Νέα ένταση στο Αιγαίο: Αντιπαράθεση NOTAM Ελλάδας-Τουρκίας

Η ένταση στις ελληνοτουρκικές σχέσεις επανέρχεται στο προσκήνιο, καθώς τουρκικά μέσα ενημέρωσης, και συγκεκριμένα το τηλεοπτικό δίκτυο A Haber, μετέδωσαν την ύπαρξη σοβαρής αντιπαράθεσης αναφορικά με τις NOTAM (Notice to Airmen) που έχουν εκδώσει οι δύο χώρες για στρατιωτικές δραστηριότητες στο κεντρικό Αιγαίο. Σύμφωνα με το εν λόγω δημοσίευμα, η Άγκυρα χαρακτηρίζει «άκυρη» την ελληνική NOTAM, κλιμακώνοντας τη ρητορική της σε μια περίοδο αυξημένης κινητικότητας στην ευρύτερη περιοχή.

Το χρονικό της αντιπαράθεσης

Ειδικότερα, το τουρκικό δίκτυο υποστηρίζει ότι η Τουρκία είχε προγραμματίσει στρατιωτικές δραστηριότητες σε πέντε περιοχές του κεντρικού Αιγαίου, εκδίδοντας σχετική NOTAM για το χρονικό διάστημα από τις 25 Σεπτεμβρίου έως τις 27 Οκτωβρίου 2026. Σύμφωνα πάντα με την τουρκική πλευρά, η Ελλάδα προχώρησε στην έκδοση αντίστοιχης NOTAM για το διάστημα 12-20 Οκτωβρίου, γεγονός που προκάλεσε την άμεση αντίδραση της Άγκυρας, η οποία θεωρεί ότι θίγονται τα συμφέροντά της στην περιοχή.

Προειδοποιήσεις για εμπλοκή των στόλων

Ιδιαίτερη βαρύτητα στο δημοσίευμα δίνεται στις δηλώσεις του Τούρκου στρατιωτικού αναλυτή και αναπληρωτή καθηγητή, Κεμάλ Ολτσάρ, ο οποίος μίλησε στο A Haber για τις εξελίξεις. Ο Ολτσάρ προειδοποίησε ότι η ταυτόχρονη διεξαγωγή στρατιωτικών ασκήσεων στις ίδιες περιοχές και κατά τις ίδιες ημερομηνίες αυξάνει κατακόρυφα τον κίνδυνο άμεσης επαφής μεταξύ των ελληνικών και τουρκικών ναυτικών δυνάμεων. Όπως χαρακτηριστικά ανέφερε, εάν συνεχιστεί η «επιμονή» των δύο πλευρών στη διεξαγωγή των ασκήσεων στις ίδιες περιοχές, «ο τουρκικός και ο ελληνικός στόλος μπορεί να βρεθούν αντιμέτωποι τις επόμενες ημέρες».

Ο Τούρκος αναλυτής προχώρησε περαιτέρω, προειδοποιώντας ότι η κατάσταση θα μπορούσε να εξελιχθεί σε «θερμή σύγκρουση», ιδιαίτερα λόγω της παρουσίας στρατιωτικών μονάδων και της διεξαγωγής ασκήσεων με οπλικά συστήματα. Ο κίνδυνος ενός ατυχήματος είναι αυξημένος, σύμφωνα με τον ίδιο, καθώς ορισμένες τουρκικές ασκήσεις περιλαμβάνουν δοκιμές τορπιλών, ραντάρ και πυραυλικών συστημάτων.

Οι τουρκικές θέσεις για το Αιγαίο

Στο ίδιο ρεπορτάζ, ο Ολτσάρ επανέλαβε τις πάγιες τουρκικές θέσεις για το καθεστώς στο Αιγαίο και τη θαλάσσια οριοθέτηση, συνδέοντας τις θέσεις της Άγκυρας με το δόγμα της «Γαλάζιας Πατρίδας». Υποστήριξε ότι η Τουρκία υπερασπίζεται τα δικαιώματά της με βάση τη μέση γραμμή και την αρχή της ευθυδικίας, ενώ εξέφρασε την τουρκική θέση ότι τα ελληνικά νησιά δεν θα πρέπει να δημιουργούν πλήρη δικαιώματα σε υφαλοκρηπίδα και ΑΟΖ. Παράλληλα, έκανε ιδιαίτερη αναφορά στο ζήτημα της αποστρατιωτικοποίησης των νησιών. Πρόκειται, ωστόσο, για τουρκικές θέσεις και ερμηνείες οι οποίες αποτελούν αντικείμενο έντονης ελληνοτουρκικής διαφωνίας και δεν συνάδουν με το διεθνές δίκαιο, όπως υποστηρίζει η ελληνική πλευρά.

Στο επίκεντρο οι στρατιωτικές ασκήσεις

Το A Haber αναφέρεται επίσης στις στρατιωτικές δραστηριότητες των δύο χωρών, σημειώνοντας ότι η Ελλάδα έχει πραγματοποιήσει ή προγραμματίσει σειρά ασκήσεων στην ευρύτερη περιοχή, μεταξύ άλλων σε συνεργασία με την Αίγυπτο και την Κυπριακή Δημοκρατία, ενώ σε ορισμένες δραστηριότητες συμμετείχαν ή έδωσαν το «παρών» δυνάμεις άλλων χωρών. Από την τουρκική πλευρά, γίνεται αναφορά στην άσκηση «Deniz Kurdu» (Θαλασσόλυκος), η οποία διεξάγεται σε περιοχές του Αιγαίου, της Μεσογείου και της Μαύρης Θάλασσας.

Η ελληνοϊσραηλινή αμυντική συνεργασία στο στόχαστρο

Το τουρκικό δημοσίευμα κάνει ιδιαίτερη αναφορά και στην αμυντική συνεργασία Ελλάδας και Ισραήλ. Η δημοσιογράφος Μερβέ Σεμπνέμ Ορούτς, μιλώντας στο A Haber, υποστήριξε ότι το Ισραήλ αντιμετωπίζει την Τουρκία ως σημαντική απειλή στην περιοχή και ότι επιδιώκει να ενισχύσει τη συνεργασία του με την Ελλάδα. Κατά την ίδια, η Αθήνα χρησιμοποιεί την τουρκική απειλή ως επιχείρημα για την ενίσχυση των αμυντικών της δυνατοτήτων, ενώ το Ισραήλ επιδιώκει να ενισχύσει τη θέση του στην ευρωπαϊκή αγορά αμυντικών συστημάτων.

Η τουρκική κριτική στην πολιτική των «ήρεμων νερών»

Η Ορούτς σχολίασε ακόμη την πολιτική αποκλιμάκωσης στις ελληνοτουρκικές σχέσεις, υποστηρίζοντας ότι η Αθήνα αξιοποίησε την περίοδο σχετικής ηρεμίας για να ενισχύσει τις αμυντικές της δυνατότητες. Παράλληλα, τόνισε ότι, σύμφωνα με την τουρκική προσέγγιση, ο διάλογος με την Ελλάδα δεν σημαίνει εγκατάλειψη των τουρκικών θέσεων για τη «Γαλάζια Πατρίδα» ή για την αποστρατιωτικοποίηση των ελληνικών νησιών. Η τοποθέτηση αυτή αναδεικνύει τη διαφορά αντιλήψεων μεταξύ των δύο χωρών, με την Αθήνα να επιμένει στην ανάγκη σεβασμού του διεθνούς δικαίου και της καλής γειτονίας.