ΙΟΒΕ: Ανάπτυξη 1,8% το 2026 και 2% το 2027

Το ΙΟΒΕ διατηρεί την εκτίμησή του για ανάπτυξη της ελληνικής οικονομίας κατά 1,8% το 2026, ενώ για το 2027 προβλέπει ελαφρά επιτάχυνση της μεγέθυνσης στο 2%, σύμφωνα με την τριμηνιαία έκθεσή του. Η ιδιωτική κατανάλωση παραμένει ο κινητήριος μοχλός, με προβλεπόμενη άνοδο 1,6% το 2026 και 1,9% το 2027, στηριζόμενη στην ενίσχυση του πραγματικού διαθέσιμου εισοδήματος μέσω της ανάκαμψης της απασχόλησης, των αυξήσεων μισθών, των φορολογικών ελαφρύνσεων και των μέτρων ενεργειακής στήριξης. Η δημόσια κατανάλωση εκτιμάται ότι θα αυξηθεί κατά 2% και 1,4% αντίστοιχα.

Οι επενδύσεις προβλέπεται να διατηρηθούν σε υψηλά επίπεδα, καθώς το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (ΤΑΑ) εισέρχεται στην τελική φάση υλοποίησής του, με πρόσθετη στήριξη από την ισχυρή πιστωτική επέκταση, το ενισχυμένο Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων και τις αυξημένες εισροές άμεσων ξένων επενδύσεων. Οι πάγιες επενδύσεις αναμένεται να αυξηθούν κατά 7,6% το 2026 και 8,5% το 2027, με τις ιδιωτικές επενδύσεις να διαδέχονται σταδιακά τη δυναμική των δημοσίων. Οι κυριότεροι κίνδυνοι για την επενδυτική δυναμική περιλαμβάνουν τον συστηματικά υψηλότερο πληθωρισμό έναντι του μέσου όρου της Ευρωζώνης, το ενδεχόμενο επιβράδυνσης του μεταρρυθμιστικού προγράμματος ενόψει της προεκλογικής περιόδου και πιθανές καθυστερήσεις στην απορρόφηση των πόρων του ΤΑΑ.

Εξωτερικό έλλειμμα και απασχόληση

Το εξωτερικό έλλειμμα εκτιμάται ότι θα διευρυνθεί περαιτέρω τη διετία 2026-2027, κυρίως λόγω της ανόδου των εισαγωγών που τροφοδοτεί η υψηλής εισαγωγικής έντασης επενδυτική δραστηριότητα, σε συνδυασμό με τις επιπτώσεις του πολέμου στο διεθνές εμπόριο. Οι εισαγωγές προβλέπεται να αυξηθούν κατά 3% το 2026 και 4,2% το 2027, ταχύτερα από τις εξαγωγές, που αναμένονται στο 2% και 2,5% αντίστοιχα. Η απασχόληση εκτιμάται ότι θα ενισχυθεί ηπιότερα, λόγω της ανοδικής τάσης σε κατανάλωση, επενδύσεις, εξαγωγές και σε επιμέρους τομείς της βιομηχανίας και των υπηρεσιών. Το ποσοστό ανεργίας αναμένεται να διαμορφωθεί στο 8,7% το 2026 και 8,2% το 2027.

Πληθωρισμός και γεωπολιτικοί κίνδυνοι

Σχετικά με τον πληθωρισμό, το ΙΟΒΕ εκτιμά ότι οι τιμές θα κινηθούν σε εντονότερα ανοδική τροχιά, με ρυθμό 3,7% το 2026, κυρίως λόγω της ενίσχυσης της τιμής των ενεργειακών αγαθών και των δευτερογενών επιδράσεών τους στις αλυσίδες παραγωγής, εξαιτίας του πολέμου στη Μέση Ανατολή. Εάν η συμφωνηθείσα εκεχειρία παραμείνει σε ισχύ, οδηγώντας ίσως σε μια μόνιμη συμφωνία μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν, και οι μειωμένες τιμές ενέργειας διατηρηθούν, προβλέπεται σταδιακή αποκλιμάκωση του πληθωρισμού το 2027 στο 2,7%. Ωστόσο, η αβεβαιότητα γύρω από την εξέλιξη των τιμών είναι ιδιαίτερα έντονη, με μία πιθανή ανάφλεξη των πολεμικών συγκρούσεων να ασκεί περαιτέρω πιέσεις.

Κατά τη διαδικτυακή παρουσίαση της έκθεσης, ο πρόεδρος του ΔΣ του ΙΟΒΕ, Γιάννης Ρέτσος, επεσήμανε ότι υπάρχουν επιδράσεις στην ελληνική οικονομία από τη νέα αστάθεια στον Περσικό Κόλπο, καθώς και από το γεγονός ότι η χώρα μπαίνει σε προεκλογικό τοπίο. Ο γενικός διευθυντής του ΙΟΒΕ, καθηγητής Νίκος Βέττας, τόνισε τον ρόλο της παρατεταμένης αβεβαιότητας και την ανάγκη για δύσκολες επιλογές μεσοπρόθεσμα. Ανέδειξε ότι η κρίση στη Μέση Ανατολή παραμένει επικίνδυνη και εύθραυστη, με επιπτώσεις στις αγορές ενέργειας και τις αλυσίδες εφοδιασμού. Επιπλέον, αυξανόμενο μέρος της παγκόσμιας χρηματοδότησης και των επενδύσεων κατευθύνεται γύρω από την τεχνητή νοημοσύνη, με αβέβαιες επιδράσεις στην υπόλοιπη οικονομία. Η θετική πορεία της ελληνικής οικονομίας μεσοπρόθεσμα δεν είναι διασφαλισμένη, αλλά εξαρτάται από τις επιλογές οικονομικής πολιτικής, ιδίως εν μέσω της προεκλογικής περιόδου. Η συνολική ζήτηση έχει τρέξει γρηγορότερα από την προσφορά μετά την κρίση χρέους, ασκώντας πιέσεις στις τιμές, ενώ κομβική για την επίτευξη υψηλών ρυθμών ανάπτυξης παραμένει η ενίσχυση της παραγωγικότητας και ανταγωνιστικότητας.