Σημαντική διεύρυνση του αριθμού των μετακλητών υπαλλήλων στο ελληνικό Δημόσιο την τελευταία δωδεκαετία καταγράφει μελέτη του Πανελληνίου Συλλόγου Υπαλλήλων ΟΑΕΔ – τ. ΟΕΕ – τ. ΟΕΚ (ΠΑΝΣΥΠΟ), η οποία αποτυπώνει μια σταθερή και όχι περιστασιακή ενίσχυση του πολιτικά διορισμένου προσωπικού σε κεντρικούς φορείς του κράτους.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της έρευνας, το 2013 οι μετακλητοί ανέρχονταν σε 1.753 άτομα, ενώ τον Οκτώβριο του 2025 έφτασαν τους 3.646. Η μεταβολή αυτή αντιστοιχεί σε αύξηση της τάξης του 102%, ποσοστό που, κατά τους συντάκτες της μελέτης, δεν μπορεί να αποδοθεί σε μια απλή συγκυριακή διακύμανση, αλλά αποτυπώνει μια βαθύτερη και διαρκή τάση.
Δομική διεύρυνση και όχι πρόσκαιρη μεταβολή
Η βασική εκτίμηση του ΠΑΝΣΥΠΟ είναι ότι η αύξηση των μετακλητών δεν συμβαδίζει με αντίστοιχη επέκταση του δημόσιου τομέα συνολικά. Αντιθέτως, όπως επισημαίνεται, η διοίκηση δεν μεγαλώνει με τον ίδιο ρυθμό, όμως ενισχύεται το τμήμα εκείνο που συνδέεται με την πολιτική στελέχωση και την άμεση επιρροή της εκάστοτε εξουσίας μέσα στον κρατικό μηχανισμό.
Η μελέτη περιγράφει αυτή τη μεταβολή ως δομική διεύρυνση ενός μηχανισμού πολιτικής παρουσίας στη διοίκηση, επιμένοντας ότι το βασικό φαινόμενο δεν είναι η γενική αύξηση προσωπικού, αλλά η μεγέθυνση της πολιτικά ελεγχόμενης ζώνης του Δημοσίου.
Η εικόνα ανά κυβερνητική περίοδο
Η καταγραφή του ΠΑΝΣΥΠΟ αποτυπώνει και τη διαχρονική εξέλιξη του φαινομένου ανά πολιτική περίοδο. Την τριετία 2012–2014, επί συγκυβέρνησης ΝΔ – ΠΑΣΟΚ, ο μέσος αριθμός μετακλητών διαμορφωνόταν περίπου στους 1.800.
Κατά την περίοδο 2015–2019, επί κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ – ΑΝΕΛ, ο αριθμός αυτός αυξήθηκε στους 2.122 κατά μέσο όρο, δείχνοντας ήδη μια αισθητή μετατόπιση προς τα πάνω.
Μετά το 2019, σύμφωνα πάντα με τη μελέτη, η τάση επιταχύνθηκε ακόμη περισσότερο. Στην περίοδο διακυβέρνησης της Νέας Δημοκρατίας, οι μετακλητοί ξεπέρασαν τους 3.200 κατά μέσο όρο, φτάνοντας μάλιστα έως και τους 3.646 τον Οκτώβριο του 2025.
Το πολιτικό αποτύπωμα μέσα στη διοίκηση
Η συζήτηση που ανοίγει η μελέτη δεν περιορίζεται στους αριθμούς. Το ουσιαστικό ερώτημα που αναδεικνύεται αφορά το πώς μεταβάλλεται η ίδια η λειτουργία της διοίκησης όταν αυξάνεται σταθερά το ποσοστό των προσώπων που τοποθετούνται με πολιτικά κριτήρια. Η παρατήρηση του συλλόγου είναι σαφής: δεν πρόκειται απλώς για περισσότερους υπαλλήλους, αλλά για μεγαλύτερη πολιτική παρουσία μέσα στους μηχανισμούς του κράτους.
Μέσα από αυτή την οπτική, η αύξηση των μετακλητών ερμηνεύεται ως ένδειξη μιας πιο εντατικής κομματικής και πολιτικής διασύνδεσης με τη διοίκηση, σε μια περίοδο κατά την οποία η ανάγκη για σταθερούς, διαφανείς και θεσμικά ουδέτερους μηχανισμούς παραμένει κεντρικό ζητούμενο.
Η μελέτη του ΠΑΝΣΥΠΟ επαναφέρει έτσι στο προσκήνιο μια παλιά αλλά διαρκώς επίκαιρη συζήτηση για τα όρια της πολιτικής στελέχωσης, τον ρόλο των μετακλητών στο Δημόσιο και το κατά πόσο η διαχρονική τους διόγκωση συνιστά απλώς μια κυβερνητική πρακτική ή ένα πιο βαθύ χαρακτηριστικό της σχέσης πολιτικής εξουσίας και κρατικού μηχανισμού στην Ελλάδα.
