Νέο σύστημα στήριξης για πολίτες που πλήττονται από φυσικές καταστροφές εισάγει το νομοσχέδιο του Υπουργείου Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας, το οποίο φέρνει αλλαγές στον τρόπο χορήγησης οικονομικών ενισχύσεων και στεγαστικής αρωγής.
Το σχέδιο νόμου με τίτλο «Νέο πλαίσιο μέτρων Στεγαστικής Αρωγής και λοιπών ενισχύσεων μετά από φυσικές καταστροφές» διαμορφώνει ένα πιο οργανωμένο σύστημα κρατικής στήριξης. Στόχος είναι η ταχύτερη αποζημίωση των πληγέντων, η ενίσχυση της διαφάνειας στις διαδικασίες και η επέκταση της στήριξης σε περισσότερους δικαιούχους.
Στο νέο πλαίσιο εντάσσεται η πλήρης ψηφιοποίηση των διαδικασιών, ο επανακαθορισμός της πρώτης οικονομικής αρωγής και η δυνατότητα παροχής ενίσχυσης σε περισσότερους πολίτες ακόμη και σε περιπτώσεις συνιδιοκτησίας ακινήτων.
Για πρώτη φορά οι παρεμβάσεις του κράτους οργανώνονται σε διακριτές κατηγορίες ενισχύσεων. Το σύστημα περιλαμβάνει στεγαστική αρωγή για την αποκατάσταση κατοικιών, πρώτη οικονομική αρωγή έναντι της στεγαστικής ενίσχυσης, επιδότηση ενοικίου ή συγκατοίκησης για προσωρινή στέγαση, εφάπαξ οικονομικές ενισχύσεις και παραχώρηση μεταφερόμενων οικίσκων προσωρινής διαμονής.
Οι παρεμβάσεις αυτές απευθύνονται σε πολίτες που πλήττονται από πυρκαγιές, πλημμύρες ή σεισμούς και αποσκοπούν στην ταχύτερη αποκατάσταση των ζημιών και στη στήριξη της καθημερινότητας των πληγέντων.
Σημαντικές αλλαγές προβλέπονται στο καθεστώς της πρώτης οικονομικής αρωγής που δίνεται αμέσως μετά από μια καταστροφή. Σύμφωνα με το νέο σύστημα, η συγκεκριμένη ενίσχυση θα χορηγείται σε περιπτώσεις μεγάλων φυσικών καταστροφών και θα αφορά κτίρια που έχουν χαρακτηριστεί ακατάλληλα για χρήση.
Η διαδικασία θα συνοδεύεται από αυστηρότερους ελέγχους ως προς τα δικαιολογητικά και τα στοιχεία που υποβάλλονται για τη χορήγηση των ποσών.
Το νομοσχέδιο εισάγει επίσης ειδικό επίδομα για την κάλυψη άμεσων βιοτικών αναγκών μετά από ένα καταστροφικό γεγονός. Δικαιούχοι της ενίσχυσης θα είναι οι κάτοικοι της πληγείσας κατοικίας, ανεξάρτητα από το αν πρόκειται για ιδιοκτήτες ή ενοικιαστές.
Η ενίσχυση αυτή προορίζεται για την κάλυψη βασικών αναγκών τις πρώτες ημέρες μετά το συμβάν, όταν οι πληγέντες βρίσκονται αντιμέτωποι με σοβαρές ελλείψεις σε βασικά αγαθά.
Αλλαγές προβλέπονται και στη διαδικασία αποκατάστασης ζημιών σε βασικές εγκαταστάσεις των κατοικιών. Το νέο πλαίσιο επιτρέπει τη χορήγηση οικονομικής ενίσχυσης για επισκευές σε κρίσιμα τεχνικά στοιχεία κτιρίων, όπως μηχανοστάσια ανελκυστήρων, καυστήρες, λέβητες και άλλες βασικές εγκαταστάσεις.
Οι εργασίες αυτές θα μπορούν να πραγματοποιούνται χωρίς την έκδοση οικοδομικής άδειας, ώστε να περιοριστεί η γραφειοκρατία και να επιταχυνθεί η επαναλειτουργία των κατοικιών που έχουν υποστεί ζημιές.
Κεντρικό στοιχείο του νέου συστήματος αποτελεί η πλήρης ψηφιοποίηση της διαδικασίας στεγαστικής αρωγής. Μέσω της πλατφόρμας e-Άδειες θα πραγματοποιείται η υποβολή των αιτήσεων, ο έλεγχος των δικαιολογητικών, η παρακολούθηση της εξέλιξης των εργασιών αποκατάστασης και η καταβολή των οικονομικών ενισχύσεων.
Την πρόοδο των εργασιών θα πιστοποιούν ιδιώτες μηχανικοί που θα λειτουργούν ως ελεγκτές δόμησης και θα καταχωρίζουν τα στοιχεία στην ψηφιακή πλατφόρμα.
Το σχέδιο νόμου ρυθμίζει και το ζήτημα των συνιδιοκτησιών ακινήτων που συχνά δημιουργούσε εμπόδια στην καταβολή των ενισχύσεων. Στο νέο πλαίσιο προβλέπεται η δυνατότητα χορήγησης στεγαστικής αρωγής χωρίς την απαίτηση συναίνεσης όλων των συνιδιοκτητών.
Η κυριότητα του ακινήτου θα μπορεί να αποδεικνύεται και με εναλλακτικά πιστοποιητικά, πέρα από τους τίτλους ιδιοκτησίας, ώστε να διευκολύνεται η πρόσβαση των πολιτών στις κρατικές ενισχύσεις.
Παράλληλα εισάγεται νέο σύστημα διαχείρισης για τους οικίσκους προσωρινής στέγασης που χρησιμοποιούνται μετά από μεγάλες καταστροφές. Θα δημιουργηθεί κεντρικός μηχανισμός καταγραφής και διαχείρισης των οικίσκων, με δυνατότητα επαναχρησιμοποίησής τους σε επόμενα περιστατικά.
Μετά την ολοκλήρωση των εργασιών αποκατάστασης στις πληγείσες περιοχές, οι οικίσκοι θα μπορούν να αξιοποιούνται από τους δήμους για την κάλυψη κοινωνικών αναγκών. Το νέο πλαίσιο επιχειρεί να διαμορφώσει ένα πιο αποτελεσματικό σύστημα κρατικής στήριξης που θα ανταποκρίνεται ταχύτερα στις ανάγκες των πολιτών μετά από φυσικές καταστροφές.
