Καρκίνος τραχήλου μήτρας: Πρόβλεψη αύξησης θανάτων κατά 39,3% έως το 2050

Αύξηση κατά 20,2% των νέων περιστατικών καρκίνου του τραχήλου της μήτρας και κατά 39,3% των θανάτων έως το 2050 προβλέπει μελέτη στο «Nature Medicine», εφόσον συνεχιστούν οι σημερινές τάσεις. Οι εκτιμήσεις αναδεικνύουν τις μεγάλες ανισότητες στην πρόσβαση στην πρόληψη, στη διάγνωση και στη θεραπεία.

Η νόσος μπορεί σε μεγάλο βαθμό να προληφθεί μέσω του εμβολιασμού κατά του ιού των ανθρώπινων θηλωμάτων, HPV, του προσυμπτωματικού ελέγχου και της αντιμετώπισης των προκαρκινικών αλλοιώσεων. Ωστόσο, η διαθεσιμότητα αυτών των παρεμβάσεων παρουσιάζει σημαντικές αποκλίσεις μεταξύ των χωρών.

Το 2023, στις χώρες χαμηλού εισοδήματος, ο ηλικιακά τυποποιημένος δείκτης επίπτωσης ήταν υπερτετραπλάσιος εκείνου των χωρών υψηλού εισοδήματος. Η αντίστοιχη θνησιμότητα ήταν περισσότερο από επταπλάσια, αποτυπώνοντας το άνισο βάρος της νόσου.

Οι παγκόσμιες προβλέψεις και οι εκτιμήσεις για την Ελλάδα

Η ερευνητική ομάδα, με επικεφαλής επιστήμονες του Πανεπιστημίου της Ουάσινγκτον στο Σιάτλ, εξέτασε την εμφάνιση της νόσου, τους θανάτους και την απώλεια υγείας σε 204 χώρες και περιοχές, από το 1990 έως το 2023.

Η ανάλυση βασίστηκε στις εκτιμήσεις της διεθνούς μελέτης «Global Burden of Diseases, Injuries, and Risk Factors Study». Με αυτά τα δεδομένα αναπτύχθηκαν μοντέλα πρόβλεψης για την εξέλιξη της επιβάρυνσης μέχρι το 2050.

Για το 2023, η μελέτη εκτιμά 887.000 νέες διαγνώσεις και 369.000 θανάτους παγκοσμίως. Πρόκειται για υπολογισμούς της συγκεκριμένης ερευνητικής προσέγγισης και όχι αποκλειστικά για άμεσες καταγραφές περιστατικών.

Στην Ελλάδα, οι αντίστοιχες εκτιμήσεις ανέρχονται περίπου σε 669 νέα περιστατικά και 310 θανάτους. Σε σύγκριση με το 1990, υπολογίζεται μείωση 19,4% στις νέες περιπτώσεις και 16% στους θανάτους.

Οι μεταβολές αυτές συνοδεύονται από ευρεία διαστήματα αβεβαιότητας. Για τα περιστατικά, το εύρος εκτείνεται από μείωση 39,2% έως αύξηση 4,8%. Για τους θανάτους κυμαίνεται από μείωση 33% έως αύξηση 2,8%, γεγονός που απαιτεί προσεκτική ερμηνεία της εκτιμώμενης πτώσης.

Σε παγκόσμιο επίπεδο, οι ετήσιες νέες περιπτώσεις προβλέπεται να φτάσουν τα 1,08 εκατομμύρια το 2050, αυξημένες κατά 20,2% έναντι του 2024. Οι θάνατοι εκτιμάται ότι θα ανέλθουν σε 522.000 ετησίως, σημειώνοντας αύξηση 39,3%.

Μεγαλύτερη επιβάρυνση στην υποσαχάρια Αφρική και ανάγκη ενίσχυσης της πρόληψης

Οι υψηλότεροι δείκτες εμφάνισης και θνησιμότητας αναμένεται να παραμείνουν στην υποσαχάρια Αφρική. Εκεί, οι νέες περιπτώσεις ενδέχεται να αυξηθούν κατά 88,7%, ενώ οι θάνατοι κατά 95,4%, φτάνοντας περίπου τους 206.000 το 2050.

Σύμφωνα με τους ερευνητές, η συνέχιση των σημερινών τάσεων δεν επιτρέπει σε καμία από τις επτά μεγάλες γεωγραφικές περιφέρειες της μελέτης να προσεγγίσει έως το 2050 τον στόχο εξάλειψης του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας: λιγότερα από τέσσερα νέα περιστατικά ανά 100.000 γυναίκες ετησίως.

Η διεύρυνση της πρόσβασης στον εμβολιασμό HPV, στον προσυμπτωματικό έλεγχο και στην κατάλληλη θεραπεία αποτελεί το βασικό αίτημα των επιστημόνων. Οι παρεμβάσεις αυτές μπορούν να επηρεάσουν την πορεία μιας νόσου με σημαντικές δυνατότητες πρόληψης.

Οι συγγραφείς επισημαίνουν, πάντως, περιορισμούς που συνδέονται με ελλείψεις και διαφορές στην ποιότητα των διαθέσιμων δεδομένων, ιδιαίτερα στις χώρες χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος.

Επιπλέον, οι προβλέψεις προϋποθέτουν συνέχιση των υφιστάμενων τάσεων και δεν ενσωματώνουν την πιθανή επίδραση μελλοντικών προγραμμάτων εμβολιασμού HPV. Συνεπώς, περιγράφουν μια ενδεχόμενη εξέλιξη υπό συγκεκριμένες παραδοχές, η οποία μπορεί να μεταβληθεί με αποτελεσματικότερη πρόληψη.