Νέο πλαίσιο για Airbnb και πολυκατοικίες

Το Υπουργείο Δικαιοσύνης προχωρά στην εκπόνηση ενός νέου νομοσχεδίου που φιλοδοξεί να εκσυγχρονίσει το θεσμικό πλαίσιο που διέπει τις σχέσεις συνιδιοκτησίας στις πολυκατοικίες, εισάγοντας παράλληλα για πρώτη φορά κανόνες για τη λειτουργία των βραχυχρόνιων μισθώσεων τύπου Airbnb. Το θέμα αναλύθηκε διεξοδικά στην εκπομπή «Πρωινές Διαδρομές», όπου φιλοξενήθηκαν ο Υφυπουργός Δικαιοσύνης, Γιάννης Μπούγας, και ο Πρόεδρος του Πανελλήνιου Συλλόγου Διαχειριστών Ακινήτων, Ανδρέας Χίου.

Ο κ. Μπούγας, περιγράφοντας τους βασικούς άξονες της μεταρρύθμισης, τόνισε ότι η κυβέρνηση, σε συνεργασία με την επιστημονική κοινότητα και τους φορείς ιδιοκτητών, στοχεύει σε μια ριζική αναμόρφωση του πλαισίου συνιδιοκτησίας. Το νέο σχέδιο δεν περιορίζεται μόνο στις πολυκατοικίες, αλλά επεκτείνεται και σε άλλες μορφές ιδιοκτησίας, όπως οι κάθετες ιδιοκτησίες, καθώς και σε αδόμητες επιφάνειες και οικόπεδα, τα οποία σήμερα παραμένουν αναξιοποίητα λόγω του πολύπλοκου και παρωχημένου θεσμικού καθεστώτος. Στόχος είναι η δημιουργία ενός ευέλικτου πλαισίου που θα επιτρέπει την αξιοποίηση αυτών των ακινήτων και τη διάθεσή τους προς μίσθωση.

Αναφερόμενος ειδικά στις βραχυχρόνιες μισθώσεις, ο Υφυπουργός επισήμανε ότι οι υφιστάμενοι κανονισμοί πολυκατοικιών συντάχθηκαν πριν από περίπου μία δεκαετία, όταν η συγκεκριμένη μορφή αξιοποίησης ακινήτων δεν ήταν διαδεδομένη. Ως εκ τούτου, καθίσταται αναγκαία η θέσπιση ενός νέου κανονιστικού πλαισίου που θα θέτει σαφείς κανόνες για τη λειτουργία τους, θα επιλύει ταχύτερα τις διαφορές μεταξύ συνιδιοκτητών και θα αποτρέπει τις χρονοβόρες και δαπανηρές δικαστικές διαδικασίες, οι οποίες σήμερα λειτουργούν αποτρεπτικά για τους πολίτες.

Ευέλικτες ρυθμίσεις ανά περιοχή

Ένα από τα βασικά σημεία του νομοσχεδίου, σύμφωνα με τον κ. Μπούγα, είναι η αποφυγή ενός ενιαίου και οριζόντιου τρόπου ρύθμισης για ολόκληρη τη χώρα. Αντιθέτως, προτείνεται η θέσπιση ευέλικτων κανόνων που θα προσαρμόζονται στις ιδιαιτερότητες κάθε περιοχής. Αυτό μπορεί να επιτευχθεί είτε μέσω εξουσιοδοτικών διατάξεων και δευτερογενούς νομοθεσίας, είτε με τη θέσπιση ειδικών κανόνων για περιοχές αμιγούς κατοικίας, τουριστικές ζώνες ή τα κέντρα των μεγάλων πόλεων. Ο στόχος είναι η δημιουργία ενός πλαισίου που θα ρυθμίζει αποτελεσματικά τις σχέσεις των συνιδιοκτητών, αποτρέποντας την ανάδυση προβλημάτων τόσο στις πολυκατοικίες όσο και στις κάθετες ιδιοκτησίες.

Χρονοδιάγραμμα ολοκλήρωσης

Η αρμόδια επιτροπή έχει ήδη ξεκινήσει τις συνεδριάσεις της, με στόχο το σχέδιο νόμου να έχει ολοκληρωθεί έως το τέλος του 2026. Ο Υφυπουργός Δικαιοσύνης διευκρίνισε ότι αυτό το νομοθέτημα θα είναι το τελευταίο που θα εισηγηθεί το υπουργείο και θα κληθεί να ψηφίσει η Βουλή πριν από τις προσεχείς εθνικές εκλογές, γεγονός που προσδίδει ιδιαίτερη πολιτική σημασία στην πρωτοβουλία.

Από την πλευρά του, ο Ανδρέας Χίου εξέφρασε την έντονη αντίθεσή του σε ενδεχόμενους περιορισμούς στη βραχυχρόνια μίσθωση, εστιάζοντας σε δύο βασικά σημεία. Πρώτον, αμφισβήτησε τον χαρακτηρισμό της βραχυχρόνιας μίσθωσης ως «εμπορικής», υποστηρίζοντας ότι βάσει της ισχύουσας νομοθεσίας πρόκειται για μια συνηθισμένη αστική μίσθωση. Μάλιστα, έθεσε το ερώτημα γιατί θα έπρεπε να επιτρέπεται σε μια πολυκατοικία να απαγορεύει τις μισθώσεις τύπου Airbnb, ενώ την ίδια στιγμή επιτρέπονται οι μισθώσεις σε επαγγελματίες, όπως γιατροί, που χρησιμοποιούν τα ακίνητα για επαγγελματικούς σκοπούς.

Η συμβολή στην οικονομία

Δεύτερον, ο κ. Χίου υπογράμμισε τη σημαντική συμβολή της βραχυχρόνιας μίσθωσης στην ελληνική οικονομία, επισημαίνοντας ότι αποφέρει έσοδα που προσεγγίζουν τα 4 δισεκατομμύρια ευρώ και έχει συμβάλει καθοριστικά στον διπλασιασμό του τουριστικού ρεύματος. Όπως ανέφερε χαρακτηριστικά, η επιβολή περιορισμών δεν θα επιλύσει το στεγαστικό πρόβλημα, αντιθέτως, η βραχυχρόνια μίσθωση θα μπορούσε να αποτελέσει μέρος της λύσης, συμβάλλοντας στην αύξηση της προσφοράς κατοικιών.

Τέλος, ο Πρόεδρος του Συλλόγου Διαχειριστών Ακινήτων παρουσίασε στοιχεία σύμφωνα με τα οποία τα ακίνητα που διατίθενται μέσω πλατφορμών όπως το Airbnb αντιστοιχούν μόλις στο 0,4% του συνόλου των διαμερισμάτων προς μίσθωση στην Ελλάδα. Η συγκέντρωσή τους, ωστόσο, σε συγκεκριμένες τουριστικές περιοχές, όπως το Κουκάκι, όπου το ποσοστό ανέρχεται σε 3% με 4%, δημιουργεί την εντύπωση ότι το φαινόμενο είναι πολύ πιο εκτεταμένο από ό,τι στην πραγματικότητα.