφωνική συνομιλία με τον Αμερικανό πρόεδρο, ο Τραμπ εκτίμησε ότι οι επιθέσεις θα σταματήσουν σύντομα.

Η Τεχεράνη απάντησε με κατηγορηματική διάψευση. Οι Φρουροί της Επανάστασης απέρριψαν τους ισχυρισμούς του Αμερικανού προέδρου, αναφέροντας ότι οι δηλώσεις περί επικοινωνίας Ιρανών αξιωματούχων μαζί του «διαψεύδονται σθεναρά» και αποτελούν, κατά την ιρανική διατύπωση, «πρόσχημα για να ξεφύγει από τον πόλεμο».

Συναγερμός για τα Στενά του Ορμούζ

Ιδιαίτερη ανησυχία προκαλεί η νέα απειλή της Τεχεράνης για τα Στενά του Ορμούζ, από όπου διέρχεται σημαντικό μέρος της παγκόσμιας διακίνησης πετρελαίου. Το ιρανικό γενικό επιτελείο προειδοποίησε ότι κάθε πλοίο που θα επιχειρήσει να περάσει από τη συγκεκριμένη θαλάσσια οδό θα αντιμετωπίζεται πλέον ως στόχος.

Η ανακοίνωση ανέφερε ότι τα στενά έχουν κλείσει για κάθε τύπο πλοίου, από δεξαμενόπλοια μέχρι εμπορικά σκάφη. Το ιρανικό πολεμικό ναυτικό υποστήριξε επίσης ότι επλήγησαν δύο πλοία που, σύμφωνα με την Τεχεράνη, επιχείρησαν να διασχίσουν τα στενά παρά τις προειδοποιήσεις.

Οι Φρουροί της Επανάστασης διεμήνυσαν ακόμη ότι κανένα πλοίο δεν πρέπει να αποπλεύσει από αγκυροβόλια στον Περσικό Κόλπο και στη Θάλασσα του Ομάν. Οποιαδήποτε κίνηση προς τα Στενά του Ορμούζ, σύμφωνα με την ιρανική προειδοποίηση, θα θεωρείται συνεργασία με τον εχθρό.

Οι Ηνωμένες Πολιτείες απέρριψαν άμεσα τους ισχυρισμούς περί αποκλεισμού της θαλάσσιας οδού. Η CENTCOM ανακοίνωσε ότι η ναυσιπλοΐα συνεχίζεται κανονικά και ότι εμπορικά πλοία εξακολουθούν να διέρχονται από τα Στενά του Ορμούζ χωρίς προβλήματα.

Η αντιφατική εικόνα ανάμεσα στις ιρανικές απειλές και την αμερικανική διάψευση αυξάνει ακόμη περισσότερο την αβεβαιότητα. Σε κάθε περίπτωση, η μεταφορά της σύγκρουσης στο ενεργειακό πέρασμα του Ορμούζ καθιστά την κρίση πολύ πιο επικίνδυνη, καθώς οποιαδήποτε διατάραξη της ναυσιπλοΐας μπορεί να προκαλέσει άμεσες επιπτώσεις στις διεθνείς αγορές πετρελαίου και στην παγκόσμια οικονομία.

Η Μέση Ανατολή βρίσκεται ξανά σε οριακό σημείο. Οι στρατιωτικές επιχειρήσεις, οι απειλές για θαλάσσιο αποκλεισμό και η αδυναμία αξιόπιστης διπλωματικής αποκλιμάκωσης δημιουργούν ένα περιβάλλον υψηλού κινδύνου. Παρά τις δηλώσεις περί πιθανής ειρήνης, το πεδίο δείχνει ότι η σύγκρουση ΗΠΑ - Ιράν κινείται πλέον σε τροχιά όπου κάθε επόμενο πλήγμα μπορεί να προκαλέσει ανεξέλεγκτη επέκταση της κρίσης.