Νέα κρίση στην Ερυθρά Θάλασσα από Χούθι

Νέα ένταση καταγράφεται στη ναυσιπλοΐα της Ερυθράς Θάλασσας, καθώς οι απειλές των Χούθι κατά πλοίων που εξυπηρετούν σαουδαραβικά λιμάνια προκαλούν αναστάτωση στις θαλάσσιες μεταφορές και εντείνουν τις ανησυχίες για τις παγκόσμιες ενεργειακές αγορές. Η κατάσταση επιδεινώνεται από την απόφαση της ευρωπαϊκής ναυτικής αποστολής EUNAVFOR ASPIDES να αναβαθμίσει από "χαμηλό" σε "μεσαίο" το επίπεδο απειλής για τα πλοία που διέρχονται από την Ερυθρά Θάλασσα και τον Κόλπο του Άντεν, σύμφωνα με οδηγία που επικαλείται το Bloomberg. Η αποστολή συνιστά στα εμπορικά πλοία που συνδέονται με ισραηλινά, αμερικανικά ή σαουδαραβικά συμφέροντα να αποφεύγουν προσωρινά τη διέλευση από τις συγκεκριμένες θαλάσσιες οδούς, έως ότου υποχωρήσει ο κίνδυνος.

Αλλαγές πορείας και στάσεις πλοίων

Τα πρώτα σημάδια της αυξημένης ανησυχίας είναι ήδη ορατά στις κινήσεις των δεξαμενόπλοιων. Δεδομένα παρακολούθησης πλοίων δείχνουν ότι δύο πλοία με προορισμό την Ασία κατευθύνονται πλέον βόρεια προς τη Διώρυγα του Σουέζ, επιλέγοντας μια ασυνήθιστη διαδρομή, ενώ άλλα πλοία έχουν διακόψει προσωρινά το ταξίδι τους. Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση του δεξαμενόπλοιου υγραερίου (LPG) Gas King, το οποίο αφού φόρτωσε φορτίο στο σαουδαραβικό λιμάνι Γιανμπού (Yanbu), εγκατέλειψε την αρχική νότια πορεία του προς το στενό Μπαμπ ελ Μαντέμπ και πραγματοποίησε αναστροφή, κατευθυνόμενο προς τη Διώρυγα του Σουέζ. Το πλοίο φέρεται να έχει τελικό προορισμό την Ιαπωνία. Ανάλογη πορεία ακολούθησε και το ελληνικών συμφερόντων δεξαμενόπλοιο τύπου Suezmax Amazon, το οποίο απέπλευσε από το Γιανμπού μεταφέροντας περισσότερα από 1 εκατ. βαρέλια αργού πετρελαίου. Αν και το φορτίο του προορίζεται για την Ινδία, το πλοίο τροποποίησε τη διαδρομή του προς τη Διώρυγα του Σουέζ. Η επιλογή αυτή θεωρείται εξαιρετικά ασυνήθιστη, καθώς για πλοία με προορισμό την Ασία η βόρεια πορεία μέσω Σουέζ συνεπάγεται σημαντικά υψηλότερο κόστος, εξαιτίας της μεγαλύτερης απόστασης και των διοδίων της διώρυγας.

Η απειλή των Χούθι επηρεάζει τις ενεργειακές αγορές

Η νέα κρίση έρχεται σε μια περίοδο αυξημένης γεωπολιτικής έντασης, καθώς η σύγκρουση μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν έχει αναζωπυρωθεί, με τις δύο πλευρές να ανταλλάσσουν συνεχώς στρατιωτικά πλήγματα. Οι επενδυτές ανησυχούν ιδιαίτερα για τις εξαγωγές πετρελαίου μέσω της Ερυθράς Θάλασσας, η οποία αποτελεί κρίσιμο διάδρομο μεταφοράς του σαουδαραβικού αργού που διοχετεύεται από τον Περσικό Κόλπο μέσω του αγωγού Ανατολής–Δύσης της Σαουδικής Αραβίας. Το αυξημένο γεωπολιτικό ρίσκο έχει ήδη αποτυπωθεί στις τιμές του πετρελαίου, με το Brent να καταγράφει άνοδο μεγαλύτερη του 25% μέσα στον Ιούλιο.

Έτοιμοι για επιθέσεις στο Μπαμπ ελ Μαντέμπ

Σύμφωνα με το Joint Maritime Information Center (JMIC), διεθνή οργανισμό παρακολούθησης της ναυτικής ασφάλειας, οι Χούθι εμφανίζονται έτοιμοι να εξαπολύσουν επιθέσεις εναντίον εμπορικών πλοίων από θέσεις κοντά στο στρατηγικής σημασίας στενό Μπαμπ ελ Μαντέμπ, στη νότια είσοδο της Ερυθράς Θάλασσας. Παράλληλα, το υπερδεξαμενόπλοιο New Explorer, που μεταφέρει σαουδαραβικό πετρέλαιο με προορισμό τη Σιγκαπούρη, εμφανίζεται να έχει σχεδόν ακινητοποιηθεί στην Ερυθρά Θάλασσα μετά τη φόρτωση στο Γιανμπού. Τα στοιχεία παρακολούθησης δείχνουν ότι η κατάστασή του έχει καταγραφεί ως "not under command" ("εκτός επιχειρησιακού ελέγχου"), χωρίς να έχει γίνει γνωστός ο λόγος της στάσης του. Ακινητοποιημένο εμφανίζεται και το δεξαμενόπλοιο τύπου Aframax Lahore, το οποίο επίσης είχε παραλάβει φορτίο από τη Σαουδική Αραβία.

Προειδοποιητικό μήνυμα των Χούθι προς τους πλοιοκτήτες

Νωρίτερα μέσα στην εβδομάδα, αρκετά δεξαμενόπλοια είχαν διακόψει το ταξίδι τους ή είχαν αλλάξει πορεία, μετά την αποστολή ηλεκτρονικού μηνύματος από τους Χούθι προς ναυτιλιακές εταιρείες και πλοιοκτήτες, με το οποίο προειδοποιούσαν να μην προσεγγίζουν σαουδαραβικά λιμάνια. Ωστόσο, ορισμένα πλοία φαίνεται να επανήλθαν στα αρχικά τους δρομολόγια. Ένα από αυτά είναι το Xin Long Yang, το οποίο κατευθύνεται πλέον προς το στενό Μπαμπ ελ Μαντέμπ.

Οι εξαγωγές της Σαουδικής Αραβίας συνεχίζονται

Παρά την αυξημένη ένταση, οι φορτώσεις πετρελαίου στο λιμάνι του Γιανμπού συνεχίζονταν και την Τετάρτη, με αρκετά δεξαμενόπλοια να δηλώνουν ότι βρίσκονται δεμένα στις εγκαταστάσεις. Ακόμη και την Τρίτη, αρκετοί ασιατικοί αγοραστές σαουδαραβικού πετρελαίου συνέχιζαν να στέλνουν τα δεξαμενόπλοιά τους στην Ερυθρά Θάλασσα, ελπίζοντας ότι θα μπορέσουν να παραλάβουν κανονικά τα φορτία τους. Λίγες ημέρες πριν από τις τελευταίες απειλές των Χούθι, η Σαουδική Αραβία είχε καταγράψει ιστορικό υψηλό εξαγωγών αργού πετρελαίου μέσω των τερματικών σταθμών της στην Ερυθρά Θάλασσα. Σύμφωνα με στοιχεία παρακολούθησης δεξαμενόπλοιων που συγκέντρωσε το Bloomberg, οι δύο τερματικοί σταθμοί του Γιανμπού εξήγαγαν κατά μέσο όρο 5,9 εκατ. βαρέλια ημερησίως την εβδομάδα που ολοκληρώθηκε στις 17 Ιουλίου, το υψηλότερο επίπεδο που έχει καταγραφεί.