Η υπερφορολόγηση των νοικοκυριών πίσω από το πλεόνασμα-ρεκόρ στο πρώτο τρίμηνο του 2025
Εντυπωσιακή υπεραπόδοση παρουσίασαν τα φορολογικά έσοδα της χώρας κατά το πρώτο τρίμηνο του 2025, οδηγώντας σε πρωτογενές πλεόνασμα-ρεκόρ ύψους 4,67 δισ. ευρώ, ενώ το συνολικό έλλειμμα του κρατικού προϋπολογισμού περιορίστηκε σημαντικά στα 416 εκατ. ευρώ, έναντι στόχου για έλλειμμα 2,79 δισ. ευρώ.
Πίσω όμως από την επίδοση αυτή, κρύβεται η υπερφορολόγηση των νοικοκυριών, που συνεχίζουν να επιβαρύνονται με άμεσους και έμμεσους φόρους σε ιδιαίτερα αυξημένα επίπεδα.
Τα συνολικά φορολογικά έσοδα διαμορφώθηκαν σε 32,296 δισ. ευρώ, αυξημένα κατά 2,323 δισ. ευρώ ή 7,8% πάνω από τον στόχο. Η υπέρβαση αυτή οφείλεται κυρίως:
Στην πρώιμη ενεργοποίηση της πλατφόρμας υποβολής φορολογικών δηλώσεων από τα μέσα Μαρτίου.
Στην νωρίτερη είσπραξη του φόρου εισοδήματος φυσικών προσώπων και εισφορών προς ασφαλιστικά ταμεία.
Στην αυξημένη απόδοση εσόδων από ΦΠΑ, ειδικούς φόρους κατανάλωσης (ΕΦΚ), καθώς και φόρους εισοδήματος του προηγούμενου έτους.
Ειδικά για τον Ιούνιο, τα καθαρά έσοδα ανήλθαν σε 5,4 δισ. ευρώ, με τα φορολογικά έσοδα να υπερβαίνουν τον μηνιαίο στόχο κατά 13,8%.
Συγκρατημένες οι δαπάνες – Υστέρηση στο Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων
Την ίδια στιγμή, οι δαπάνες του κρατικού προϋπολογισμού περιορίστηκαν στα 34,8 δισ. ευρώ, εμφανίζοντας μείωση κατά 1,89 δισ. ευρώ έναντι του στόχου. Σε σχέση με το αντίστοιχο διάστημα του 2024, καταγράφηκε μείωση ύψους 109 εκατ. ευρώ.
Ωστόσο, προβληματισμό προκαλεί η υστέρηση στο Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων (ΠΔΕ), καθώς τα έσοδα του Ιουνίου ανήλθαν μόλις σε 197 εκατ. ευρώ, παρουσιάζοντας υστέρηση 423 εκατ. ευρώ από τον στόχο (620 εκατ. ευρώ). Αντίστοιχα, οι επενδυτικές δαπάνες ανήλθαν στα 5,051 δισ. ευρώ, μειωμένες κατά 88 εκατ. ευρώ από τον προϋπολογισμένο στόχο.
Οι επιστροφές φόρων διαμορφώθηκαν σε 553 εκατ. ευρώ, επίσης μειωμένες κατά 76 εκατ. ευρώ σε σχέση με τον προβλεπόμενο στόχο.
Το Υπουργείο Οικονομικών επισημαίνει ότι ποσά ύψους 192 εκατ. ευρώ και 510 εκατ. ευρώ, τα οποία σχετίζονται με ετεροχρονισμένες πληρωμές από τον τακτικό προϋπολογισμό και εξοπλιστικά προγράμματα αντίστοιχα, δεν επηρεάζουν το τελικό δημοσιονομικό αποτέλεσμα της Γενικής Κυβέρνησης.
Επιπλέον, ποσό 342 εκατ. ευρώ από φορολογικά έσοδα του πρώτου διμήνου του 2025 προσμετρήθηκε στο δημοσιονομικό αποτέλεσμα του 2024, στο πλαίσιο της λογιστικής αποτύπωσης.
Αξίζει να σημειωθεί ότι το πρωτογενές αποτέλεσμα διαφέρει από το ταμειακό, καθώς βασίζεται σε δημοσιονομικούς όρους και όχι αποκλειστικά στην ταμειακή ροή.
Παρά την εντυπωσιακή δημοσιονομική εικόνα, η προέλευση του πλεονάσματος από τη διαρκή πίεση των νοικοκυριών εγείρει σοβαρά ερωτήματα για τη βιωσιμότητα και τη δικαιοσύνη της φορολογικής πολιτικής. Σε μια περίοδο με υψηλό κόστος ζωής, χαμηλούς μισθούς και αποχώρηση εξειδικευμένου εργατικού δυναμικού, το ζητούμενο πλέον δεν είναι μόνο η επίτευξη στόχων, αλλά και ο τρόπος με τον οποίο αυτοί επιτυγχάνονται.
