Νέα βάρη για τη Γερμανία μετά την Άγκυρα

Ο καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς, επιστρέφοντας από τη σύνοδο του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα, εξέφρασε την ικανοποίησή του ενώπιον της γερμανικής Βουλής, τονίζοντας ότι τα αποτελέσματα ξεπέρασαν κάθε προσδοκία. Υπογράμμισε ότι η Συμμαχία παραμένει ενωμένη, ισχυρή και γεμάτη αυτοπεποίθηση, ενώ η Γερμανία, ως μια χώρα με αυξημένη ισχύ, δεν είναι πλέον ευάλωτη σε εκβιασμούς και μπορεί να αντιμετωπίσει με ασφάλεια κάθε απειλή προς την ελευθερία της, αξιοποιώντας αποκλειστικά τις δικές της δυνάμεις.

Η συγκεκριμένη διατύπωση δεν είναι τυχαία, καθώς για δεκαετίες η Γερμανία στηριζόταν σχεδόν αποκλειστικά στις αμερικανικές δυνάμεις για την άμυνα και την ασφάλειά της. Παρά τη δέσμευση για επιτάχυνση του στόχου αύξησης των αμυντικών δαπανών στο 5%, την ενίσχυση των γερμανικών ενόπλων δυνάμεων και τη στήριξη της εγχώριας αμυντικής βιομηχανίας, η χώρα δεν έχει ακόμη καταφέρει να σταθεί πλήρως αυτόνομα σε αυτόν τον τομέα.

Στην Άγκυρα, ο Μερτς ανακοίνωσε ότι η Γερμανία συμφώνησε να αγοράσει από τις Ηνωμένες Πολιτείες πυραύλους Tomahawk, οι οποίοι θα αναπτυχθούν σε γερμανικό έδαφος. Ο καγκελάριος παρουσίασε την κίνηση αυτή ως επιτυχία, υποστηρίζοντας ότι καλύπτεται ένα σημαντικό κενό στην άμυνα της χώρας, ενώ παράλληλα θα συνεχιστεί η ανάπτυξη ευρωπαϊκών συστημάτων. Ωστόσο, η πραγματικότητα είναι ότι πρόκειται περισσότερο για μια επιτυχία του Ντόναλντ Τραμπ, καθώς ήδη από το 2024 οι ΗΠΑ, υπό τον Τζο Μπάιντεν, είχαν υποσχεθεί στο Βερολίνο την ανάπτυξη πυραύλων Tomahawk στις υπάρχουσες αμερικανικές βάσεις, χωρίς κανένα κόστος για τη Γερμανία.

Κατά τη διάρκεια της συνόδου συμφωνήθηκαν επενδύσεις άνω των 50 δισεκατομμυρίων ευρώ σε νέες προμήθειες, καθώς και η περαιτέρω ανάπτυξη της αμυντικής βιομηχανικής παραγωγής. Η Γερμανία, ως η ισχυρότερη δύναμη στην Ευρώπη, καλείται να διαδραματίσει κεντρικό ρόλο σε αυτή τη διαδικασία. Παρ' όλα αυτά, η συμφωνία με τη Γαλλία για την ανάπτυξη του μαχητικού αεροσκάφους FCAS (Future Combat Air System) απέτυχε, λόγω διαφωνιών μεταξύ της Airbus και της Dassault Aviation. Το πρόγραμμα αυτό προοριζόταν να αντικαταστήσει τα γαλλικά Rafale και τα γερμανικά Eurofighter.

Οι προκλήσεις ξεπερνούν τις δυνατότητες της Γερμανίας

Η συμφωνία για την αγορά γερμανικών υποβρυχίων από τον Καναδά, που ανακοινώθηκε πρόσφατα, αποτελεί ένα πρώτο θετικό δείγμα της εξωστρέφειας της γερμανικής αμυντικής βιομηχανίας. Παράλληλα, η Γερμανία επενδύει στην ανάπτυξη drones, ακόμα και σε συμπαραγωγή με την Ουκρανία, η οποία διαθέτει πολύτιμη τεχνογνωσία λόγω της πολεμικής εμπειρίας της. Εδώ και καιρό, το Βερολίνο επιχειρεί να εμβαθύνει τις στρατηγικές συνεργασίες του στα Βαλκάνια, με τη σχέση με την Τουρκία να αποκτά ιδιαίτερη σημασία στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής αρχιτεκτονικής ασφαλείας. Ωστόσο, η προσπάθεια αυτή προσκρούει στις εντάσεις μεταξύ δύο Ευρωπαίων εταίρων της Γερμανίας, της Ελλάδας και της Κύπρου.

Η κατάσταση για τη Γερμανία είναι περίπλοκη, καθώς οι προκλήσεις που καλείται να αντιμετωπίσει ξεπερνούν ίσως τις πραγματικές επιχειρησιακές δυνατότητές της. Η μη εκλογή της ως μη μόνιμου μέλους του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ αποτελεί μια ένδειξη για το πώς την αντιλαμβάνεται η διεθνής κοινότητα. Η Γερμανία δεν είναι μια οποιαδήποτε ευρωπαϊκή χώρα· το παρελθόν της είναι βαρύ και σκοτεινό. Η ιστορική της ευθύνη και η δέσμευσή της στο κράτος δικαίου, τη δημοκρατία και την ανθρώπινη αξιοπρέπεια οφείλουν να υπερτερούν οποιωνδήποτε μεγαλοϊδεατισμών. Παράλληλα, της δίνουν τη δυνατότητα να αρνείται όταν δεν μπορεί να αναλάβει μεγαλύτερο βάρος από αυτό που της αναλογεί.

Οι εκλογές στο Μαγδεμβούργο και το Σβερίν, στην ανατολική Γερμανία, τον Σεπτέμβριο, θα καθορίσουν σε μεγάλο βαθμό το μέλλον του ΝΑΤΟ και της ίδιας της Γερμανίας. Η Ακροδεξιά βρίσκεται προ των πυλών μιας μεγαλειώδους νίκης, γεγονός που καθιστά επιτακτική την ανάγκη η Γερμανία να κοιτάξει κατάματα τα εσωτερικά της προβλήματα, πριν αναλάβει ηγετικό ρόλο εκτός συνόρων.