Κατρακυλά ο Τραμπ: Καύσιμα και πόλεμος στο Ιράν διαλύουν το πολιτικό του πλεονέκτημα

Σε ιστορικό χαμηλό για τη δεύτερη θητεία του υποχώρησε η δημοτικότητα του Ντόναλντ Τραμπ, καθώς νέα δημοσκόπηση των Reuters/Ipsos καταγράφει μόλις έναν στους τρεις Αμερικανούς να εγκρίνει τον τρόπο με τον οποίο ασκεί τα καθήκοντά του. Την ίδια ώρα, η μεγάλη πλειονότητα των πολιτών εμφανίζεται πεπεισμένη ότι ο πόλεμος με το Ιράν θα έχει μακρά διάρκεια, ενώ η άνοδος στις τιμές των καυσίμων επιβαρύνει ακόμη περισσότερο την εικόνα του Αμερικανού προέδρου.

Σύμφωνα με την έρευνα, η οποία ολοκληρώθηκε τη Δευτέρα, το 33% των ερωτηθέντων δηλώνει ότι εγκρίνει τις επιδόσεις του Τραμπ, ενώ το 64% εκφράζει αποδοκιμασία. Στην προηγούμενη αντίστοιχη μέτρηση του ίδιου μήνα, η αποδοχή του βρισκόταν στο 35%.

Το νέο ποσοστό ισοφαρίζει το χαμηλότερο επίπεδο που είχε καταγράψει κατά την πρώτη του θητεία, τον Δεκέμβριο του 2017, επιβεβαιώνοντας ότι η πολιτική φθορά της σημερινής προεδρίας έχει αποκτήσει πλέον σαφή και μετρήσιμα χαρακτηριστικά.

Ο Τραμπ είχε επιστρέψει στον Λευκό Οίκο τον Ιανουάριο του 2025 με ποσοστό θετικών αξιολογήσεων λίγο χαμηλότερο από το 50%. Έκτοτε η δημοτικότητά του έχει υποχωρήσει σημαντικά, με την πτώση να επιταχύνεται μετά την απόφαση για κοινή πολεμική επιχείρηση με το Ισραήλ κατά του Ιράν στις 28 Φεβρουαρίου.

Ένας από τους βασικούς παράγοντες που καταγράφονται πίσω από τη φθορά είναι η αύξηση των τιμών των καυσίμων, η οποία έχει άμεση επίπτωση στην καθημερινότητα εκατομμυρίων Αμερικανών. Το στοιχείο αποκτά ακόμη μεγαλύτερη πολιτική βαρύτητα ενόψει των ενδιάμεσων εκλογών του Νοεμβρίου, στις οποίες η οικονομία παραδοσιακά λειτουργεί ως καθοριστικό κριτήριο ψήφου.

Ο πόλεμος με το Ιράν βαραίνει την πολιτική εικόνα του Τραμπ

Κατά την προεκλογική του εκστρατεία, ο Ντόναλντ Τραμπ είχε δεσμευθεί ότι θα περιορίσει τον πληθωρισμό και ότι οι ΗΠΑ δεν θα εμπλακούν ξανά σε πολέμους μακράς διάρκειας. Στην αρχή της σύγκρουσης με το Ιράν, είχε επίσης εκτιμήσει ότι η στρατιωτική επιχείρηση θα μπορούσε να ολοκληρωθεί μέσα σε λίγες εβδομάδες.

Η εξέλιξη του πολέμου, όμως, αποδεικνύεται διαφορετική από τις αρχικές εκτιμήσεις της Ουάσιγκτον. Η Τεχεράνη εμφανίζεται περισσότερο ανθεκτική από όσο ανέμενε η αμερικανική πλευρά, ενώ η απόφαση για το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ έχει προκαλέσει παρατεταμένες επιπτώσεις στις διεθνείς αγορές ενέργειας και, κατ’ επέκταση, στις τιμές των καυσίμων στις Ηνωμένες Πολιτείες.

Η εικόνα που καταγράφεται στην κοινή γνώμη είναι ιδιαίτερα αρνητική για τον Λευκό Οίκο. Το 80% των Αμερικανών θεωρεί ότι ο πόλεμος θα συνεχιστεί για παρατεταμένο χρονικό διάστημα, ενώ μόλις το 16% πιστεύει ότι μπορεί να ολοκληρωθεί μέσα σε λίγες εβδομάδες.

Η εκτίμηση αυτή διαπερνά και τα δύο μεγάλα κόμματα. Το 87% όσων δηλώνουν υποστηρικτές των Δημοκρατικών και το 71% των ψηφοφόρων που τοποθετούνται στους Ρεπουμπλικάνους θεωρούν ότι η σύγκρουση θα έχει μεγάλη διάρκεια.

Ακόμη πιο επιβαρυντικό για τον Τραμπ είναι ότι μόλις περίπου ένας στους πέντε Αμερικανούς θεωρεί ότι ο συγκεκριμένος πόλεμος έπρεπε να ξεκινήσει. Ακόμη και στους Ρεπουμπλικάνους, μόνο περίπου οι μισοί εμφανίζονται να εγκρίνουν την επιλογή της στρατιωτικής εμπλοκής.

Το εύρημα αυτό έρχεται σε ευθεία αντίθεση με τη βασική προεκλογική υπόσχεση του Τραμπ ότι θα κρατήσει τις ΗΠΑ μακριά από νέες μακροχρόνιες συγκρούσεις. Η εξέλιξη δημιουργεί πλέον ένα σοβαρό πολιτικό κόστος για τον ίδιο, καθώς ο πόλεμος δεν περιορίζεται στο πεδίο των διεθνών σχέσεων αλλά μεταφέρεται καθημερινά στην τσέπη του Αμερικανού πολίτη μέσω της ενέργειας και του κόστους ζωής.

Οι Δημοκρατικοί περνούν μπροστά στην οικονομία

Ιδιαίτερη σημασία έχει και η μετατόπιση που καταγράφεται στην αξιολόγηση των δύο κομμάτων στο οικονομικό πεδίο.

Σύμφωνα με τη δημοσκόπηση, το 38% των ερωτηθέντων θεωρεί ότι οι Δημοκρατικοί θα μπορούσαν να διαχειριστούν καλύτερα την οικονομία, έναντι 35% που δίνει προβάδισμα στους Ρεπουμπλικάνους.

Το συγκεκριμένο εύρημα χαρακτηρίζεται ιδιαίτερα σημαντικό, καθώς αποτελεί πρωτοφανή μεταβολή τουλάχιστον για την τελευταία δεκαετία. Η οικονομία αποτελούσε για χρόνια ένα από τα ισχυρότερα πολιτικά πλεονεκτήματα των Ρεπουμπλικάνων και προσωπικά του Τραμπ.

Η ανατροπή αυτή δείχνει ότι η πίεση από τις τιμές των καυσίμων, το κόστος ζωής και η γενικότερη αβεβαιότητα έχουν αρχίσει να επηρεάζουν βαθύτερα την πολιτική αξιολόγηση του προέδρου.

Φθορά καταγράφεται και στο μεταναστευτικό, ένα ακόμη πεδίο στο οποίο ο Τραμπ είχε οικοδομήσει σημαντικό μέρος της πολιτικής του κυριαρχίας.

Το 40% του δείγματος θεωρεί ότι οι Ρεπουμπλικάνοι έχουν καλύτερη προσέγγιση στο συγκεκριμένο ζήτημα, ενώ το 38% προτιμά την πολιτική των Δημοκρατικών.

Η διαφορά των δύο ποσοστιαίων μονάδων αποτελεί τη μικρότερη που έχει καταγραφεί στη δεύτερη θητεία Τραμπ. Τον Ιανουάριο του 2025 η διαφορά υπέρ των Ρεπουμπλικάνων έφθανε τις 26 ποσοστιαίες μονάδες.

Η πτώση αποδίδεται, σύμφωνα με την έρευνα, και στις αντιδράσεις που έχουν προκαλέσει οι θάνατοι και η αύξηση των συλλήψεων στο πλαίσιο της αυστηρότερης μεταναστευτικής πολιτικής, ιδιαίτερα όταν οι υποθέσεις αφορούν παιδιά.

Η δημοσκόπηση πραγματοποιήθηκε διαδικτυακά σε πανεθνικό επίπεδο, σε δείγμα 1.166 ενηλίκων, με περιθώριο στατιστικού σφάλματος ±3%.

Τα αποτελέσματα συνθέτουν μια δύσκολη πολιτική εικόνα για τον Ντόναλντ Τραμπ. Η πτώση της δημοτικότητας, η δυσπιστία για τη διάρκεια του πολέμου με το Ιράν, η επιβάρυνση από τις τιμές των καυσίμων και η απώλεια προβαδίσματος ακόμη και στην οικονομία δείχνουν ότι ο Λευκός Οίκος εισέρχεται σε μια περίοδο αυξημένης πολιτικής πίεσης.

Με τις ενδιάμεσες εκλογές να πλησιάζουν, η σύγκρουση με το Ιράν κινδυνεύει να εξελιχθεί σε έναν από τους σημαντικότερους παράγοντες πολιτικής φθοράς για τον Τραμπ, ιδιαίτερα εάν οι τιμές ενέργειας παραμείνουν υψηλές και η προοπτική γρήγορου τερματισμού του πολέμου απομακρύνεται ακόμη περισσότερο.